โครงการส่งเสริมทันตสุขภาพในหญิงตั้งครรภ์ เด็กก่อนวัยเรียน เด็กวัยเรียน และผู้สูงอายุ ตำบลดุซงญอ
โครงการส่งเสริมทันตสุขภาพในหญิงตั้งครรภ์ เด็กก่อนวัยเรียน เด็กวัยเรียน และผู้สูงอายุ ตำบลดุซงญอ
| ชื่อโครงการ/กิจกรรม | โครงการส่งเสริมทันตสุขภาพในหญิงตั้งครรภ์ เด็กก่อนวัยเรียน เด็กวัยเรียน และผู้สูงอายุ ตำบลดุซงญอ | |
| รหัสโครงการ | 62-L2476-1-08 | |
| ชื่อองค์กรที่รับผิดชอบ | โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลดุซงญอ | |
| วันที่อนุมัติ | 1 ตุลาคม 2561 | |
| ปี | 2562 | |
| ระยะเวลาดำเนินโครงการ | 1 กุมภาพันธ์ 2562 - 30 กันยายน 2562 | |
| งบประมาณ | 46,450.00 | |
| ผู้รับผิดชอบโครงการ | นางฮาสเม๊าะ อามิง | |
| พื้นที่ดำเนินการ | ตำบลดุซงญอ อำเภอจะแนะ จังหวัดนราธิวาส |
- จำนวนเด็กก่อนวัยเรียน (3ขึ้นไป-6 ปี) ที่มีปัญหาฟันผุ (คน) ขนาด 483.00
หลักการและเหตุผล ฟันและอวัยวะในช่องปากเป็นด่านแรกของระบบย่อยอาหาร และมีความสำคัญสำหรับการติดต่อสื่อสารของผู้คนในสังคม ปัจจุบันพฤติกรรมการบริโภคของคนเปลี่ยนไป ในขณะที่ระบบบริการสุขภาพและระบบการพัฒนาคนยังไม่สามารถปรับตัวรองรับให้ทันกับการเปลี่ยนแปลงทำให้การเกิดโรคฟันผุ ในทุกกลุ่มวัย กรมอนามัยเปิดเผยผลสำรวจสุขภาพช่องปาก ในปี 2555 พบว่าเด็กไทยโดยเฉลี่ยร้อยละ 50 เป็นโรคฟันผุสูงสุดในเขตภาคใต้ร้อยละ 65 โดยเฉพาะใน 4 จังหวัดชายแดนภาคใต้ได้แก่ สงขลา ยะลา ปัตตานีและนราธิวาส ในปี 2556 กระทรวงสาธารณสุขได้รายงาน พื้นที่ 4 จังหวัดชายแดนใต้ เด็กและผู้สูงอายุเผชิญปัญหาโรคฟันสูงเป็นอันดับ 1 ของประเทศ โดยเฉพาะจังหวัดนราธิวาส พบเด็กฟันผุถึงร้อยละ 80 ส่วนใหญ่กลุ่มผู้สูงอายุโดยเฉลี่ยพบ 1 ใน 10 ไม่มีฟันเคี้ยวอาหาร และพบว่ากว่าครึ่งยังไม่ได้รับการรักษาเนื่องจากอุปสรรคในการเดินทางและผลกระทบจากเหตุการณ์ความไม่สงบทำให้เกิดปัญหาเป็นโรคเหงือกอักเสบรุนแรงสูงถึงร้อยละ 91 และมีโอกาสสูญเสียฟันทั้งปากเพิ่มขึ้น จากการดำเนินทันตสาธารณสุขโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลดุซงญอปี ๒๕61 พบว่าเด็กอายุ 0 – 5 ปี ฟันผุสูงถึงร้อยละ 62.35 เด็กอายุ 6 -12 ปี พบว่ามีปัญหาฟันถาวรผุร้อยละ 82 ซึ่งสูงกว่าเกณฑ์ที่กองทันสาธารณสุขกำหนด คือมีฟันถาวรผุไม่เกินร้อยละ 20 กลุ่มวัยทำงานและกลุ่มผู้สูงอายุเป็นกลุ่มที่พบปัญหาการสูญเสียฟันชัดเจน ในกลุ่มอายุ 13 – 59 ปี มีฟันถาวรผุร้อยละ 75 การสูญเสียฟันในผู้สูงอายุค่าเฉลี่ยมากกว่า 10 ซี่/คน อาจกล่าวได้ว่าผู้สูงอายุเกือบทุกคนมีปัญหาการบดเคี้ยวอาหาร การไม่มีฟันทั้งปาก เป็นดัชนีที่บ่งบอกถึงผลกระทบต่อคุณภาพชีวิตของผู้สูงอายุอีกด้วย ซึ่งพบถึงร้อยละ 10.5 และจากข้อมูล ปี 2556 อัตราผู้ป่วย 10 อันดับแรก ของประชาชนในโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลดุซงญอ พบว่าอัตราการป่วยจากโรคฟันผุเป็นโรคที่พบมากเป็นอันดับ 3 ร้อยละ 82.78 อัตราต่อแสนประชากร ดังนั้นโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลดุซงญอ ได้ตระหนักถึงความสำคัญในการการส่งเสริมสุขภาพและการป้องกันโรคในช่องปาก จึงบูรณาการร่วมกับองค์การบริหารส่วนตำบลดุซงญอ และโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลบ้านกาเต๊าะ ได้จัดทำโครงการส่งเสริมทันตสุขภาพในหญิงตั้งครรภ์ เด็กก่อนวัยเรียน เด็กวัยเรียน และผู้สูงอายุ ตำบลดุซงญอ ประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2562 ขึ้น เพื่อส่งเสริมสุขภาพช่องปาก และเพื่อการสร้างเสริมสุขภาพช่องปากมารดาและเด็กก่อนวัยเรียน เด็กวัยเรียน และผู้สูงอายุ ในการดูแลช่องปากและฟันของเด็กให้ฟันดี ห่างไกลโรคฟันผุอย่างยั่งยืนต่อไป
- เพื่อแก้ปัญหาเด็กเล็ก (0-3 ปี) ที่มีปัญหาฟันผุ
- กิจกรรมฝึกทักษะการแปรงฟันสำหรับหญิงตั้งครรภ์
- กิจกรรมฝึกทักษะการแปรงฟันกลุ่มเด็กอายุ 0 - 3 ปี
- กิจกรรมประชุมเชิงปฏิบัติการ แกนนำ อสม. และแม่อาสา
- กิจกรรมฝึกอบรมเชิงปฏิบัติการดูแลทันตสุขภาพและฝึกทักษะการแปรงฟันกลุ่มผู้สูงอายุ
- ประชาสัมพันธ์โครงการ
- การเตรียมการ
- จัดเก็บข้อมูลพื้นฐานของประชากรทุกกลุ่มเป้าหมาย
- จัดทำโครงการเพื่อเสนออนุมัติ
- ขออนุมัติโครงการต่อกองทุนหลักประกันสุขภาพองค์การบริหารส่วนตำบลดุซงญอ
- ประชุมเจ้าหน้าที่ รพ.สต.ดุซงญอ, รพ.สต.บ้านกาเต๊าะ, อสม. และผู้ที่เกี่ยวข้องเพื่อเตรียมการและกำหนดกิจกรรม
- การดำเนินการ
- กลุ่มหญิงตั้งครรภ์
- ตรวจสุขภาพช่องปากหญิงมีครรภ์รายใหม่ ฝึกทักษะการแปรงฟันโดยการย้อมสีฟัน
- ให้บริการทันตกรรมบำบัด เช่น ถอนฟัน อุดฟัน ขูดหินปูนในรายที่จำเป็น และแจกชุดของขวัญในกรณี Complete case
- เยี่ยมบ้านหญิงมีครรภ์หลังคลอดพร้อมสอนการเช็ดปากลูก
- ตรวจสุขภาพช่องปากหญิงมีครรภ์รายใหม่ ฝึกทักษะการแปรงฟันโดยการย้อมสีฟัน
- กลุ่มเด็กอายุ 0-3 ปี
- ตรวจสุขภาพช่องปากเด็ก 0-3 ปี ฝึกทักษะการแปรงฟันให้ลูกแบบมือต่อมือแก่ผู้ปกครอง
- ทาฟลูออไรด์วานิช
- สื่อเกี่ยวกับการดูแลและรักษาฟันไม่ให้ผุในเด็กอายุ 3 ปี ที่มี caries free และทำฟลูออไรด์ครบ 5 ครั้ง
- สร้างกระแสการแปรงฟันลงสู่ชุมชน โดยการประกวดกลเม็ดเด็ด พิชิตลูกแปรงฟัน
- กลุ่มเด็กอายุ 3-5 ปี
- ตรวจสุภาพช่องปากเด็ก 3-5 ปี ทาฟลูออไรด์วานิช ปีละ 2 ครั้ง (ศพด. และโรงเรียนอนุบาล)
- จัดประชุมเชิงปฏิบัติการให้ความรู้แก่ครูผู้ดูแลเด็ก (ศพด.) และครูอนุบาล (โรงเรียนอนุบาล) ผู้ปกครอง ฝึกทักษะการแปรงฟันแบบมือต่อมือที่ถูกวิธี และสามารถตรวจฟันเด็กได้อย่างถูกต้อง
- แลกเปลี่ยนเรียนรู้ระหว่าง ศพด. และโรงเรียนอนุบาล
- กลุ่มเด็กวัยเรียน
- ตรวจสุขภาพช่องปากเด็กชั้น ป. 1 – 6 ฝึกทักษะการแปรงฟันที่ถูกวิธี
- สุ่มตรวจประสิทธิภาพการแปรงฟัน เทรมละ 1 ครั้ง
- แกนนำ และอสม.
- ประสานงาน อสม. เพื่อหาแกนนำ
- จัดอบรมเชิงปฏิบัติการแกนนำ และอสม. เชิงลึกสามารถปฏิบัติจริง
- รวบรวมรายงาน สรุปผลการปฏิบัติงาน
- กลุ่มผู้สูงอายุ
- ตรวจสุขภาพช่องปากผู้สูงอายุ ฝึกทักษะการแปรงฟันแท้ที่ถูกวิธี
- ให้ความรู้เรื่องทันตสุขภาพ วิธีดูแลฟันปลอม และใช้ฟันปลอมได้อย่างถูกต้อง
- ให้บริการทันตกรรมที่จำเป็นอย่างง่ายได้ เช่น ขูดหินปูน ทาฟลูออไรด์วานิช
- สร้างความตระหนักและมีเจตคติที่ดีต่อการดูแลทันตสุขภาพของตนเอง โดยการฝึกอบรมเชิงปฏิบัติการ
- หญิงมีครรภ์ได้รับการตรวจสุขภาพช่องปากและได้รับความรู้เรื่องการดูแลสุขภาพช่องปากของตนเองและเช็ดทำความสะอาดช่องปากบุตรได้อย่างมีประสิทธิภาพ
- โรคฟันผุในเด็กปฐมวัย เด็กก่อนวัยเรียน และผู้สูงอายุมีฟันที่ใช้งานได้ และมีสุขภาพช่องปากที่ดีขึ้น