กองทุนสุขภาพตำบล - กองทุนหลักประกันสุขภาพท้องถิ่น - กปท

การมีภาวะสุขภาพที่ดีทั้งกายและใจเป็นสิ่งที่ทุกกคนพึ่งปรารถนา โดยที่การมีสุขภาพที่ดีมิได้หมายความเพียงแต่การไม่เจ็บป่วยหรือปราศจากโรคภัยไข้เจ็บเท่านั้น หากยังครอบคลุมถึงการมีสุขภาพที่สมบูรณ์ แข็งแรงของร่างกาย จิตใจ อารมณ์ และสังคม ( กระทรวงสาธารณสุข , กรมอนามัย ; ๒๕๔๐ ) อย่างไรก็ตามเมื่อพิจารณาถึงการดำเนินชีวิตของมนุษย์ตั้งแต่อดีตจนถึงปัจจุบันพบว่าวิถีการดำเนินชีวิตมีการเปลี่ยนแปลงไปเนื่องจากมีการเปลี่ยนแปลงอย่างรวดเร็วของโลกไม่ว่าจะเป็นด้านเศรษฐกิจ สังคม เทคโนโลยี ล้วนส่งผลให้ประชาชนส่วนใหญ่คร่ำเคร่งกับการดำเนินชีวิตประจำวันส่งผลให้พฤติกรรมสุขภาพในด้านต่าง ๆเปลี่ยนแปลงไปจากเดิม รวมถึงละเลยต่อการออกกำลังกายทั้งโดยทางตรงและขาดการเคลื่อนไหวในลักษณะของการออกกำลังกายประจำวัน จึงทำให้เกิดปัญหาสุขภาพในด้านต่าง ๆ ตามมาและเมื่อพิจารณาถึงโรคที่เป็นปัญหาสุขภาพของคนไทยในอดีตและปัจจุบันมีความแตกต่างกันอย่างชัดเจนโดยในอดีตส่วนใหญ่จะเป็นลักษณะของโรคติดต่อปัจจุบันโรคเหล่านี้มีแนวโน้มลดลงโดยส่วนใหญ่แล้วเป็นโรคไม่ติดต่อ โรคที่เกี่ยวกับพฤติกรรมสุขภาพ ตลอดจนโรคเรื้อรัง จากนโยบายสำนักงานหลักประกันสุขภาพแห่งชาติส่งเสริมให้ประชาชนสร้าง นำซ่อม โดยมีเป้าหมายที่สำคัญคือการสร้างสุขภาพที่ดีให้กับประชาชนและลดปัญหาค่าใช้จ่ายด้านสุขภาพในระยะยาว โดยมุ่งเน้นให้คนไทยเข้าถึงบริการด้านการสร้างเสริมสุขภาพและป้องกันโรคมากขึ้น โดยเฉพาะในกลุ่มเป้าหมายอายุ ๓๕ ปี ขึ้นไป ที่ปัญหาสุขภาพเจ็บป่วยจากพฤติกรรมทางสุขภาพและการบริโภคไม่ถูกต้องเสี่ยงต่อโรคกลุ่ม Metabolic ได้แก่ โรคเบาหวาน ความดันโลหิตสูง โรคอ้วนลงพุง โรคหลอดเลือดและสมอง ส่วนทางพันธุกรรม อายุ เป็นปัจจัยที่ไม่สามารถควบคุมได้ แต่ปัจจัยที่สามารถควบคุมได้ เช่น ความอ้วน ความเครียด ขาดออกกำลังกาย การบริโภคอาหาร การดื่มสุรา สูบบุหรี่ ถ้าหากประชาชนไม่มีการควบคุมปัจจัยดังกล่าว ย่อมมีโอกาสเสี่ยงต่อการเจ็บป่วยด้วยโรคในกลุ่ม Metabolic เหล่านั้นได้ ถ้าพฤติกรรมไม่ดีอาจมีภาวะแทรกซ้อนขึ้นมาได้ ทำให้สูญเสียค่าใช้จ่ายในการดูแล เสียรายได้ ตลอดจนส่งผลทางด้านค่าใช้จ่ายรักษาพยาบาลของรัฐไปด้วย สถานการณ์โรคเรื้อรังจากกลุ่มโรคเมตาบอลิกเป็นปัญหาสุขภาพที่สำคัญทั่วโลกสำหรับโรงพยาบาลพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบล บ้านสะโล จากผลการคัดกรองในกลุ่มอายุ ๓๕ ปี ขึ้นไป ทั้งหมด ๕๗๙ คน คัดกรองได้ ๕๖๗ คน ร้อยละ ๙๗.๙๓ ปัจจุบันมีผู้ป่วยเบาหวาน ๑๔๑ คน(เขตเทศบาล ๖๘ คน) มีภาวะเสี่ยงเบาหวาน ๑๕ คน(เขตเทศบาล ๕ คน) ผู้ป่วยความดันโลหิตสูง ๓๕๗คน(เขตเทศบาล ๑๓๔ คน) มีภาวะเสี่ยงเป็นความดันโลหิตสูง ๑๒๙ คน(เขตเทศบาล ๕๕ คน) ผู้ป่วยเป็นโรคเบาหวานและความดันโลหิตสูง จำนวน ๑๑๗ คน(เขตเทศบาล ๕๕ คน) จากข้อมูลแสดงถึงแนวโน้มความรุนแรงที่เป็นอันตรายเพิ่มมากขึ้น โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบล บ้านสะโล ได้ดำเนินการคัดกรองภาวะสุขภาพประชากรกลุ่มอายุ ๓๕ปีขึ้นไป ในปี ๒๕๖๐ พบว่า ประชากรมีระดับความเสี่ยงสูงที่จะเป็นผู้ป่วยเบาหวานรายใหม่เพิ่มมากขึ้นทุกปีเช่นกันการขับเคลื่อนการปรับเปลี่ยนพฤติกรรมสุขภาพเป็นกลยุทธ์หนึ่งในการป้องกันและส่งเสริมพฤติกรรมสุขภาพเพื่อลดโรคและผลกระทบจากภาวะแทรกซ้อนที่เกิดขึ้น จึงได้จัดทำโครงการปรับเปลี่ยนพฤติกรรมกลุ่มเสี่ยงและกลุ่มผู้ป่วยเรื้อรังปี ๒๕๖๑ เพื่อให้กลุ่มเป้าหมายได้รับความรู้และสามารถนำไปปฏิบัติได้อย่างมีคุณภาพ

1. เพื่อเฝ้าระวังการเกิดโรคในกลุ่มเป้าหมาย และสามารถป้องกันไม่ให้เกิดภาวะแทรกซ้อนฉับพลัน
2. เพื่อค้นหาและลดภาวะเสี่ยงต่อการเกิดโรค ลดอัตราป่วยด้วยโรคเรื้อรังในชุมชนและลดภาวะแทรกซ้อน

1. จัดคลินิกปรับเปลี่ยนพฤติกรรม(กลุ่มเสี่ยง)
2. ป้ายโครงการ
3. ฝึกทักษะการเรียนรู้ เชิงปฏิบัติการตามแบบ 3อ.1ส.
4. กิจกรรมให้ความรู้ เชิงปฏิบัติการและเยี่ยมสาธิตการการดูแลผู้ป่วยเรื้อรัง,ผู้ป่วยติดเตียง อยู่ได้ถ้าบุตรหลานร่วมกันดูแล (ร้อยละ ๑๕ ของผู้ป่วยเรื้อรังหมด ๒๕๗ คน)
5. กิจกรรมเพื่อนช่วยเพื่อน(ร้อยละ ๑๐ ของผู้ป่วยเรื้อรังทั้งหมด ๒๕๗ (กลุ่มเป้าหมายไม่ซ้ำกับกิจกรรมข้อ ๒)
6. กิจกรรมมหกรรมสุขภาพ NCD แบบบูรณาการครบวงจร เพื่อสุขภาพของประชาชนในยามต้องพึ่งพา(ผู้ป่วยเรื้อรังไม่อยู่ระบบและผู้ป่วยรายใหม่ จำนวน ๖๔ คน)

ขั้นที่ ๑ ตอนก่อนการดำเนินการ ๑. ประชุมกลุ่มเพื่อทำแผนงานและจัดทำโครงการเพื่อขออนุมัติ และขอสนับสนุนงบประมาณ ๒. แต่งตั้งคณะทำงานและประชุมชี้แจงผู้มีส่วนเกี่ยวข้องรับทราบนโยบายและวัตถุประสงค์ของโครงการเพื่อให้มีความเข้าใจในแนวเดียวกัน ๓. จัดทำแผนการออกปฏิบัติงานเชิงรุกในการดำเนินงานคัดกรองเบาหวาน ความดันโลหิตสูง หลอดเลือดสมองและภาวะอ้วนลงพุงประชากร ๓๕ปีขึ้นไปในเขตรับผิดชอบ ๔.ประสานงานกับหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง เพื่อขอความร่วมมือและสนับสนุนกิจกรรมการตรวจคัดกรองความเสี่ยงในชุมชน ร่วมกับภาคีเครือข่าย
๕.ประชาสัมพันธ์การคัดกรองความเสี่ยงเพื่อให้กลุ่มเป้าหมายได้เข้าร่วมโครงการฯ ผ่านภาคีเครือข่าย ๖.จัดเตรียมเอกสาร วัสดุ ครุภัณฑ์ ต่างๆในการเก็บข้อมูลการคัดกรองความเสี่ยงให้เพียงพอในการดำเนินงาน ขั้นที่ ๒ขั้นดำเนินงานตามโครงการ ๑.ประชุมชี้แจงผู้มีส่วนเกี่ยวข้องรับทราบนโยบายและวัตถุประสงค์ของโครงการเพื่อให้มีความ เข้าใจในแนวเดียวกัน แต่งตั้งทีมสุขภาพออกให้บริการตรวจคัดกรองความ ๒.จัดทำแผนการออกปฏิบัติงานเชิงรุกในการดำเนินงานคัดกรองในกลุ่มอายุ ๓๕ ปี ขึ้นไป ในเขตรับผิดชอบ ๓.ประสานงานกับหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง เพื่อขอความร่วมมือและสนับสนุนกิจกรรมการตรวจคัดกรองความเสี่ยงในชุมชน เช่น เทศบาล ผู้นำท้องถิ่น อสม.และภาคีเครือข่าย
๔.ประชาสัมพันธ์การคัดกรองความเสี่ยงเพื่อให้กลุ่มเป้าหมายได้เข้าร่วมโครงการฯ ๕. จัดเตรียมเอกสาร วัสดุ ครุภัณฑ์ ต่างๆในการเก็บข้อมูลการคัดกรองความเสี่ยงให้เพียงพอในการดำเนินงาน ๖. ติดต่อวิทยากร ในการจัดอบรมกิจกรรมอาหารที่เหมาะสม ในกลุ่มเสี่ยง METABOLIC ๗. ประชาสัมพันธ์เชิญชวนให้กลุ่มเป้าหมายเข้าร่วมโครงการ ดำเนินงานตามโครงการที่ได้รับอนุมัติ ๘.เจ้าหน้าที่สาธารณสุข ร่วมกับ อสม.ประเมินภาวะเสี่ยงต่อสุขภาพ แจ้งผลการตรวจคัดกรองภาวะเสี่ยงพร้อมแนะนำ ให้ความรู้ในการดูแลสุขภาพ แนะนำการตรวจคัดกรองซ้ำ และลงทะเบียน และกลุ่มเสี่ยงต่อโรค Metabolic ขั้นที่ ๓สรุปวิเคราะห์และประเมินผล ๑. ประเมินผลสรุปการดำเนินงานตรวจคัดกรองความเสี่ยงโรค Metabolic แยกรายหมู่บ้าน และคืนข้อมูลการตรวจคัดกรองความเสี่ยงกลับไปยังหลังเข้าร่วมโครงการ ๖เดือน บันทึกข้อมูลในโปรแกรม JHCIS ๒. รายงานผลการดำเนินงานต่อผู้บังคับบัญชาตามลำดับชั้น และหน่วยงานอื่นที่เกี่ยวข้อง

๑. ประชากรกลุ่มเป้าหมายได้รับการคัดกรองภาวะเสี่ยงต่อภาระโรค Metabolic ๒. ประชาชนตระหนัก และใส่ใจในการดูแลสุขภาพตนเอง ครอบครัวและชุมชน สามารถจัดการสุขภาพตนเองโดยการปรับเปลี่ยนพฤติกรรมสุขภาพ ได้อย่างเหมาะสม ๓. ภาคีเครือข่ายมีบทบาทในการดำเนินงานป้องกัน ควบคุมโรค Metabolic ๔. ประชาชนกลุ่มเสี่ยงมีพฤติกรรมการออกกำลังกายเพิ่มขึ้นสภาพร่างกายแข็งแรงจนสามารถควบคุมระดับความดันโลหิตและระดับน้ำตาลในเลือดได้ และไม่มีภาวะแทรกซ้อนของโรคได้ในที่สุด