กองทุนสุขภาพตำบล - กองทุนหลักประกันสุขภาพท้องถิ่น - กปท

ปัจจุบันปัญหาฟันผุในเด็กประถมศึกษาเป็นปัญหาสำคัญอย่างหนึ่งของประเทศ แม้ว่าสำนักทันตสาธารณสุข กรมอนามัย จะมีนโยบายที่มุ่งหวังให้เด็กประถมศึกษามีสุขภาพช่องปากที่ดี และมีการพัฒนางานส่งเสริมป้องกันด้านทันตสุขภาพอย่างจริงจังแล้วก็ตาม ปัญหาทันตสาธารณสุขในโรงเรียนประถมศึกษา มีปัญหาโรคฟันผุและเหงือกอักเสบ จากข้อมูลการตรวจสุขภาพช่องปากนักเรียนโรงเรียนในเขตเทศบาลนครยะลา ซึ่งประกอบด้วยโรงเรียนเทศบาล 1- 6 และโรงเรียนนิบงชนูปถัมภ์ ของงานทันตสาธารณสุข สำนักการสาธารณสุขและสิ่งแวดล้อมเทศบาลนครยะลา และโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพในเขตที่ได้รับมอบหมาย โรงเรียนเทศบาล 1 พบฟันผุมากที่สุด ร้อยละ 52.31 โรงเรียนเทศบาล 2 พบฟันผุร้อยละ 48.95 โรงเรียนเทศบาล 6 พบฟันผุ ร้อยละ 46.45 โรงเรียนเทศบาล 3 ฟันผุ ร้อยละ 39.75 โรงเรียนเทศบาล 5 ฟันผุร้อยละ 39.73 โรงเรียนเทศบาล 4 พบฟันผุร้อยละ 38.87 และนักเรียนโรงเรียนนิบงชนูปถัมภ์ พบฟันผุเฉลี่ยคิดเป็นร้อยละ 21.68 ตามลำดับ ซึ่งอยู่ในเกณฑ์สูงเกินตัวชี้วัดฟันผุ ถือเป็นปัญหาทางทันตสุขภาพ ซึ่งสาเหตุส่วนใหญ่มักเกิดจากการที่เด็กนักเรียนไม่มีการแปรงฟันหลังอาหารกลางวันและก่อนนอน อีกทั้งเด็กยังขาดความรู้ในการดูแลรักษาสุขภาพช่องปากและประโยชน์ของการแปรงฟัน ดังนั้น ผู้จัดทำโครงการได้เล็งเห็นถึงความสำคัญของการพัฒนาระบบการแปรงฟันหลังอาหารกลางวันให้มีประสิทธิภาพมากยิ่งขึ้น จึงได้คัดเลือกโรงเรียนที่มีปัญหาฟันผุมากที่สุด 2 อันดับแรก คือโรงเรียนเทศบาล 1 และโรงเรียนเทศบาล 2 เป็นโรงเรียนนำร่องในการดูแลสุขภาพช่องปาก การดูแลระบบแปรงฟันและมีการพัฒนาทักษะนักเรียนให้มีความรู้ทันตสุขศึกษาและแปรงฟันได้ถูกวิธี เนื่องจากการได้รับรักษาจากทันตบุคลากรทางเดียวไม่สามารถทำให้สภาวะฟันผุลดลงได้ ถ้าไม่ได้รับการส่งเสริม ป้องกันและการดูแลสุขภาพจากตนเองได้ถูกต้องเสียก่อน อาจมีสาเหตุมาจากหลายปัจจัย เช่น การแปรงฟันไม่ถูกวิธี ขาดการดูแลเอาใจใส่จากผู้ปกครองบางส่วน ขาดอุปกรณ์และสถานที่แปรงฟันหลังอาหารกลางวัน เป็นต้น       ในการดำเนินงานโรงเรียนทันตสุขศึกษา เป็นการดำเนินงานภายใต้บริบทของการมีส่วนร่วมของผู้มีส่วนเกี่ยวข้อง คือ โรงเรียน บ้าน ทันตบุคลากรของรัฐในการร่วมกันคิด วิเคราะห์ปัญหาทันตสุขภาพ ซึ่งทำให้การดำเนินงานด้านทันตสุขภาพเพื่อแก้ไขปัญหาในช่องปากเกิดขึ้นในโรงเรียนส่งเสริมสุขภาพ สามารถครอบคลุมได้ทั้ง นักเรียน ครู ผู้ปกครองและอาจรวมถึงชุมชนได้ด้วย     งานทันตกรรม สำนักการสาธารณสุขและสิ่งแวดล้อมเทศบาลนครยะลา จึงได้จัดทำโครงการอบรมเชิงปฏิบัติการส่งเสริมสุขภาพช่องปากในเด็กนักเรียนชั้นประถมศึกษาขึ้น เพื่อพัฒนางานทันตสุขภาพในโรงเรียนส่งเสริมสุขภาพ โดยมุ่งเน้นให้เกิดกิจกรรมของการดูแลสุขภาพช่องปากและเป็นกิจกรรมที่ยั่งยืนในโรงเรียนส่งเสริมสุขภาพ

1. ข้อที่ 1 เพื่อส่งเสริมให้นักเรียนมีความรู้ในด้านทันตสุขภาพอย่าง ถูกต้อง
2. ข้อที่ 2 เพื่อให้นักเรียนสามารถแปรงฟันได้สะอาด

1. กิจกรรมที่ 1 จัดอบรมเชิงปฏิบัติการสอนแปรงฟันโดยการย้อมคราบจุลินทรีย์ ครึ่งวันบ่าย 12 รุ่นๆ ละ 1 วัน

1.ขั้นเตรียมการ   1.1 จัดประชุมทีมงาน วางแผนงาน/โครงการ   1.2 ศึกษาข้อมูลสภาวะทันตสุขภาพแต่ละโรงเรียนเพื่อคัดเลือกโรงเรียนที่มีปัญหาเรื่องโรคฟันผุมากที่สุด   1.3 จัดทำโครงการเสนอเพื่อขออนุมัติดำเนินการ   1.4 ประสานงานโรงเรียน   1.5 จัดเตรียมสื่อ อุปกรณ์ในการจัดอบรมให้ความรู้ด้านทันตสุขภาพ 2. ขั้นดำเนินการ   2.1 ทำแบบทดสอบก่อนเรียน   2.2 อบรมให้ความรู้ด้านทันตสุขภาพและอบรมเชิงปฏิบัติการสอนแปรงฟันโดยการย้อมคราบสีจุลินทรีย์   2.3 ประเมินระดับความสะอาดของฟันโดยใช้ดัชนีชี้วัดคราบจุลินทรีย์(Plaque Index)   2.4 ทำแบบทดสอบหลังเรียน 3. ขั้นประเมินผล   3.1 สรุปผลโครงการตามตัวชี้วัด   3.2 จัดทำรายงานสรุปผลการดำเนินงานตามโครงการ   3.3 ติดตามผลการอบรมที่โรงเรียนและกิจกรรมในโรงเรียน

1. นักเรียนมีความรู้เกี่ยวกับทันตสุขภาพเพิ่มขึ้น
2. นักเรียนมีทักษะในการแปรงฟันที่ถูกวิธี