กองทุนสุขภาพตำบล - กองทุนหลักประกันสุขภาพท้องถิ่น - กปท

กิตติกรรมประกาศ

"โครงการสถานีสุขภาพชุมชน (Health Station) คนไทยห่างไกล NCDs จังหวัด" สำเร็จได้ด้วยดี ด้วยความร่วมมือจาก สมาชิกในชุมชน หมู่ที่ 5 ต.ปันแต อ.ควนขนุน จ.พัทลุง

คณะทำงานโครงการฯ ขอขอบคุณ กองทุนสุขภาพตำบล อบต.ปันแต ที่ให้การสนับสนุนงบประมาณในการดำเนินโครงการฯ รวมทั้ง ภาคีเครือข่ายที่สำคัญระดับพื้นที่ ที่ให้การสนับสนุน ช่วยเหลือ ชี้แนะ สุดท้ายขอขอบคุณผู้เกี่ยวข้องที่มิได้ระบุชื่อไว้ในที่นี้ ซึ่งมีส่วนสำคัญในการขับเคลื่อนการดำเนินงานให้มีความยั่งยืนในพื้นที่ต่อไป

คณะทำงานโครงการ
โครงการสถานีสุขภาพชุมชน (Health Station) คนไทยห่างไกล NCDs

บทคัดย่อ

โครงการ " โครงการสถานีสุขภาพชุมชน (Health Station) คนไทยห่างไกล NCDs " ดำเนินการในพื้นที่ หมู่ที่ 5 ต.ปันแต อ.ควนขนุน จ.พัทลุง รหัสโครงการ 69-L3321-2-04 ระยะเวลาการดำเนินงาน 1 มิถุนายน 2569 - 31 สิงหาคม 2569 ได้รับการสนับสนุนงบประมาณจำนวน 19,900.00 บาท จาก กองทุนสุขภาพตำบล อบต.ปันแต เพื่อใช้ในการดำเนินกิจกรรมโครงการ หลังจากสิ้นสุดระยะเวลาโครงการ ผลที่เกิดขึ้นจากการดำเนินงานปรากฏดังนี้

โครงการนี้ยังไม่มีการเขียนหรือแก้ไขบทคัดย่อ

หมายเหตุ : รายละเอียดของบทสรุปคัดย่อการดำเนินงาน ให้ผู้รับผิดชอบโครงการเป็นผู้เขียนสรุปภาพรวมของโครงการใน "ผลลัพธ์โครงการ"

สารบัญ

ความเป็นมา/หลักการเหตุผล

ปัจจุบันกลุ่มโรคไม่ติดต่อเรื้อรัง (Non-Communicable Diseases: NCDs) อาทิ โรคความดันโลหิตสูง โรคเบาหวาน โรคหลอดเลือดสมองและหัวใจ และโรคไตเรื้อรัง ได้กลายเป็นวิกฤตการณ์ทางสาธารณสุขระดับโลก โดยข้อมูลจากองค์การอนามัยโลก (WHO) ระบุว่ากลุ่มโรค NCDs เป็นสาเหตุการเสียชีวิตอันดับ 1 ของประชากรโลก สำหรับประเทศไทย พบว่าอัตราการเสียชีวิตจากโรคเหล่านี้สูงถึงร้อยละ 75 ของการเสียชีวิตทั้งหมด หรือเฉลี่ยกว่า 3 แสนรายต่อปี ซึ่งมีแนวโน้มเพิ่มสูงขึ้นอย่างต่อเนื่องในกลุ่มประวัยทำงานและผู้สูงอายุ จากการวิเคราะห์สภาพปัญหาในพื้นที่ ชุมชนบ้านควนปันแต พบว่าประชาชนส่วนใหญ่ยังมีพฤติกรรมเสี่ยงที่เรียกว่า ความประมาททางสุขภาพ ได้แก่ การบริโภคอาหารรสจัด (หวาน มัน เค็มเกินมาตรฐาน) พฤติกรรมเนือยนิ่ง (Sedentary Lifestyle) และการสะสมความเครียดจากการทำงาน นอกจากนี้ ปัญหาสำคัญคือ "การขาดการเข้าถึงข้อมูลสุขภาพเชิงรุก" ประชาชนส่วนใหญ่จะเข้ารับการตรวจรักษาเมื่อมีอาการป่วยรุนแรงแล้ว ซึ่งมักสายเกินกว่าจะเยียวยาให้หายขาด ส่งผลให้สูญเสียผลิตภาพในการทำงานและเกิดภาระค่าใช้จ่ายในการรักษาพยาบาลมหาศาล จากการคัดกรองโรคความดันโลหิตสูงและโรคเบาหวาน ปีงบประมาณ 2566-2568 พบว่า กลุ่มเสี่ยงโรคความดันโลหิตสูง คิดเป็นร้อยละ 11.45,16.60,13.55 และกลุ่มเสี่ยงโรคเบาหวาน ร้อยละ 13.54,15.11,27.71 จะเห็นว่า กลุ่มเสี่ยงมีแนวโน้มเพิ่มขึ้น จึงนำแนวคิด Health Station เปลี่ยนโรงพยาบาลเป็นบ้าน เปลี่ยนชุมชนเป็นสถานีดูแลสุขภาพ การแก้ไขปัญหา NCDs ที่มีประสิทธิภาพที่สุดไม่ใช่การเพิ่มจำนวนเตียงในโรงพยาบาล แต่คือการสร้างความรอบรู้ด้านสุขภาพ (Health Literacy) ให้เกิดขึ้นในระดับฐานราก กระทรวงสาธารณสุขจึงมีนโยบายผลักดันการจัดการสุขภาพโดยชุมชน เพื่อให้เกิดการเฝ้าระวัง (Self-Monitoring) สถานีสุขภาพชุมชน (Health Station) จึงถูกออกแบบมาเพื่อเป็นด่านหน้าในการสกัดกั้นโรค โดยมีจุดเด่นคือ ความใกล้ชิด (Accessibility) ลดช่องว่างในการเดินทางไปสถานพยาบาล ความต่อเนื่อง (Continuity) สามารถติดตามค่าความดันและน้ำตาลได้บ่อยครั้งตามต้องการ พลังชุมชน (Community Participation) ขับเคลื่อนโดย อสม. และอาสาสมัครในพื้นที่ ซึ่งมีความเข้าใจบริบททางสังคมของคนในชุมชนดีที่สุด โดยประชาชนสามารถเข้าถึงการวัด ได้แก่ ระดับความดันโลหิต รอบเอว ดัชนีมวลกาย ระดับน้ำตาลในเลือด และการประเมินความเสี่ยงโดบการใช้แบบสอบถาม 3 รายการ ได้แก่ คัดกรองการสูบบุหรี่ คัดกรองการดื่มเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ และคัดกรองภาวะซึมเศร้า ด้วยเหตุผลดังกล่าว อาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้านหมู่ที่ 5 ตำบลปันแต จึงเห็นสมควรจัดทำโครงการ "สถานีสุขภาพชุมชน (Health Station) คนไทยห่างไกล NCDs" เพื่อเป็นการยกระดับคุณภาพชีวิต ลดอัตราการเจ็บป่วยและเสียชีวิตก่อนวัยอันควร และสร้างโมเดล "ชุมชนจัดการตนเองด้านสุขภาพ" ให้เกิดผลเป็นรูปธรรมอย่างยั่งยืน

วัตถุประสงค์โครงการ

1. เพื่อจัดตั้งจุดบริการตรวจเช็คสุขภาพด้วยตนเองในชุมชน (Health station) สำหรับประชาชนในพื้นที่บริการของชุมชน
2. เพื่อให้ประชาชนสามารถเข้าถึงการตรวจสุขภาพเบื้องต้น ได้แก่ การวัดความดันโลหิต การเจาะเลือดตรวจน้ำตาลปลายนิ้ว การชั่งน้ำหนัก วัดส่วนสูง การวัดเอว
3. เพื่อให้ผู้ป่วยที่แพทย์ต้องติดตาม ความดันโลหิตและระดับน้ำตาลในเลือด สามารถเข้าถึงบริการได้ อย่างสะดวกมากยิ่งขึ้น
4. เพื่อให้ประชาชนประเมินความเสี่ยงโดยการใช้แบบสอบถาม ได้แก่ คัดกรองการสูบบุหรี่ คัดกรองการดื่มแอลกอฮอล์ และคัดกรองภาวะซึมเศร้า

กิจกรรม/การดำเนินงาน

1. จัดตั้งสถานีสุขภาพชุมชนที่มีบทบาทในการดูแลสุขภาพประชาชน
2. จัดตั้งสถานีสุขภาพชุมชนที่มีบทบาทในการดูแลสุขภาพประชาชน

กลุ่มเป้าหมาย

ผลที่คาดว่าจะได้รับ

1 สถานีสุขภาพในชุมชน (Health station) จัดบริการด้านสุขภาพของประชาชน 2 ประชาชนในพื้นที่เข้าถึงบริการตรวจสุขภาพได้มากขึ้น สะดวกยิ่งขึ้น 3 มีเครือข่าย/แกนนำสุขภาพด้านสุขภาพในชุมชน

ส่วนที่ 1 ผลการดำเนินงาน

* ผลผลิต หมายถึง ผลที่เกิดขึ้นเชิงปริมาณจากการทำกิจกรรม เช่น จำนวนผู้เข้าร่วมประชุม จำนวนผู้ผ่านการอบรม จำนวนครัวเรือนที่ปลูกผักสวนครัว เป็นต้น
** ผลลัพธ์ หมายถึง การเปลี่ยนแปลงที่นำไปสู่การแก้ปัญหา เช่น หลังอบรมมีผู้ปรับเปลี่ยนพฤติกรรมจำนวนกี่คน มีข้อบังคับหรือมาตรการของชุมชนที่นำไปสู่การปรับเปลี่ยนพฤติกรรมหรือสภาพแวดล้อม เป็นต้น ทั้งนี้ต้องมีข้อมูลอ้างอิงประกอบการรายงาน เช่น ข้อมูลรายชื่อแกนนำ , แบบสรุปการประเมินความรู้ , รูปภาพกิจกรรมพร้อมคำอธิบายใต้ภาพ เป็นต้น