กองทุนสุขภาพตำบล - กองทุนหลักประกันสุขภาพท้องถิ่น - กปท

1.1 ที่มา: ปัจจุบันประเทศไทยเข้าสู่สังคมผู้สูงอายุอย่างสมบูรณ์โดยมีผู้สูงอายุมากกว่า 14 ล้านคน (ร้อยละ 20) และคาดว่า ในปี 2574 จะเพิ่มขึ้นเป็นร้อยละ 28 ของประชากรทั้งหมด โดยเฉพาะในพื้นที่ชนบท จังหวัดปัตตานีมีจำนวนผู้ที่อายุ 60 ปีขึ้นไปจำนวน 112,328 คน คิดเป็นร้อยละ13.4 อำเภอไม้แก่น มีจำนวนผู้ที่อายุ 60 ปีขึ้นไปจำนวน 3,549 คนคน คิดเป็นร้อยละ 18.1 พื้นที่ตำบลไทรทอง มีจำนวนผู้ที่อายุ 60 ปีขึ้นไปจำนวน 684 คน ผลงานคัดกรอง 9 ด้าน พบผู้สูงอายุ มีความเสี่ยง จำนวน 598 คน คิดเป็นร้อยละ 87.56 ผู้สูงอายุจำนวนมากเป็นกลุ่มติดบ้าน ติดเตียง และกลุ่มเปราะบาง ที่มีปัญหาทั้งด้านสุขภาพร่างกาย จิตใจ และสังคม จากการเพิ่มขึ้นของประชากรสูงอายุส่งผลโดยตรงต่อการพัฒนาประเทศในหลายด้านหลายมิติเมื่อมี ประชากร สูงอายุเพิ่มขึ้นก็ต้องมีการพัฒนาทางด้านกายภาพ ด้านสุขภาพ ด้านสังคมเพื่อรองรับกับประชากรสูงอายุ ที่เพิ่มขึ้น ดังนั้นการรองรับกับสังคมสูงอายุอีกนัยหนึ่งคือการเตรียมชุมชนที่เป็นมิตรกับผู้สูงอายุ และผู้พิการ (Age – Friendly Communities) เพื่อเป็นการปรับสภาพแวดล้อมภายในบ้าน ชุมชน สถาพแวดล้อม และโครงสร้างพื้นฐานเดิมให้เหมาะสมและเอื้อต่อการมีสุขภาพดี สร้างเสริมให้ผู้สูงอายุและผู้พิการมีอายุยืนยาว และมีคุณภาพชีวิตที่ดี สามารถเข้าถึงบริการทางสังคม และบริการทางสุขภาพอย่างทั่วถึงครอบคลุมผู้สูง อายุ และผู้พิการจึงเป็นภารกิจสำคัญของชุมชนและหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง โครงการนี้มุ่งเน้นการสร้างการมีส่วนร่วมของภาคีเครือข่ายประกอบด้วย อสม. อปท. โรงพยาบาล สำนักงานสาธารณสุขอำเภอ ผู้นำชุมชน และชมรมผู้สูงอายุ เพื่อจัดกิจกรรม สร้างเสริม ฟื้นฟูสุขภาพกายและใจในรูปแบบที่เหมาะสมกับบริบทของพื้นที่ชนบทอย่างยั่งยืน 1.2 สภาพปัญหา: สภาพการณ์ในปัจจุบันปัญหาต่างๆ ทั้งทางด้านเศรษฐกิจสังคมได้ส่งผลต่อสุขภาพของประชาชนในชุมชนเปลี่ยนแปลงไปจากเดิม จากสังคมที่สงบที่มีความโอบอ้อมอารี ช่วยเหลือเกื้อกูลกัน กลับกลายเป็นสังคมที่ที่ให้ความสำคัญกับเทคโนโลยี และสภาพเศรษฐกิจ ซึ่งส่งผลต่อสุขภาพจิตของคนในชุมชนที่เห็นได้ชัดเจนคือกลุ่มผู้สูงอายุ เนื่องจากเป็นวัยที่พ้นจากวัยแรงงานจึงมักถูกทิ้งให้อยู่บ้านตามลำพัง ผู้สูงอายุหลายคนขาดความสุขทางใจ เกิดเป็นโรคซึมเศร้า ผู้สงอายุจะต้องหลีกเลี่ยงการอยู่คนเดียวเมื่อมีอารมณ์เศร้าเกิดขึ้น ควรพบปะ พูดคุย แลกเปลี่ยนความคิดเห็นกับคนอื่นทำกิจกรรมหรืองานอดิเรกที่พึงพอใจเป็นประโยชน์เนื่องจากวัยสูงอายุเป็นวัยที่มีความต้องการแตกต่างไปจากวัยอื่นรวมทั้งปัญหาในด้านสุขภาพที่แตกต่างกัน ร่างกายมีการถดถอยและเสื่อมลงเป็นผลทำให้โรคภัยไข้เจ็บต่างๆเบียดเบียน สิ่งสำคัญคือการได้รับการดูแลเอาใจใส่จากคนรอบข้างซึ่งมีผลต่อสุขภาพกาย จิตใจ ทีมงานได้เล็งเห็นความสำคัญของสมาชิกซึ่งส่วนใหญ่เป็นผู้สูงอายุที่เป็นชาวบ้านอาศัยอยู่ในชุมชน ในการจัดกิจกรรมต่างๆของชมรมเช่น การดูแลร่างกายที่เสื่อมสภาพลงตามธรรมชาติ เนื่องจากความชราระบบอวัยวะต่างๆ จะทำงานด้อยประสิทธิภาพลง อายุที่เพิ่มมากขึ้น ผู้สูงอายุจะมีความเสี่ยงต่อการเจ็บป่วยทางด้านร่างกาย และด้านจิตใจ นำไปสู่ปัญหาทั้งด้านสังคมและเศรษฐกิจของครอบครัว การให้ความรู้ด้านสุขภาพ เพื่อให้ผู้สูงอายุเฝ้าระวังในการดูแล การป้องกันสุขภาพของตนเอง ผู้สูงอายุสามารถป้องกันได้โดยการปรับเปลี่ยนพฤติกรรมก่อนเกิดโรค เช่น โรคข้อเข่าต่างๆ การป้องกันการหกล้ม ความดัน เบาหวาน เป็นต้น สมาชิกเข้ามามีส่วนร่วมในกิจกรรม หรือพบปะแลกเปลี่ยนเรียบรู้ ประสบการณ์ในการดำเนินชีวิตกับเพื่อนในวัยเดียวกัน ชมรมผู้สูงอายุเทศบาลนครสงขลา จึงได้จัดโครงการชมรมผู้สูงอายุสุขภาพดีขึ้น เพื่อให้ผู้สูงอายุในชุมชน ได้รับความรู้ และสร้างเสริมทักษะการดูแลสุขภาพที่เหมาะสมกับช่วงวัย ให้สมาชิกได้มีการพบปะแลกเปลี่ยนประสบการณ์กับเพื่อนวัยเดียวกัน
แลผู้สูงอายุ ผู้พิการ ผู้ด้อยโอกาส อันจะส่งผลให้ผู้สูงอายุมีคุณภาพชีวิตที่ดีขึ้น มีความเข้าใจในการสร้างเสริมสุขภาพให้สมบูรณ์แข็งแรง สามารถอยู่ในสังคมได้อย่างมีความสุขต่อไป 1.3 ความเร่งด่วน/ผลที่คาดหวัง: ด้วยเหตุนี้สำนักงานสาธารณสุขอำเภอไม้แก่น จังหวัดปัตตานี มีความประสงค์จัดทำ โครงการ"เติมพลังรัก ปันสุข" สู่เพื่อนช่วยเพื่อน พัฒนาคุณภาพชีวิตผู้สูงอายุ” ประจำปีงบประมาณ 2569 โดยมีหัวใจสำคัญคือการเตรียมความพร้อมในการรองรับสังคมสูงวัย ควรเริ่มดำเนินการและพัฒนาร่วมกันในทุกภาคส่วนเป็นสังคมที่มีการรองรับสังคมสูงวัยอย่างสมบูรณ์แบบครอบคลุมทุกมิติ ทั้งด้านร่างกาย จิตใจ สังคมและจิตวิญญาณ สร้างชุมชน สิ่งแวดล้อม จัดกิจกรรมส่งเสริมสุขภาวะทั้งทางร่างกายและจิตใจที่เหมาะสมกับบริบทของผู้สูงอายุ แต่ละบุคคล ลงพื้นที่เยี่ยมบ้านเชิงรุก เพื่อมอบกำลังใจ รับฟังปัญหา และสร้างความสัมพันธ์ที่ดี ควบคู่ไปกับการอันจะนำไปสู่การยกระดับคุณภาพชีวิตให้กลุ่มเปราะบางสามารถดำรงชีวิตได้อย่างมีศักดิ์ศรี ฟื้นฟูคุณค่าในตนเอง และเข้าถึงบริการที่จำเป็นได้อย่างทั่วถึง สร้างสังคมแห่งการดูแลที่ไม่ทิ้งใครไว้ข้างหลัง