ส่งเสริมสุขภาพจิตประชาชนในชุมชน
โครงการ
" ส่งเสริมสุขภาพจิตประชาชนในชุมชน "
ตำบลหาดใหญ่ อำเภอหาดใหญ่ จังหวัดสงขลา
หัวหน้าโครงการ
นางสาวชญานภัสจิตตรัตน์
สิงหาคม 2561
ที่อยู่ ตำบลหาดใหญ่ อำเภอหาดใหญ่ จังหวัดสงขลา จังหวัด สงขลา
รหัสโครงการ 61-L7258- 1-06
ระยะเวลาดำเนินงาน ตั้งแต่ 1 พฤษภาคม 2561 ถึง 31 สิงหาคม 2561
กิตติกรรมประกาศ
"ส่งเสริมสุขภาพจิตประชาชนในชุมชน จังหวัดสงขลา" สำเร็จได้ด้วยดี ด้วยความร่วมมือจาก สมาชิกในชุมชน ตำบลหาดใหญ่ อำเภอหาดใหญ่ จังหวัดสงขลา
คณะทำงานโครงการฯ ขอขอบคุณ กองทุนสุขภาพตำบล เทศบาลนครหาดใหญ่ ที่ให้การสนับสนุนงบประมาณในการดำเนินโครงการฯ รวมทั้ง ภาคีเครือข่ายที่สำคัญระดับพื้นที่ ที่ให้การสนับสนุน ช่วยเหลือ ชี้แนะ สุดท้ายขอขอบคุณผู้เกี่ยวข้องที่มิได้ระบุชื่อไว้ในที่นี้ ซึ่งมีส่วนสำคัญในการขับเคลื่อนการดำเนินงานให้มีความยั่งยืนในพื้นที่ต่อไป
คณะทำงานโครงการ
ส่งเสริมสุขภาพจิตประชาชนในชุมชน
บทคัดย่อ
โครงการ " ส่งเสริมสุขภาพจิตประชาชนในชุมชน " ดำเนินการในพื้นที่ ตำบลหาดใหญ่ อำเภอหาดใหญ่ จังหวัดสงขลา รหัสโครงการ 61-L7258- 1-06 ระยะเวลาการดำเนินงาน 1 พฤษภาคม 2561 - 31 สิงหาคม 2561 ได้รับการสนับสนุนงบประมาณจำนวน 36,600.00 บาท จาก กองทุนสุขภาพตำบล เทศบาลนครหาดใหญ่ เพื่อใช้ในการดำเนินกิจกรรมโครงการ หลังจากสิ้นสุดระยะเวลาโครงการ ผลที่เกิดขึ้นจากการดำเนินงานปรากฏดังนี้
โครงการนี้ยังไม่มีการเขียนหรือแก้ไขบทคัดย่อ
หมายเหตุ : รายละเอียดของบทสรุปคัดย่อการดำเนินงาน ให้ผู้รับผิดชอบโครงการเป็นผู้เขียนสรุปภาพรวมของโครงการใน "ผลลัพธ์โครงการ"
สารบัญ
| กิตติกรรมประกาศ | » |
| บทคัดย่อ | » |
| ความเป็นมา/หลักการเหตุผล | » |
| วัตถุประสงค์โครงการ | » |
| กิจกรรม/การดำเนินงาน | » |
| กลุ่มเป้าหมาย | » |
| ผลลัพธ์ที่ได้ | » |
| การประเมินผล | » |
| ปัญหาและอุปสรรค | » |
| ข้อเสนอแนะ | » |
| เอกสารประกอบอื่นๆ | » |
ความเป็นมา/หลักการเหตุผล
“สุขภาพจิต” เป็นผลรวมของปัจจัยมากมายในชีวิตคนเรา ไม่ว่าจะเป็นสภาพความเป็นอยู่ ความสัมพันธ์กับคนรอบข้าง ความสามารถในการคิดวิเคราะห์และแก้ปัญหาอย่างสร้างสรรค์ วิธีการจัดการอารมณ์ คุณธรรมความดีภายในใจ รวมไปถึงสภาพความเป็นชุมชนและความเกื้อกูลกันในสังคม การดูแลสุขภาพจิตและการเสริมสร้างความเข็มแข็งในกับจิตใจ(นายแพทย์ชาตรี บานชื่น, 2553)
“สุขภาพจิต” คือ ความสามารถของบุคคลที่จะปรับตัวให้มีความสุขอยู่กับสังคมและสิ่งแวดล้อมมีสัมพันธภาพที่ดีงามกับบุคคลอื่น และดำรงชีวิตอยู่ได้ด้วยความสมดุลอย่างสุขสบาย รวมทั้งความสามารถของบุคคลในโลกที่เปลี่ยนแปลงโดยไม่มีข้อขัดแย้งภายในจิตใจ ดังนั้นคำว่าสุขภาพจิตไม่ได้หมายถึงแต่ความปราศจากอาการของโรคประสาทและโรคจิตเท่านั้น(องค์การอนามัยโลก, 2558)
การมีสุขภาพจิตที่ดี จึงเป็นสภาวะที่บุคคลสามารถควบคุมสภาวะทางจิตใจ อารมณ์ และความคิดให้ปรับตัวเข้ากับสังคม และสิ่งแวดล้อม พร้อมดำเนินชีวิตตามบทบาทหน้าที่ของตนในสังคมได้อย่างมีความสุข หากบุคคลมีปัญหาสุขภาพจิต จะส่งผลให้บุคคลนั้นมีอุปสรรคสำคัญในการดำเนินชีวิตในสังคมให้มีความสุข ปัญหาทางสุขภาพจิตเหล่านี้จะแสดงอาการเจ็บป่วยทั้งทางจิตใจ ทางร่างกาย และอาการทางพฤติกรรม
อาการเจ็บป่วยทางจิตใจ เช่น การแสดงออกทางความรู้สึก ความคิด อารมณ์ ความจำ สมาธิที่ไม่เหมาะสม, โรคซึมเศร้า(Depression), โรคจิตเภท(Schizophrenia) โรควิตกกังวล(Anxiety), และโรคจิตเวชเนื่องมาจากสารเสพติด (Substance Induced Mental Illness) เป็นต้น
อาการเจ็บป่วยทางร่างกาย เช่น ความกังวลทำให้ระบบหัวใจผิดปกติ มีอาการใจสั่น ใจเต้น แสดงอาการหอบ ท้องอืด ท้องเฟ้อ ความกังวลทำให้รับประทานอาหารไม่ได้หรือรับประทานอาหารมากเกินไป นอนไม่หลับ อ่อนเพลีย ปัสสาวะบ่อย ท้องผูก ประจำเดือนไม่มาตามปกติ ความดันโลหิตสูง ปวดศีรษะ เป็นลม ชักเกร็ง ปวดข้อ ปวดหลัง เป็นต้น
อาการทางพฤติกรรม มีการแสดงออกแตกต่างจากปกติหรือลักษณะทางสังคมไม่ยอมรับ เช่น ก้าวร้าว ทำลายทรัพย์สิน ทำร้ายผู้อื่น แยกตัว ติดยาเสพติด ประพฤติผิดทางเพศ เจ้าระเบียบเกินไป ย้ำคิด ย้ำทำ พึ่งพาผู้อื่น แต่งกายไม่เหมาะสมกับเพศและวัย ลักขโมย พูดปด เป็นต้น
ผลกระทบจากปัญหาสุขภาพจิตที่ควรให้ความสำคัญอีกอย่างหนึ่งก็คือ ปัญหาการการฆ่าตัวตาย/ทำร้ายตนเอง พบว่า ผู้ที่มีปัญหาสุขภาพจิตมักมีแนวโน้มที่จะฆ่าตัวตายสูง ซึ่งสำหรับสถานการณ์การฆ่าตัวตาย/ทำร้ายตนเองในประเทศไทย พบว่า คนไทยเสียชีวิตจากการฆ่าตัวตาย 4,000 รายต่อปี หรือมากกว่า 300 รายต่อเดือน อัตราเฉลี่ยอยู่ที่ 6 รายต่อประชากร 1 แสนคน เพศชายฆ่าตัวตายสำเร็จร้อยละ 77, เพศหญิงฆ่าตัวตายสำเร็จร้อยละ 23 มีอายุระหว่าง 30-50 ปี, ร้อยละ 70 ประกอบอาชีพเกษตรกรและผู้ใช้แรงงาน, ร้อยละ 23 เคยทำร้ายตนเองมาก่อน เมื่อเปรียบเทียบกับประเทศต่าง ๆ ประเทศไทยจัดอยู่อันดับที่ 57 ของโลก(กรมสุขภาพจิต, 2560) สำหรับสถิติการฆ่าตัวตาย/ทำร้ายตนเองในประเทศไทยจากฐานข้อมูลการฆ่าตัวตายของคนไทย โดยโรงพยาบาลจิตเวชขอนแก่น ราชนครินทร์ พบว่า ในปี 2558 คนไทยฆ่าตัวตายสำเร็จเฉลี่ยเดือนละ 350 คน หรือทุก ๆ 2 ชั่วโมง และมีแนวโน้มสูงขึ้น (นาวาอากาศตรีนายแพทย์บุญเรือง ไตรเรืองวรวัฒน์, 2560) ในปี 2560 พบว่าในอำเภอหาดใหญ่มีผู้พยายามฆ่าตัวตาย/ทำร้ายตนเองจำนวน 240 รายเฉลี่ยเดือนละ 20 ราย การดูแลสุขภาพจิตจึงกลายเป็นอีกเหตุผลสำคัญที่ต้องให้ความสำคัญ ต้องมีการส่งเสริมให้ความรู้ความเข้าใจ และทักษะในการแก้ปัญหาชีวิตแก่ประชาชน การเพิ่มความสามารถในการรับมือกับความเครียด
ดังนั้น กลุ่มงานจิตเวช โรงพยาบาลหาดใหญ่ จึงจัดโครงการ “ส่งเสริมสุขภาพจิตประชาชนในชุมชน” ขึ้น เพื่อให้ประชาชนในเขตเทศบาลนครหาดใหญ่ และบุคคลที่สนใจเข้าร่วมอบรมในครั้งนี้ สามารถนำความรู้ที่ได้รับไปประยุกต์เป็นแนวทางในการมีส่วนร่วมในการช่วยเหลือ ร่วมกันเฝ้าระวัง ส่งเสริม และป้องกัน สร้างความเข้าใจเกี่ยวกับปัญหาสุขภาพจิต และลดอัตราการฆ่าตัวตาย/ทำร้ายตนเองในอำเภอหาดใหญ่
วัตถุประสงค์โครงการ
- 1. เพื่อให้ประชาชนผู้เข้ารับการอบรมมีความรู้ความเข้าใจเกี่ยวกับปัญหาสุขภาพจิต สามารถดูแลสุขภาพได้ด้วยตัวเอง 2. เพื่อสนับสนุนและส่งเสริมให้ประชาชนผู้เข้ารับการอบรมมีส่วนร่วมในการบริหารจัดการระบบดูแลสุขภาพร่วมกัน เกิดระบบสุขภาพชุมชนขึ้นในพื้นที่อย่างเหมาะสม 3. เพื่อสร้างเครือข่ายระดับชุมชนในการเฝ้าระวัง ดูแล และช่วยเหลือเบื้องต้นแก่ผู้ที่ปัญหาสุขภาพจิต
กิจกรรม/การดำเนินงาน
- กิจกรรมประชุมเตรียมงานโครงการ “ส่งเสริมสุขภาพจิตประชาชนในชุมชน”
- กิจกรรมสื่อสารและประชาสัมพันธ์
- กิจกรรมประชุมเตรียมงานโครงการ “ส่งเสริมสุขภาพจิตประชาชนในชุมชน”
- กิจกรรมการฝึก “ส่งเสริมสุขภาพจิตประชาชนในชุมชน”
กลุ่มเป้าหมาย
| กลุ่มเป้าหมาย | จำนวนที่วางไว้ | |
|---|---|---|
| กลุ่มเป้าหมายจำแนกตามช่วงวัย | ||
| กลุ่มเด็กเล็กและเด็กก่อนวัยเรียน | ||
| กลุ่มเด็กวัยเรียนและเยาวชน | ||
| กลุ่มวัยทำงาน | ||
| กลุ่มผู้สูงอายุ | 100 | |
| กลุ่มเป้าหมายจำแนกกลุ่มเฉพาะ | ||
| กลุ่มหญิงตั้งครรภ์และหญิงหลังคลอด | ||
| กลุ่มผู้ป่วยโรคเรื้อรัง | ||
| กลุ่มคนพิการและทุพพลภาพ | ||
| กลุ่มประชาชนทั่วไปที่มีภาวะเสี่ยง | ||
| สำหรับการบริหารหรือพัฒนากองทุนฯ [ข้อ 10(4)] |
ผลที่คาดว่าจะได้รับ
- ผู้ที่เข้ารับการอบรมมีความรู้ความเข้าใจเกี่ยวกับปัญหาสุขภาพจิต สามารถดูแลสุขภาพได้ด้วยตัวเอง
- ผู้ที่เข้ารับการอบรมมีส่วนร่วมในการบริหารจัดการระบบดูแลสุขภาพร่วมกัน เกิดระบบสุขภาพชุมชนขึ้นในพื้นที่อย่างเหมาะสม
- เกิดการสร้างเครือข่ายระดับชุมชนในการเฝ้าระวัง ดูแล และช่วยเหลือเบื้องต้นแก่ผู้ที่ปัญหาสุขภาพจิต
ส่วนที่ 1 ผลการดำเนินงาน
| วัตถุประสงค์ที่ตั้งไว้ ผลลัพธ์และตัวชี้วัดผลลัพธ์** กิจกรรมของโครงการ | ผลผลิต* | |
|---|---|---|
| ผลผลิตที่ตั้งไว้ | ผลผลิตที่เกิดขึ้นจริง | |
1. กิจกรรมประชุมเตรียมงานโครงการ “ส่งเสริมสุขภาพจิตประชาชนในชุมชน” |
||
วันที่ 22 มิถุนายน 2561กิจกรรมที่ทำ1.สถานการณ์สุขภาพจิตในพื้นที่ 2.วัตถุประสงค์ และขั้นตอนการดำเนินงาน ผลผลิต/ผลลัพธ์ที่เกิดขึ้น1.งบประมาณการดำเนินงาน
|
20 | 0 |
2. กิจกรรมสื่อสารและประชาสัมพันธ์ |
||
วันที่ 29 มิถุนายน 2561กิจกรรมที่ทำประสานเพื่อจัดทำโปสเตอร์ประชาสัมพันธ์ ผลผลิต/ผลลัพธ์ที่เกิดขึ้น1 โปสเตอร์ ขนาด A3 จำนวน 30 แผ่นๆละ 30 บาท เป็นเงิน 900 บาท 2 ออกแบบ 600 บาท เป็นเงิน 600 บาท 3 ภาษี 7 % เป็นเงิน 105 บาท รวม 1,605 บาท
|
0 | 0 |
3. กิจกรรมประชุมเตรียมงานโครงการ “ส่งเสริมสุขภาพจิตประชาชนในชุมชน” |
||
วันที่ 9 กรกฎาคม 2561กิจกรรมที่ทำ1.ความก้าวหน้าของโครงการ 2.รายละเอียดการจัดกิจกรรม ผลผลิต/ผลลัพธ์ที่เกิดขึ้น1.แนวทางการสร้างเครือข่ายการดูแลสุขภาพจิตในพื้นที่ 2.ความก้าวหน้าในการประชาสัมพันธ์เข้าร่วมโครงการ
|
20 | 0 |
4. กิจกรรมการฝึก “ส่งเสริมสุขภาพจิตประชาชนในชุมชน” |
||
วันที่ 18 กรกฎาคม 2561กิจกรรมที่ทำ08.00-08.30 น. ลงทะเบียน
08.30-09.00 น. พิธีเปิดการอบรม ผลผลิต/ผลลัพธ์ที่เกิดขึ้นผลการดำเนินงาน
ตัวชี้วัดความสำเร็จของโครงการ
1. ผู้ที่เข้ารับการอบรมมีคะแนนทดสอบหลังเข้ารับการอบรมเพิ่มขึ้นร้อยละ 90 อภิปรายการส่งเสริมสุขภาพจิตระดับชุมชนและการเฝ้าระวังสุขภาพจิตระดับชุมชนผ่านกิจกรรม Brain Storm เพื่อพัฒนาระบบการช่วยเหลือผู้ที่มีปัญหาสุขภาพจิตในชุมชน
- การสังเกตอาการ หรือพฤติกรรมของบุคคลที่อยู่ในกลุ่มเสี่ยงเพื่อเฝ้าระวัง จากนั้นประเมินด้วยแบบคัดกรอง 2 Q หากพบความเสี่ยงภาวะซึมเศร้า แนะนำให้ไปรับบริการที่โรงพยาบาลหรือศูนย์บริการสาธารณสุขใกล้บ้าน ปัญหา อุปสรรคในการดำเนินงาน 1. ผู้เข้ารับการอบรมบางส่วนไม่สามารถอยู่ได้ตลอดการอบรมเนื่องจากภาระงานอื่น ๆ 2. ระยะเวลาในการฝึกปฏิบัติน้อยเกิน ประกอบกับผู้เข้ารับการอบรมมีจำนวนมาก อาจส่งผลให้ผู้อบรมฝึกปฏิบัติให้ไม่ทั่วถึง ไม่สามารถตอบข้อสงสัยของผู้เข้าร่วมอมรบได้อย่างครบถ้วน ข้อเสนอแนะ
1. ควรจัดการอบรมให้ความรู้ต่อยอดในเรื่องสื่อสาร/การให้คำปรึกษาเบื้องต้นให้กับอสม.
|
120 | 0 |
* ผลผลิต หมายถึง ผลที่เกิดขึ้นเชิงปริมาณจากการทำกิจกรรม เช่น จำนวนผู้เข้าร่วมประชุม จำนวนผู้ผ่านการอบรม จำนวนครัวเรือนที่ปลูกผักสวนครัว เป็นต้น
** ผลลัพธ์ หมายถึง การเปลี่ยนแปลงที่นำไปสู่การแก้ปัญหา เช่น หลังอบรมมีผู้ปรับเปลี่ยนพฤติกรรมจำนวนกี่คน มีข้อบังคับหรือมาตรการของชุมชนที่นำไปสู่การปรับเปลี่ยนพฤติกรรมหรือสภาพแวดล้อม เป็นต้น ทั้งนี้ต้องมีข้อมูลอ้างอิงประกอบการรายงาน เช่น ข้อมูลรายชื่อแกนนำ , แบบสรุปการประเมินความรู้ , รูปภาพกิจกรรมพร้อมคำอธิบายใต้ภาพ เป็นต้น
ส่วนที่ 2 ประเมินความพึงพอใจต่อความสำเร็จและปัญหาอุปสรรคในการดำเนินโครงการในภาพรวม
ผลการดำเนินโครงการ
สรุปผลการดำเนินโครงการ
ผลการดำเนินโครงการ/กิจกรรม:
บรรลุตามวัตถุประสงค์ของโครงการ
บรรลุตามวัตถุประสงค์บางส่วนของโครงการ
ไม่บรรลุตามวัตถุประสงค์ของโครงการ
ผลผลิตโครงการ
| วัตถุประสงค์ | สถานการณ์ | เป้าหมาย | ผลผลิต | อธิบาย | |
|---|---|---|---|---|---|
| 1 | 1. เพื่อให้ประชาชนผู้เข้ารับการอบรมมีความรู้ความเข้าใจเกี่ยวกับปัญหาสุขภาพจิต สามารถดูแลสุขภาพได้ด้วยตัวเอง 2. เพื่อสนับสนุนและส่งเสริมให้ประชาชนผู้เข้ารับการอบรมมีส่วนร่วมในการบริหารจัดการระบบดูแลสุขภาพร่วมกัน เกิดระบบสุขภาพชุมชนขึ้นในพื้นที่อย่างเหมาะสม 3. เพื่อสร้างเครือข่ายระดับชุมชนในการเฝ้าระวัง ดูแล และช่วยเหลือเบื้องต้นแก่ผู้ที่ปัญหาสุขภาพจิต ตัวชี้วัด : 1. ผู้ที่เข้ารับการอบรมมีคะแนนทดสอบหลังเข้ารับการอบรมเพิ่มขึ้นร้อยละ 80 2. ร้อยละ 80 ของผู้ที่เข้าร่วมการอบรมสามารถใช้แบบประเมินคัดกรอง ค้นหา ผู้ที่มีปัญหาสุขภาพจิตได้อย่างถูกต้อง |
0.00 | 90.00 |
|
ผู้เข้าร่วมโครงการ
| กลุ่มเป้าหมาย | จำนวนที่วางไว้(คน) | จำนวนที่เข้าร่วม(คน) | |
|---|---|---|---|
| จำนวนกลุ่มเป้าหมายทั้งหมด | 100 | ||
| กลุ่มเป้าหมาย | จำนวนที่วางไว้(คน) | จำนวนที่เข้าร่วม(คน) | |
| กลุ่มเป้าหมายจำแนกตามช่วงวัย | |||
| กลุ่มเด็กเล็กและเด็กก่อนวัยเรียน | - | ||
| กลุ่มเด็กวัยเรียนและเยาวชน | - | ||
| กลุ่มวัยทำงาน | - | ||
| กลุ่มผู้สูงอายุ | 100 | ||
| กลุ่มเป้าหมายจำแนกกลุ่มเฉพาะ | |||
| กลุ่มหญิงตั้งครรภ์และหญิงหลังคลอด | - | ||
| กลุ่มผู้ป่วยโรคเรื้อรัง | - | ||
| กลุ่มคนพิการและทุพพลภาพ | - | ||
| กลุ่มประชาชนทั่วไปที่มีภาวะเสี่ยง | 0 | ||
| สำหรับการบริหารหรือพัฒนากองทุนฯ [ข้อ 10(4)] | - |
บทคัดย่อ*
โครงการนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ (1) 1. เพื่อให้ประชาชนผู้เข้ารับการอบรมมีความรู้ความเข้าใจเกี่ยวกับปัญหาสุขภาพจิต สามารถดูแลสุขภาพได้ด้วยตัวเอง 2. เพื่อสนับสนุนและส่งเสริมให้ประชาชนผู้เข้ารับการอบรมมีส่วนร่วมในการบริหารจัดการระบบดูแลสุขภาพร่วมกัน เกิดระบบสุขภาพชุมชนขึ้นในพื้นที่อย่างเหมาะสม 3. เพื่อสร้างเครือข่ายระดับชุมชนในการเฝ้าระวัง ดูแล และช่วยเหลือเบื้องต้นแก่ผู้ที่ปัญหาสุขภาพจิต
ผลการดำเนินงานที่สำคัญ ได้แก่ (1) กิจกรรมประชุมเตรียมงานโครงการ “ส่งเสริมสุขภาพจิตประชาชนในชุมชน” (2) กิจกรรมสื่อสารและประชาสัมพันธ์ (3) กิจกรรมประชุมเตรียมงานโครงการ “ส่งเสริมสุขภาพจิตประชาชนในชุมชน” (4) กิจกรรมการฝึก “ส่งเสริมสุขภาพจิตประชาชนในชุมชน”
ข้อเสนอแนะ ได้แก่ (1) ...
หมายเหตุ *
ปัญหาอุปสรรคและข้อเสนอแนะ