กองทุนสุขภาพตำบล - กองทุนหลักประกันสุขภาพท้องถิ่น - กปท

โรคไข้เลือดออกนับเป็นปัญหาสาธารณสุขไทยตลอดมาเพราะไข้เลือดออกเป็นโรคติดต่อที่สร้างความ สูญเสียชีวิตและค่าใช้จ่ายในการรักษาพยาบาลและความความสูญเสียทางด้านเศรษฐกิจของประเทศทั้งที่ทุกฝ่ายได้ช่วยกันรณรงค์ป้องกันและควบคุมมาโดยตลอดและได้รับความร่วมมือจากหน่วยงานต่างทั้งภาครัฐและ เอกชนพบว่าปัญหาโรคไข้เลือดออกไม่ได้ลดลงมากนักยังคงเป็นปัญหาสำคัญในระดับประเทศเรื่อยมา สาเหตุหนึ่งที่ทำให้ปัญหาโรคไข้เลือดออกยังคงคุกคามชีวิตประชาชนชาวไทยคือการที่ประชาชนขาด ความรู้ความเข้าใจเกี่ยวกับพิษภัยของโรคไข้เลือดออกทำให้ไม่มีการตื่นตัวร่วมกันป้องกันและควบคุมโรค เนื่องจากการเผยแพร่ประชาสัมพันธ์ของหน่วยงานราชการหรือหน่วยงานที่เกี่ยวข้องด้านสาธารณสุขยังไม่ครอบคลุมถึงทุกครัวเรือนเพื่อสร้างความรู้ความเข้าใจให้แก่ประชาชนใน การรณรงค์ การป้องกันและควบคุมโรคไข้เลือดออกให้ประสิทธิภาพมากยิ่งขึ้น สำหรับองค์การอนามัยโลก แนะนำให้ใช้ทราย กำจัดลูกน้ำใส่ในแหล่งน้ำ เพื่อกำจัดลูกน้ำยุงเป็นการป้องกันไม่ให้ยุงที่เป็นพาหะนำโรคหลายชนิดแพร่พันธุ์ได้ แต่จะต้องใช้ในอัตราส่วนที่ถูกต้อง จึงจะกำจัดลูกน้ำยุงได้ คือ ทรายอะเบท 1% ปริมาณ 1 กรัมในน้ำ 10 ลิตร หรือ 10 กรัมน้ำ 100 ลิตร เมื่อใส่ในแหล่งน้ำแล้วจะต้องมีความเข้มข้นที่ 1 ส่วนในล้านส่วน ( ppm ) โดยจะ ออกฤทธิ์ทำลายระบบประสาทและการหายใจของลูกน้ำยุงภายใน 1 ชั่วโมง และคงฤทธิ์อยู่ได้นาน 3 เดือน จากข้อมูลการระบาดของโรคไข้เลือดออกในพื้นที่รับผิดชอบของโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลบ้านโคกยาตั้งแต่ ปี พ.ศ.ย้อนหลัง 5 ปี 2559-2563 มีผู้ป่วยจำนวน3ราย,17ราย,4ราย,2ราย,11 ราย คิดเป็นอัตราป่วยต่อแสนประชาชน37.33,224.98,561.8,370 และ 354.23 ไม่พบผู้เสียชีวิต
ปัจจุบันการดำเนินงานการป้องกันโรคไข้เลือดออกของโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลบ้านโคกยา ได้จัดกิจกรรมการพ่นหมอกควัน พ่นละอองฝอย ใช้สเปรย์ฆ่ายุงในกรณีมีผู้ป่วย ร่วมกับการกำจัดแหล่งเพาะพันธุ์ยุงใส่ทรายอะเบท และรณรงค์ป้องกันโรคไข้เลือดออกทุกๆสามเดือน ร่วมกับองค์การบริการส่วนตำบลเขาชัยสนแต่ทรายอะเบทนั้นมีจำนวนจำกัด ไม่สามารถดำเนินงานป้องกันและควบคุมโรคไข้เลือดออกได้ตลอดทั้งปี ดั้งนั้น โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบล บ้านโคกยาจึงได้จัดการ แก้ปัญหานี้โดยการกิจกรรมเวทีแลกเปลี่ยนเรียนรู้ ในกลุ่มของ อสม. ซึ่งทำในวันประชุมทุกๆ เดือน เพื่อค้นหาวิธีการที่จะนำมาใช้ในการป้องกันและควบคุมโรคไข้เลือดออก และได้แนวคิดจากภูมิปัญญา เรื่องของการใช้ภูมิปัญญาชาวบ้าน สมุนไพรของไทย ใช้ทรัพยากรที่มีอยู่ในท้องถิ่นอย่างเช่น หัวข่า ตะไคร้หอม มะกรูด ใบเตย มาเป็นทางเลือกในการป้องกันและควบคุมโรคไข้เลือดออกต่อไป โรคไข้เลือดออกเป็นโรคที่เป็นปัญหาสาธารณสุขที่สำคัญ และมีการระบาดของโรคไข้เลือดออกทุกพื้นที่และพบผู้เสียชีวิต เนื่องจากการเปลี่ยนแปลงของสภาพแวดล้อม เช่น จำนวนประชากรที่เพิ่มมากขึ้น สิ่งแวดล้อมที่แย่ลง ซึ่งปัจจัยเหล่านี้ย่อมส่งผลต่อระบบนิเวศของยุงลาย ทำให้การเกิดติดต่อของ โรคไข้เลือดออกมีการแพร่กระจายโรคอย่างรวดเร็ว การควบคุมโรคไข้เลือดออกนั้นทำได้ยากและขาดความ ต่อเนื่องเพราะความร่วมมือของประชาชนยังไม่ดีเท่าที่ควร การป้องกันโรคไข้เลือดออกที่ดีและยั่งยืนคือการ กระตุ้นให้ประชาชนดูแลสุขภาพของตนเองและครอบครัว ดูแลสิ่งแวดล้อมที่อยู่อาศัยไม่ให้มีแหล่งเพาะพันธุ์ ด้วยความรู้และความตระหนักในการดูแลสุขภาพป้องกันโรค และความรับผิดชอบต่อชุมชนและสังคมของประชาชนทุกครัวเรือนอย่างยั่งยืน

1. เพื่อศึกษาประสิทธิภาพของลูกบอลสมุนไพร ในการป้องกันการวางไข่ของยุง
2. เพื่อเป็นการรณรงค์ให้ประชาชนป้องกันโรคไข้เลือดออก
3. เพื่อลดความชุกของลูกน้ำยุงลาย
4. เพื่อลดอัตราป่วยด้วยโรคไข้เลือดออก

1. การดำเนินนวัตกรรมลูกบอลสมุนไพร

1. ขั้นเตรียมการ
       1.1 จัดประชุมเตรียมความพร้อมแก่อสม.ภาคีเครือข่ายและประชาชนที่เกี่ยวข้อง
       1.2. ชี้แจงแนวทางในการดำเนินนวัตกรรมลูกบอลสมุนไพร   2. ขั้นดำเนินการ     2.1 อสม.ทำลายแหล่งเพาะพันธุ์ลูกน้ำยุงลายทุกวันศุกร์ในพื้นที่รับผิดชอบของตนเอง     2.2 กิจกรรมประเมินลูกน้ำยุงลายแบบไขว้ ดำเนินการพื้นที่นำร่อง คือ หมู่ที่ 1 บ้านโคกยา จำนวน 10 หลังคาเรือน และหมู่ที่ 9 บ้านท่ากุน จำนวน 10 หลังคาเรือน พื้นที่หมู่ที่ 14 จำนวน 10 หลังคาเรือน โดยมีวิธีประเมินดังนี้ - อสม. หมู่ 1 ร่วมกันออกประเมินเพื่อสุ่มลูกน้ำยุงลายในพื้นที่หมู่ที่ 9 จำนวน 10 หลังคาเรือน โดยจะออกสุ่มประเมินเดือนละ 1 ครั้ง (วันศุกร์สิ้นเดือนภาคเช้า) - อสม. หมู่ 9 ร่วมกันออกประเมินเพื่อสุ่มลูกน้ำยุงลาย หมู่ 14 จำนวน 10 หลังคาเรือน โดยจะออกสุ่มประเมินเดือนละ 1 ครั้ง (วันศุกร์สิ้น การออกประเมินแต่ละครั้งจะมีเจ้าหน้าที่จากรพ.สต.บ้านโคกยาและทีม อสม.มือปราบลูกน้ำ ยุงลาย เป็นพี่เลี้ยงในการออกประเมิน กรณีสุ่มประเมินเจอลูกน้ำยุงลายและแหล่งเพาะพันธ์ลูกน้ำยุงลาย อสม.ร่วมกับเจ้าหน้าที่และ ทีม อสม.มือปราบลูกน้ำยุงลาย จะทำลายแหล่งเพราะพันธุ์ลูกน้ำยุงลายทันทีโดย ใช้มาตรการ 5 ป. 1 ข. และมาตรการ 3 เก็บ   3 ขั้นประเมินผลและสรุป
     3.1 ประเมินผลการดำเนินงานนวัตกรรม ( ค่า HI CI )
     3.2 สรุปผลการดำเนินงานและเผยแพร่นวัตกรรม

-ค่า HI, CIไม่เกิน 10
-อัตราป่วย ไม่เกิน 50/แสนประชากร -ประชาชนมีความตระหนักและให้ความร่วมมือในการจัดการดูแลกำจัดลูกน้ำยุงลายในครัวเรือนของตนเอง