กองทุนสุขภาพตำบล - กองทุนหลักประกันสุขภาพท้องถิ่น - กปท

หลักการและเหตุผล (ระบุที่มาของการทำโครงการ)       ในปัจจุบันเกษตรกรนิยมใช้สารเคมีปราบศัตรูพืชแทนการใช้พืชที่เป็นสมุนไพรหรือใช้วิธีชีวภาพมากขึ้น ทำให้ผู้บริโภคเกิดความไม่มั่นใจในการเลือกบริโภคอาหารประเภทผัก และผลไม้ ซึ่งสารเคมีกำจัดศัตรูพืชส่งผลอันตรายต่อสุขภาพร่างกาย เช่น ตับ ไต ปอด สมอง ผิวหนัง ระบบประสาท ระบบสืบพันธุ์ และตา มากน้อยขึ้นอยู่กับการรับสารเคมีเข้าสู่ร่างกายทางใด และปริมาณ      ในเขตรับผิดชอบในพื้นที่ตำบลช่องเป็นพื้นที่ที่ประชากรมีอาชีพเป็นเกษตรกร ร้อยละ 48.59 ซึ่งเป็นกลุ่มเสี่ยงที่ใช้สารเคมีปราบศัตรูพืช จากการสอบถามข้อมูลการบริโภคผักผลไม้ของประชาชนในพื้นที่ พบว่า ประชาชนส่วนใหญ่นิยมซื้อผักที่แม่ค้านำมาขายที่ตลาดมากกว่าการปลูกผักกินเอง แต่มีประชาชนส่วนหนึ่งในพื้นที่ปลูกผักกินเอง และจากการสอบถามผู้ปลูกผักก็ยังพบการใช้สารเคมีปราบศัตรูพืชอยู่ อีกทั้งในบางกลุ่มไม่ได้ประกอบอาชีพเกษตรกร แต่พบผลการตรวจปริมาณสารเคมีตกค้างในเลือดยังอยู่ในระดับเสี่ยง ซึ่งมีสาเหตุจากพฤติกรรมการล้างผักที่ไม่ถูกวิธี       ในปีงบประมาณ 2568 ดำเนินการคัดกรองสารเคมีในเลือดในกลุ่มเกษตรกร จำนวน 70 คน พบว่า ส่วนใหญ่เกษตรกรมีผลการตรวจคัดกรองสารเคมมีในเลือดอยู่ในระดับมีความเสี่ยง จำนวน 22 คน คิดเป็นร้อยละ 31.43 รองลงมา คือ ระดับมีความเสี่ยง จำนวน 21 คน คิดเป็นร้อยละ 30 ระดับปลอดภัย จำนวน 14 คน คิดเป็นร้อยละ 20 และระดับปกติ จำนวน 13 คน คิดเป็นร้อยละ 18.57 ตามลำดับ ซึ่งเกษตรกรที่ตรวจพบสารเคมีตกค้างในเลือดรอยู่ในระดับมีความเสี่ยง และไม่ปลอดภัยได้รับการปรับเปลี่ยนพฤติกรรมเรื่องการใช้สารเคมีในการเกษตร การบริโภคผักและผลไม้ และติดตามผลหลังจากเข้าร่วมโครงการ
1 เดือน ทั้งหมด 21 คน พบว่า ผลการตรวจคัดกรองสารเคมมีในเลือดเกษตรกรอยู่ในระดับปลอดภัย จำนวน 12 คน คิดเป็นร้อยละ 57.14 รองลงมา คือ ระดับมีความเสี่ยง จำนวน 7 คน คิดเป็นร้อยละ 33.33 และระดับปกติ จำนวน 2 คน คิดเป็นร้อยละ 9.53 ตามลำดับ       ดังนั้นชมรมอาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้านตำบลช่อง เล็งเห็นถึงความสำคัญดังกล่าว และตระหนักถึงภาวะสุขภาพของประชาชนในกลุ่มดังกล่าว จึงได้จัดทำโครงการ “ตรวจคัดกรองสารเคมีตกค้างในเลือดเกษตรกร” ขึ้น เพื่อให้เกษตรกรกลุ่มเสี่ยงในพื้นที่ที่รับผิดชอบได้รับการตรวจคัดกรองอย่างน้อยปีละ 1 ครั้ง  เพื่อทำการเฝ้าระวังและปรับเปลี่ยนพฤติกรรมเสี่ยงต่อไปที่ดี ส่งผลให้อัตราป่วยด้วยโรคติดต่อและภัยสุขภาพในชุมชนลดลง ตลอดทั้งประชาชนมีสุขภาพดีถ้วนหน้าอย่างยั่งยืนต่อไป