กองทุนสุขภาพตำบล - กองทุนหลักประกันสุขภาพท้องถิ่น - กปท

ปริมาณขยะมูลฝอยในประเทศไทย ปี พ.ศ. 2551 - 2559 พบว่ามีปริมาณขยะมูลฝอยในแต่ละปีเท่ากับ 23.93, 24.11, 24.22, 25.35, 24.73, 26.77, 26.19, 26.85 และ 27.06 (ล้านตัน) ตามลำดับ จากสถิติพบว่า แนวโน้มของปริมาณขยะมูลฝอยที่เกิดขึ้นทั่วประเทศ มีแนวโน้มที่เพิ่มขึ้นในทุกปี ทั้งนี้หากพิจารณาถึงอัตราการเกิดขยะมูลฝอยของประเทศมีแนวโน้มที่เพิ่มมากขึ้น ในปี พ.ศ. 2559 พบว่ามีปริมาณขยะมูลฝอยที่เกิดขึ้นของประเทศไทย 27.06 ล้านตัน ซึ่งคิดเป็นอัตราการเกิดขยะมูลฝอยที่ 1.14 กิโลกรัมต่อคนต่อวัน (สำนักจัดการของเสียและสารอันตราย กรมควบคุมมลพิษ, กุมภาพันธ์ 2560) ตามอัตราการขยายตัวของจำนวนประชากร โดยเฉพาะอย่างยิ่งในท้องถิ่น และในเขตเมืองใหญ่ ที่มีปริมาณขยะที่มาจากครัวเรือนและภาคอุตสาหกรรมที่เกินกำลังที่จะจัดการ ปัจจุบันปัญหานี้ได้ลุกลามยกระดับขึ้นมาเป็นปัญหาใหญ่ระดับชาติในระยะยาวที่ยังไม่มีทางออก ขยะมูลฝอย เป็นปัญหาที่สำคัญตั้งแต่ระดับครัวเรือน ชุมชน จนถึงระดับประเทศ สาเหตุมาจากการดำเนินชีวิตของคนในชุมชน ประกอบกับการมีประชากรที่เพิ่มมากขึ้น และการใช้วัสดุทดแทนสิ่งของจากธรรมชาติ เช่น ถุงพลาสติก โฟม เครื่องมืออุปกรณ์อิเลคทรอนิค เมื่อเครื่องมืออุปกรณ์เหล่านี้เสื่อมสภาพหรือหมดอายุก็จะทำให้กลายเป็นขยะ จะส่งผลเสียต่อประชาชนในชุมชนในหลาย ๆ ด้าน เช่น ด้านความสกปรก ด้านความสวยงามของบ้านเรือนบริเวณชุมชนรวมไปถึงริมถนนหนทาง ด้านความเป็นระเบียบเรียบร้อย ด้านการเป็นที่แหล่งเพาะพันธุ์ของแมลงและสัตว์นำโรค เช่น ยุง แมลงวัน แมลงสาบ หนู เป็นต้น ก่อให้เกิดโรคระบาดต่าง ๆ เช่น โรคไข้เลือด โรคอุจจาระร่วง โรคมือเท้าปากเปื่อย โรคตาแดง โรคฉี่หนู เป็นต้น ปัญหาเหล่านี้เกิดมาจากการที่ประชาชนมีการจัดการขยะที่ไม่มีประสิทธิภาพ เนื่องจากอาจจะขาดความรู้ความเข้าใจถึงพิษภัยและผลกระทบที่เกิดขึ้น หรืออาจเกิดจากพฤติกรรมที่ปฏิบัติต่อเนื่องจนเกิดเป็นความเคยชิน
จากการสำรวจปัญหาของบ้านบ่อสน หมู่ที่ 5 ตำบลทุ่งนารี โดยการทำประชาคมพบว่า ประเด็นที่ปัญหากับบ้านบ่อสน หมู่ที่ 5 ตำบลทุ่งนารี คือประเด็นของการจัดการขยะที่มีมากที่สุดในการจัดลำดับความสำคัญของปัญหา ได้เล็งเห็นว่าการจัดการขยะที่มีประสิทธิภาพ อาจจะเป็นวิธีหนึ่งที่จะช่วยลดปัญหาเหล่านี้ ทางผู้ศึกษาจึงได้จัดทำ “โครงการบ่อสนสะอาด ปราศจากโรคภัย ใส่ใจสิ่งแวดล้อม” ขึ้นเพื่อแก้ปัญหาดังกล่าว ร่วมกับโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลบ้านทุ่งนารี และประชาชนชุมชนบ้านบ่อสน

1. เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพในการบริหารจัดการขยะในชุมชน
2. เพื่อลดแหล่งเพาะพันธุ์สัตว์นำโรค

1. อบรมให้ความรู้

1. ขั้นเตรียมการ (Plan) 1.1 ประชุมวางแผนการดำเนินงาน 1.2. ทำการศึกษาชุมชน และเก็บรวบรวมข้อมูล 1.3. วิเคราะห์ข้อมูลเพื่อเตรียมทำประชาคม
   1.4. ทำประชาคมจัดลำดับความสำคัญของปัญหา วิเคราะห์สาเหตุของปัญหา 1.5. ประชุมวางแผนการดำเนินกิจกรรมโครงการ 1.6. ประสานงานกับผู้นำชุมชนและอาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้าน
   1.7. ประชาสัมพันธ์โครงการให้ประชาชนในหมู่บ้านทราบ
2. ขั้นดำเนินการ (Do) 2.1. กิจกรรมอบรมให้ความรู้ เกี่ยวกับการจัดการขยะ และกำจัดแหล่งเพาะพันธุ์สัตว์นำโรค
   • อบรมให้ความรู้เรื่องการจัดการขยะ โดยอาศัยหลัก 5 R
   • อบรมให้ความรู้เรื่องการกำจัดแหล่งเพาะพันธุ์สัตว์นำโรคตามหลักสุขาภิบาลสิ่งแวดล้อม 2.2. กิจกรรมประกวดสิ่งประดิษฐ์จากของใช้รีไซเคิล 2.3. อบรมและสาธิตนวัตกรรมให้แก่เข้าร่วมโครงการ
3. ขั้นสรุปและประเมินโครงการ (Check) 3.1. ประเมินผลการดำเนินการ 3.2. สรุปผลการดำเนินงานตามโครงการ
4. ขั้นทบทวนโครงการ (Act) 4.1. นำเสนอผลการดำเนินงานต่อ ผอ.รพ.สต.บ้านทุ่งนารี 4.2. นำเสนอผลการดำเนินงานต่อประชาชนในหมู่ที่ 5 บ้านบ่อสน

1. ประชาชนในชุมชนบ้านบ่อสนสามารถกำจัดปัญหาขยะในชุมชนได้
2. ประชาชนในชุมชนบ้านบ่อสนมีจำนวนการป่วยเป็นโรคที่เกิดจากสัตว์และแมลงนำโรคลดลงเป็น 0 รายต่อปี
3. ประชาชนในชุมชนบ้านบ่อสนมีการประยุกต์นำสิ่งของใช้แล้วกลับมาใช้ใหม่