โครงการแปรงฟันอย่างถูกวิธีเพื่อสุขภาพช่องปากที่ดีของเด็กนักเรียน
โครงการ
" โครงการแปรงฟันอย่างถูกวิธีเพื่อสุขภาพช่องปากที่ดีของเด็กนักเรียน "
ต.คลองแดน อ.ระโนด จ.สงขลา
หัวหน้าโครงการ
นางสาวศรีสุดา โมสิโก
กันยายน 2569
ที่อยู่ ต.คลองแดน อ.ระโนด จ.สงขลา จังหวัด สงขลา
รหัสโครงการ 69-L5218-2-08
ระยะเวลาดำเนินงาน ตั้งแต่ 1 เมษายน 2569 ถึง 30 กันยายน 2569
กิตติกรรมประกาศ
"โครงการแปรงฟันอย่างถูกวิธีเพื่อสุขภาพช่องปากที่ดีของเด็กนักเรียน จังหวัดสงขลา" สำเร็จได้ด้วยดี ด้วยความร่วมมือจาก สมาชิกในชุมชน ต.คลองแดน อ.ระโนด จ.สงขลา
คณะทำงานโครงการฯ ขอขอบคุณ กองทุนสุขภาพตำบล อบต.คลองแดน ที่ให้การสนับสนุนงบประมาณในการดำเนินโครงการฯ รวมทั้ง ภาคีเครือข่ายที่สำคัญระดับพื้นที่ ที่ให้การสนับสนุน ช่วยเหลือ ชี้แนะ สุดท้ายขอขอบคุณผู้เกี่ยวข้องที่มิได้ระบุชื่อไว้ในที่นี้ ซึ่งมีส่วนสำคัญในการขับเคลื่อนการดำเนินงานให้มีความยั่งยืนในพื้นที่ต่อไป
คณะทำงานโครงการ
โครงการแปรงฟันอย่างถูกวิธีเพื่อสุขภาพช่องปากที่ดีของเด็กนักเรียน
บทคัดย่อ
โครงการ " โครงการแปรงฟันอย่างถูกวิธีเพื่อสุขภาพช่องปากที่ดีของเด็กนักเรียน " ดำเนินการในพื้นที่ ต.คลองแดน อ.ระโนด จ.สงขลา รหัสโครงการ 69-L5218-2-08 ระยะเวลาการดำเนินงาน 1 เมษายน 2569 - 30 กันยายน 2569 ได้รับการสนับสนุนงบประมาณจำนวน 14,395.00 บาท จาก กองทุนสุขภาพตำบล อบต.คลองแดน เพื่อใช้ในการดำเนินกิจกรรมโครงการ หลังจากสิ้นสุดระยะเวลาโครงการ ผลที่เกิดขึ้นจากการดำเนินงานปรากฏดังนี้
โครงการนี้ยังไม่มีการเขียนหรือแก้ไขบทคัดย่อ
หมายเหตุ : รายละเอียดของบทสรุปคัดย่อการดำเนินงาน ให้ผู้รับผิดชอบโครงการเป็นผู้เขียนสรุปภาพรวมของโครงการใน "ผลลัพธ์โครงการ"
สารบัญ
| กิตติกรรมประกาศ | » |
| บทคัดย่อ | » |
| ความเป็นมา/หลักการเหตุผล | » |
| วัตถุประสงค์โครงการ | » |
| กิจกรรม/การดำเนินงาน | » |
| กลุ่มเป้าหมาย | » |
| ผลลัพธ์ที่ได้ | » |
| การประเมินผล | » |
| ปัญหาและอุปสรรค | » |
| ข้อเสนอแนะ | » |
| เอกสารประกอบอื่นๆ | » |
ความเป็นมา/หลักการเหตุผล
ปัญหาสุขภาพช่องปากเกิดขึ้นได้กับประชากรทุกกลุ่มอายุ โดยเฉพาะปัญหาโรคฟันผุ ที่เป็นปัญหาสำคัญอย่างหนึ่งของปัญหาสุขภาพในช่องปาก และมีความสัมพันธ์กับสุขภาพของร่างกายโดยเฉพาะเมื่อเกิดขึ้นกับเด็กในช่วงอายุปี แม้เกิดขึ้นกับเหงือกหรือเกิดขึ้นกับฟันน้ำนมของเด็กเนื่องจากเด็กเล็กกลุ่มนี้ไม่สามารถดู (เด็กที่มีปัญหาโรคฟันน้ำนมผุเกิดขึ้นในระยะเริ่มแรกสามารถลุกลามเป็นฟันผุลึกขนาดใหญ่ได้ในเวลาเพียง 6 – 12 เดือน และยังอาจทำให้ฟันน้ำนมซี่ที่อยู่ข้างเคียงผุตามไปได้ด้วย เมื่อปล่อยให้รอยผุลุกลามจากชั้นเคลือบฟันลงไปถึงชั้นโพรงประสาทฟัน จะทำให้เกิดอาการที่รุนแรงขึ้น คือ มีเหงือกบวมและเป็นหนองขึ้นบริเวณเหงือก ทำให้มีอาการปวดเนื่องจากการอักเสบหรือเกิดการติดเชื้อลุกลามไปยังส่วนต่าง ๆ ของขากรรไกร ใบหน้า และลำคอ หรือทำให้ต่อมน้ำเหลืองโตได้อาการที่รุนแรงนี้พบได้มากในกลุ่มเด็กเล็ก เนื่องจากความต้านทานเชื้อโรคในร่างกายของเด็กมีน้อยกว่าผู้ใหญ่ ส่งผลกระทบต่อคุณภาพชีวิตของเด็ก ได้แก่ ในเรื่องของการกินอาหาร เด็กจะเลือกกินอาหารที่อ่อน เหตุผลเพราะไม่ต้องเคี้ยวเนื่องจากว่ามีอาการปวดฟัน ท าให้เด็กได้รับสารอาหารที่ไม่ครบถ้วนหรือได้รับสารอาหารที่ไม่มาะสมตามวัย ในเรื่องของการนอนหลับ เด็กที่มีอาการรุนแรงของโรคฟันผุ ทำให้นอนหลับไม่เต็มทีทรมาน มีเวลานอนหลับน้อยลง ส่งผลต่อการเจริญเติบโต การเรียนรู้และพัฒนาการของเด็กลดลงนอกจากปัญหาที่เกิดขึ้นตามที่กล่าวมานี้แล้ว ปัญหาโรคฟันผุของเด็ก ยังส่งผลกระทบตามมาอีก คือ ผู้ปกครองต้องเสียค่าใช้จ่ายในการพาเด็กไปรับการรักษาทางทันตกรรม รวมถึงส่งผลกระทบต่อผู้ปกครองบางคนที่จำเป็นต้องหยุดงาน ทำให้ชาดรายได้ เพื่อพาเด็กไปรับการรักษาและใช้เวลาดูแลเด็กที่บ้านเมื่อเด็กมีอาการของโรคฟันผุรุนแรงมากขึ้น ที่สำคัญอีกประการหนึ่ง คือ เด็กอาจต้องสูญเสียฟันน้ำนมไปตั้งแต่ยังเล็ก คือ เมื่อมีอาการของโรคฟันผุที่รุนแรงและลุกลามมากจนไม่สามารถเก็บรักษาฟันไว้ได้ เด็กอาจถูกถอนฟันไปก่อนเวลาที่สมควรและยังคงต้องรออีกหลายปีที่ฟันแท้จะขึ้นมาแทนที่ เกิดปัญหาฟันแท้ขึ้นได้ช้ากว่าปกติและฟันซ้อนเกเนื่องจากฟันซี่ข้างเคียงของฟันน้ำนมที่ถูกถอนออกไปล้มเอียงมาแทนที่ นอกจากปัญหาทางด้านสุขภาพกายแล้ว ยังทำให้เกิดปัญหาด้านจิตใจ อารมณ์และสังคมของเด็กด้วย เพราะเด็กที่มีฟันน้ำนมผุมากจนต้องถูกถอนฟันออกไป เด็กมักขาดความมั่นใจ ไม่มีความเชื่อมั่นในตนเอง ไม่กล้าเข้าสังคมในโรงเรียนโดยเฉพาะเมื่อไม่มีฟันน้ำนมซี่หน้า ที่เรียกกันว่า ฟันหลอ หรือการที่เด็กมีฟันน้ำนมด้านหน้าผุเป็นสีดำคล้ำ เด็กจะไม่กล้ายิ้มและไม่กล้าพูดคุยกับเพื่อนเพราะกลัวถูกเพื่อนล้อเลียน จากการตรวจสุขภาพช่องปากนักเรียนตามระบบเฝ้าระวังทันตสุขภาพในโรงเรียนประถมศึกษาทั้ง นักเรียนอนุบาลและนักเรียนประถมศึกษา โรงเรียนราชประชานุเคราะห์11 เนื่องจาก นักเรียนอนุบาลอายุ 3-6 ปี ซึ่งนักเรียนบางคนมีฟันแท้และมีฟันผุ รวมทั้งนักเรียนประถมศึกษาอยู่ในช่วงอายุ 6-12 ปี ซึ่งเป็นวัยที่มีฟันแท้ขึ้นใหม่ๆ ลักษณะรูปร่างฟันมีหลุมลึก ทำให้เกิดโรคฟันผุได้ง่ายรวมทั้งอุปนิสัยของเด็กที่ชอบรับประทานของหวาน ขนมกรุบกรอบน้ำอัดลม ตลอดจนมีข้อจำกัดในเรื่องความสามารถในการดูแลช่องปากด้วยตนเองไม่ถูกวิธีและขาดการเอาใจใส่ต่อสุขภาพช่องปากของตนเองโรคในช่องปากเป็นโรคที่สามารถป้องกันและสามารถป้องกันและสามารถทำได้อย่างมีประสิทธิภาพ หากเริ่มต้นส่งเสริมตั้งแต่วัยเด็ก การฝึกฝนให้เด็กมีทันตสุขนิสัยที่ดีและการส่งเสริมป้องกันรวมทั้งการบำบัดรักษาในระยะเริ่มแรกของการเป็นโรคจะช่วยป้องกันและควบคุมโรคในช่องปากของเด็กได้ จึงได้ทำโครงการแปรงฟันอย่างถูกวิธีเพื่อสุขภาพช่องปากที่ดีของเด็กนักเรียน ปัญหาด้านทันตสุขภาพเป็นปัญหาสำคัญที่พบมากในนักเรียนอนุบาลและประถมศึกษาเมื่อเทียบกับโรคอื่นๆ ที่พบในกลุ่มเดียวกันและปัญหาด้านทันตสุขภาพนั้น นอกจากจะมีผลเสียโดยตรงต่อสุขภาพช่องปายังมีผลกระทบต่อการเรียนและพัฒนาการของเด็ก มีข้อจำกัดในเรื่องความสามารถในการดูแลสุขภาพช่องปากด้วยตนเองล้วนเป็นสาเหตุที่ทำให้เกิดโรคในช่องปากได้ง่าย หากไม่ได้รับการดูแลเอาใจใส่ที่ดีพอ โรคในช่องปากเป็นโรคที่มารถป้องกันได้และสามารถทำได้อย่างมีประสิทธิภาพหากเริ่มต้นส่งเสริมตั้งแต่วัยเด็ก การฝึกฝนให้เด็กมีทันตสุขนิสัยที่ดีและการส่งเสริมและป้องกันรวมทั้งการบำบัดรักษาในระยะเริ่มแรกของการเป็นโรคจะช่วยป้องกันโรคในช่องปากของเด็กได้ โครงการแปรงฟันอย่างถูกวิธีเพื่อสุขภาพช่องปากที่ดีของเด็กนักเรียน ทางโรงเรียนชประชานุเคราะห์ 11 ได้ดำเนินการเพื่อดำเนินงานส่งเสริม ป้องกัน สุขภาพช่องปากของนักเรียน และมีการปรับวิธีการดำเนินงานให้สอดคล้องกับปัญหาของนักเรียนแต่ละคน
วัตถุประสงค์โครงการ
- 1. เพื่อให้นักเรียนรู้จักการแปรงฟันที่ถูกวิธีและรักษาความสะอาดในช่องปากได้ถูกต้อง
- 2. เพื่อให้นักเรียนมีสภาพช่องปากที่สะอาดและสุขภาพฟันที่ดีขึ้น
- 3. เพื่อลดจำนวนนักเรียนที่มีปัญหาฟันผุ
กิจกรรม/การดำเนินงาน
กลุ่มเป้าหมาย
| กลุ่มเป้าหมาย | จำนวนที่วางไว้ | |
|---|---|---|
| กลุ่มเป้าหมายจำแนกตามช่วงวัย | ||
| กลุ่มเด็กเล็กและเด็กก่อนวัยเรียน | 36 | |
| กลุ่มเด็กวัยเรียนและเยาวชน | 114 | |
| กลุ่มวัยทำงาน | ||
| กลุ่มผู้สูงอายุ | ||
| กลุ่มเป้าหมายจำแนกกลุ่มเฉพาะ | ||
| กลุ่มหญิงตั้งครรภ์และหญิงหลังคลอด | ||
| กลุ่มผู้ป่วยโรคเรื้อรัง | ||
| กลุ่มคนพิการและทุพพลภาพ | ||
| กลุ่มประชาชนทั่วไปที่มีภาวะเสี่ยง | ||
| สำหรับการบริหารหรือพัฒนากองทุนฯ [ข้อ 10(4)] |
ผลที่คาดว่าจะได้รับ
- นักเรียนรู้จักการแปรงฟันที่ถูกวิธีและรักษาความสะอาดในช่องปากได้ถูกต้อง
- นักเรียนมีสภาพช่องปากที่สะอาดและสุขภาพฟันที่ดีขึ้น
- จำนวนนักเรียนที่มีปัญหาฟันผุลดลง
ส่วนที่ 1 ผลการดำเนินงาน
| วัตถุประสงค์ที่ตั้งไว้ ผลลัพธ์และตัวชี้วัดผลลัพธ์** กิจกรรมของโครงการ | ผลผลิต* | |
|---|---|---|
| ผลผลิตที่ตั้งไว้ | ผลผลิตที่เกิดขึ้นจริง | |
* ผลผลิต หมายถึง ผลที่เกิดขึ้นเชิงปริมาณจากการทำกิจกรรม เช่น จำนวนผู้เข้าร่วมประชุม จำนวนผู้ผ่านการอบรม จำนวนครัวเรือนที่ปลูกผักสวนครัว เป็นต้น
** ผลลัพธ์ หมายถึง การเปลี่ยนแปลงที่นำไปสู่การแก้ปัญหา เช่น หลังอบรมมีผู้ปรับเปลี่ยนพฤติกรรมจำนวนกี่คน มีข้อบังคับหรือมาตรการของชุมชนที่นำไปสู่การปรับเปลี่ยนพฤติกรรมหรือสภาพแวดล้อม เป็นต้น ทั้งนี้ต้องมีข้อมูลอ้างอิงประกอบการรายงาน เช่น ข้อมูลรายชื่อแกนนำ , แบบสรุปการประเมินความรู้ , รูปภาพกิจกรรมพร้อมคำอธิบายใต้ภาพ เป็นต้น
ส่วนที่ 2 ประเมินความพึงพอใจต่อความสำเร็จและปัญหาอุปสรรคในการดำเนินโครงการในภาพรวม
ผลการดำเนินโครงการ
สรุปผลการดำเนินโครงการ
ผลการดำเนินโครงการ/กิจกรรม:
บรรลุตามวัตถุประสงค์ของโครงการ
บรรลุตามวัตถุประสงค์บางส่วนของโครงการ
ไม่บรรลุตามวัตถุประสงค์ของโครงการ
ผลผลิตโครงการ
| วัตถุประสงค์ | สถานการณ์ | เป้าหมาย | ผลผลิต | อธิบาย | |
|---|---|---|---|---|---|
| 1 | 1. เพื่อให้นักเรียนรู้จักการแปรงฟันที่ถูกวิธีและรักษาความสะอาดในช่องปากได้ถูกต้อง ตัวชี้วัด : นักเรียนรู้จักการแปรงฟันที่ถูกวิธีและรักษาความสะอาดในช่องปากได้ถูกต้อง ร้อยละ 100 |
100.00 |
|
||
| 2 | 2. เพื่อให้นักเรียนมีสภาพช่องปากที่สะอาดและสุขภาพฟันที่ดีขึ้น ตัวชี้วัด : นักเรียนมีสภาพช่องปากที่สะอาดและสุขภาพฟันที่ดีขึ้น ร้อยละ 80 |
80.00 |
|
||
| 3 | 3. เพื่อลดจำนวนนักเรียนที่มีปัญหาฟันผุ ตัวชี้วัด : นักเรียนที่มีปัญหาฟันผุลดลง ร้อยละ 10 |
10.00 |
|
ผู้เข้าร่วมโครงการ
| กลุ่มเป้าหมาย | จำนวนที่วางไว้(คน) | จำนวนที่เข้าร่วม(คน) | |
|---|---|---|---|
| จำนวนกลุ่มเป้าหมายทั้งหมด | 150 | ||
| กลุ่มเป้าหมาย | จำนวนที่วางไว้(คน) | จำนวนที่เข้าร่วม(คน) | |
| กลุ่มเป้าหมายจำแนกตามช่วงวัย | |||
| กลุ่มเด็กเล็กและเด็กก่อนวัยเรียน | 36 | ||
| กลุ่มเด็กวัยเรียนและเยาวชน | 114 | ||
| กลุ่มวัยทำงาน | - | ||
| กลุ่มผู้สูงอายุ | - | ||
| กลุ่มเป้าหมายจำแนกกลุ่มเฉพาะ | |||
| กลุ่มหญิงตั้งครรภ์และหญิงหลังคลอด | - | ||
| กลุ่มผู้ป่วยโรคเรื้อรัง | - | ||
| กลุ่มคนพิการและทุพพลภาพ | - | ||
| กลุ่มประชาชนทั่วไปที่มีภาวะเสี่ยง | - | ||
| สำหรับการบริหารหรือพัฒนากองทุนฯ [ข้อ 10(4)] | - |
บทคัดย่อ*
โครงการนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ (1) 1. เพื่อให้นักเรียนรู้จักการแปรงฟันที่ถูกวิธีและรักษาความสะอาดในช่องปากได้ถูกต้อง (2) 2. เพื่อให้นักเรียนมีสภาพช่องปากที่สะอาดและสุขภาพฟันที่ดีขึ้น (3) 3. เพื่อลดจำนวนนักเรียนที่มีปัญหาฟันผุ
ผลการดำเนินงานที่สำคัญ ได้แก่
ข้อเสนอแนะ ได้แก่ (1) ...
หมายเหตุ *
ปัญหาอุปสรรคและข้อเสนอแนะ