กองทุนสุขภาพตำบล - กองทุนหลักประกันสุขภาพท้องถิ่น - กปท

เด็กในช่วงอายุ 2 - 5 ปี เป็นวัยที่มีความสำคัญที่สุดวัยหนึ่งของชีวิต เพราะเป็นวัยที่จำเป็นต้องได้รับการพัฒนาครบทุกด้าน ได้แก่ ด้านร่างกาย จิตใจ อารมณ์ สังคม สติปัญญา ไปพร้อมๆ กันโภชนาการเป็นสิ่งที่มีความสำคัญในการพัฒนาของเด็กการรับประทานอาหารในแต่ละมื้อจึงมีความสำคัญในการเจริญเติบโต ซ่อมแซมส่วนต่างๆ ของร่างกาย ป้องกันโรคดำรงไว้ซึ่งสุขภาพที่ดีเพื่อให้มีสภาวะร่างกายและจิตใจที่สมบูรณ์แข็งแรงโภชนาการจึงมีความสัมพันธ์โดยตรงต่อสุขภาพเด็กที่มีการส่งเสริมพัฒนาด้านต่างๆ
การเจริญเติบโตของเด็กในช่วงอายุตั้งแต่แรกเกิดจนถึง 5 ปี เป็นช่วงที่มีความสำคัญอย่างมากต่อโครงสร้างทางด้านร่างกายและสมอง โดยเฉพาะการเจริญเติบโตของสมอง ส่งผลต่อระดับเชาวน์ปัญญาและพัฒนาการของเด็ก รวมทั้งมีผลต่อการสร้างภูมิทานโรคดังนั้นจึงควรส่งเสริมให้เด็กมีการเจริญเติบโตเต็มตามศักยภาพ อาหารและภาวะโภชนาการเป็นปัจจัยที่มีความสำคัญต่อการเจริญเติบโตและพัฒนาของเด็กวัยก่อนวัยเรียน ปัญหาทางโภชนาการที่พบบ่อยในเด็กวัยนี้ ได้แก่ ภาวะการเจริญเติบโตไม่สมวัย จากโรคขาดสารอาหาร ภาวะโภชนาการเกินการขาดสารไอโอดีน ภาวะโลหิตจางจากการขาดธาตุเหล็ก โดยมีสาเหตุสำคัญจากพฤติกรรมการเลี้ยงดูที่ไม่เหมาะสม การเลี้ยงลูกด้วยนมแม่ลดลง การให้อาหารตามวัยแก่เด็กเร็วเกินไปและไม่ถูกต้อง ซึ่งจะส่งผลต่อพัฒนาการเด็ก โดยเด็กปฐมวัยต้องมีความพร้อมของ พัฒนาการทั้ง 4 ด้าน คือ ด้านร่างกาย ด้านอารมณ์ - จิตใจ ด้านสังคม และด้านสติปัญญา ดังนั้น ศูนย์พัฒนาเด็กเล็กบ้านหนองปราง ได้เล็งเห็นความสำคัญของการเฝ้าระวังทางโภชนาการในเด็กก่อนวัยเรียนเพื่อให้เด็กมีสุขภาพสมบูรณ์แข็งแรง มีการเจริญเติบโตของสมองและร่างกายเหมาะสมตามวัย เติบโตเป็นทรัพยากรบุคคลที่มีคุณค่า และเป็นอนาคตที่สำคัญของประเทศชาติต่อไป จึงได้จัดทำโครงการเฝ้าระวังภาวะโภชนาการเด็ก ศูนย์พัฒนาเด็กเล็กบ้านหนองปราง

1. เพื่อส่งเสริมให้เด็กวัยก่อนเรียนมีพัฒนาการทางร่างกายและสมองเจริญเติบโตสมวัย
2. เพื่อเฝ้าระวังและติดตามทางโภชนาการ ในกลุ่มเด็กวัยก่อนเรียน ที่เสี่ยงต่อการมีภาวะทุพโภชนาการ
3. เพื่อให้ผู้ปกครองของเด็กมีความรู้ความเข้าใจถึงภาวะโภชนาการในเด็ก 2 - 5 ปี

1. อบรมให้ความรู้ความเข้าใจการเฝ้าระวังภาวะโภชนาการสำหรับเด็กปฐมวัย
2. รณรงค์ประชาสัมพันธ์
3. การชั่งน้ำหนัก - และวัดส่วนสูงเด็ก พร้อมเปรียบเทียบผลก่อนและหลังดำเนินโครงการ

1. ดำเนินการชั่งน้ำหนักและวัดส่วนสูงเด็กในศูนย์พัฒนาเด็กเล็กบ้านหนองปราง
2. บันทึกผลน้ำหนักและส่วนสูงในสมุดทะเบียนเด็ก พร้อมแจ้งพ่อแม่ทราบและบันทึกในสมุดบันทึกสุขภาพเด็กสีชมพู
3. จัดทำทะเบียนเด็กที่มีน้ำหนักน้อยหรือผอม แยกเป็นการเฉพาะ
4. เชิญพ่อแม่เด็กที่มีน้ำหนักน้อยหรือผอมเข้าร่วมการอบรมเชิงปฏิบัติการในการดูแลน้ำหนักเด็ก โดยวิทยากรจาก รพ. มีเนื้อหาดังนี้ (หรือตามหลักสูตรกรมอนามัย)
   • ความสำคัญของอาหาร ควรเพิ่มสำหรับเด็กผอมและอาหารที่ควรลดสำหรับเด็กที่มีน้ำหนักเกิน
   • วิธีการปรับพฤติกรรมและนิสัยการกินของเด็ก
   • ความสำคัญของการเล่นและการออกกำลัง
   • วิธีการกระตุ้นให้เด็กเล่นและลดพฤติกรรมเนือยนิ่ง
   • การเป็นแบบอย่างที่ดีแก่เด็ก
5. ครูผู้ดูแลเด็กร่วมกับพ่อแม่ในการแก้ปัญหาเด็กน้ำหนักน้อยหรือผอมและเด็กที่มีน้ำหนักเกิน 5.1 ที่ศูนย์พัฒนาเด็กเล็ก
   • ครูผู้ดูแลเด็ก กระตุ้นให้เด็กกินผักผลไม้มากขึ้น (ตามที่กรมอนามัยแนะนำ)
   • กรณีเด็กผอม ครูผู้ดูแลเด็กเพิ่มอาหารเสริมให้เด็ก 1 มื้อ เช่น นมและไข่ ลดอาหารในเด็กน้ำกระตุ้นให้เด็กเล่นตามปกติ อย่างน้อยวันละ 60 นาที (ตามที่กรมอนามัยแนะนำ) 5.2 ที่บ้าน
   • พ่อแม่ กรณีเด็กผอม กระตุ้นให้เด็กกินมากขึ้น เพิ่มอาหารที่มีไขมัน/โปรตีน
   • พ่อแม่เด็กน้ำหนักเกินควรลดอาหารที่มีไขมัน/โปรตีน
6. ชั่งน้ำหนัก สัปดาห์ละ 1 ครั้ง/วัดส่วนสูงเด็ก เดือนละ 1 ครั้ง จนครบ 2 เดือน และแนะนำพ่อแม่ให้ดำเนินการต่อเนื่อง
7. สรุปผลการดำเนินงานตามแผนงานโครงการพร้อมแนบรายงานผล

1. เด็กก่อนวัยเรียนได้รับการประเมินโภชนาการ พัฒนาการที่ล่าช้าและได้รับการรักษาที่ถูกต้องในรายที่มีความผิดปกติ
2. มีภาวะโภชนาการตามเกณฑ์มีพัฒนาการที่เหมาะสมกับวัยทั้งด้านร่างกาย สังคม สติปัญญา อารมณ์ จิตใจ
3. ผู้ปกครอง และผู้เลี้ยงดูเด็กมีความรู้ ความเข้าใจที่ถูกต้องเกี่ยวกับการการส่งเสริมโภชนาการและพัฒนาการ เด็กอายุ 2 – 5 ปี