กองทุนสุขภาพตำบล - กองทุนหลักประกันสุขภาพท้องถิ่น - กปท

สถานการณ์การเจ็บป่วยฉุกเฉินและการเกิดอุบัติเหตุในปัจจุบัน มีแนวโน้มเพิ่มสูงขึ้นอย่างต่อเนื่อง ตามสภาพสังคมและสิ่งแวดล้อมที่เปลี่ยนแปลงไป โดยเฉพาะภาวะหัวใจหยุดเต้นเฉียบพลัน (Sudden Cardiac Arrest) ซึ่งถือเป็นวิกฤตทางสุขภาพที่ร้ายแรงและสามารถเกิดขึ้นได้กับทุกคน ทุกที่ ทุกเวลา โดยมักไม่มีสัญญาณเตือนล่วงหน้า ข้อมูลสถิติระบุว่าภาวะนี้เป็นสาเหตุการเสียชีวิตอันดับต้น ๆ ของประชากรไทย ซึ่งความอยู่รอดของผู้ป่วยนั้นขึ้นอยู่กับปัจจัยสำคัญคือ "เวลา" และ "การช่วยเหลือที่ถูกต้อง"

ตามหลักการช่วยชีวิตสากล (Chain of Survival) หากผู้ประสบภาวะหัวใจหยุดเต้นได้รับการช่วยเหลือด้วยการฟื้นคืนชีพขั้นพื้นฐาน (Cardiopulmonary Resuscitation: CPR) ภายในระยะเวลา ๔ นาที แรกหลังจากหยุดหายใจ จะช่วยเพิ่มโอกาสในการรอดชีวิตและลดความเสี่ยงต่อความพิการทางสมองได้มากกว่าร้อยละ ๕๐ เนื่องจากสมองเป็นอวัยวะที่ทนต่อการขาดออกซิเจนได้น้อยที่สุด แต่ในสถานการณ์จริง พบว่าบ่อยครั้งผู้ที่อยู่ในเหตุการณ์ไม่กล้าตัดสินใจเข้าช่วยเหลือ หรือเข้าช่วยเหลือด้วยวิธีการที่ผิดขั้นตอน เนื่องจากขาดความรู้ ทักษะ และความมั่นใจ รวมถึงการขาดทักษะในการใช้งานเครื่องกระตุกหัวใจไฟฟ้าอัตโนมัติ (AED) ซึ่งเป็นเครื่องมือสำคัญที่จะช่วยให้หัวใจกลับมาเต้นเป็นจังหวะปกติได้อีกครั้ง

นอกจากภาวะหัวใจหยุดเต้นแล้ว การเจ็บป่วยฉุกเฉินในรูปแบบอื่น ๆ เช่น การสำลักสิ่งแปลกปลอมอุดกั้นทางเดินหายใจ (Choking) บาดแผลฉกรรจ์ หรือการหมดสติจากสาเหตุต่าง ๆ หากผู้ใกล้ชิดสามารถให้การปฐมพยาบาลเบื้องต้น (First Aid) ได้อย่างถูกวิธี จะช่วยประคับประคองอาการไม่ให้ทรุดหนักลง ก่อนที่ทีมกู้ชีพหรือระบบบริการการแพทย์ฉุกเฉิน (๑๖๖๙) จะเดินทางมาถึง ณ จุดเกิดเหตุ

ด้วยเหตุนี้ โรงพยาบาลส่งเสริมกะลาเส จึงเล็งเห็นความสำคัญในการสร้างเครือข่ายผู้ช่วยชีวิตเบื้องต้น จึงได้จัดทำ "โครงการอบรมการปฐมพยาบาลเบื้องต้นและการช่วยฟื้นคืนชีพ (CPR)" ขึ้น เพื่อสร้างความตระหนักและเตรียมความพร้อมให้แก่ อาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้าน ให้มีทักษะในการปฐมพยาบาลที่ถูกต้องตามมาตรฐานสากล สามารถตัดสินใจเข้าช่วยเหลือผู้ประสบเหตุได้อย่างทันท่วงที อันจะนำไปสู่การลดอัตราการเสียชีวิตและความพิการที่อาจเกิดขึ้นจากอุบัติเหตุหรือภาวะฉุกเฉินต่าง ๆ ในสังคมต่อไป