โครงการพัฒนาคุณภาพชีวิตและการฟื้นฟูสมรรถภาพผู้ป่วย/ผู้สูงอายุที่มีภาวะความผิดปกติของกระดูกข้อเข่าร่วมกับมีอาการปวดเข่า
โครงการ
" โครงการพัฒนาคุณภาพชีวิตและการฟื้นฟูสมรรถภาพผู้ป่วย/ผู้สูงอายุที่มีภาวะความผิดปกติของกระดูกข้อเข่าร่วมกับมีอาการปวดเข่า "
โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลบ้านห้วยไทร
หัวหน้าโครงการ
นายประยุทธ์ อัศวภักดี
กันยายน 2569
ที่อยู่ โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลบ้านห้วยไทร จังหวัด
รหัสโครงการ 69-L5313-1-01 เลขที่ข้อตกลง 2/2569
ระยะเวลาดำเนินงาน ตั้งแต่ 1 มีนาคม 2569 ถึง 30 กันยายน 2569
กิตติกรรมประกาศ
"โครงการพัฒนาคุณภาพชีวิตและการฟื้นฟูสมรรถภาพผู้ป่วย/ผู้สูงอายุที่มีภาวะความผิดปกติของกระดูกข้อเข่าร่วมกับมีอาการปวดเข่า จังหวัด" สำเร็จได้ด้วยดี ด้วยความร่วมมือจาก สมาชิกในชุมชน โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลบ้านห้วยไทร
คณะทำงานโครงการฯ ขอขอบคุณ กองทุนสุขภาพตำบล อบต.ละงู ที่ให้การสนับสนุนงบประมาณในการดำเนินโครงการฯ รวมทั้ง ภาคีเครือข่ายที่สำคัญระดับพื้นที่ ที่ให้การสนับสนุน ช่วยเหลือ ชี้แนะ สุดท้ายขอขอบคุณผู้เกี่ยวข้องที่มิได้ระบุชื่อไว้ในที่นี้ ซึ่งมีส่วนสำคัญในการขับเคลื่อนการดำเนินงานให้มีความยั่งยืนในพื้นที่ต่อไป
คณะทำงานโครงการ
โครงการพัฒนาคุณภาพชีวิตและการฟื้นฟูสมรรถภาพผู้ป่วย/ผู้สูงอายุที่มีภาวะความผิดปกติของกระดูกข้อเข่าร่วมกับมีอาการปวดเข่า
บทคัดย่อ
โครงการ " โครงการพัฒนาคุณภาพชีวิตและการฟื้นฟูสมรรถภาพผู้ป่วย/ผู้สูงอายุที่มีภาวะความผิดปกติของกระดูกข้อเข่าร่วมกับมีอาการปวดเข่า " ดำเนินการในพื้นที่ โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลบ้านห้วยไทร รหัสโครงการ 69-L5313-1-01 ระยะเวลาการดำเนินงาน 1 มีนาคม 2569 - 30 กันยายน 2569 ได้รับการสนับสนุนงบประมาณจำนวน 65,813.00 บาท จาก กองทุนสุขภาพตำบล อบต.ละงู เพื่อใช้ในการดำเนินกิจกรรมโครงการ หลังจากสิ้นสุดระยะเวลาโครงการ ผลที่เกิดขึ้นจากการดำเนินงานปรากฏดังนี้
โครงการนี้ยังไม่มีการเขียนหรือแก้ไขบทคัดย่อ
หมายเหตุ : รายละเอียดของบทสรุปคัดย่อการดำเนินงาน ให้ผู้รับผิดชอบโครงการเป็นผู้เขียนสรุปภาพรวมของโครงการใน "ผลลัพธ์โครงการ"
สารบัญ
| กิตติกรรมประกาศ | » |
| บทคัดย่อ | » |
| ความเป็นมา/หลักการเหตุผล | » |
| วัตถุประสงค์โครงการ | » |
| กิจกรรม/การดำเนินงาน | » |
| กลุ่มเป้าหมาย | » |
| ผลลัพธ์ที่ได้ | » |
| การประเมินผล | » |
| ปัญหาและอุปสรรค | » |
| ข้อเสนอแนะ | » |
| เอกสารประกอบอื่นๆ | » |
ความเป็นมา/หลักการเหตุผล
หลักการและเหตุผล (ระบุที่มาโครงการ)
ปัจจุบันสังคมไทยมีแนวโน้มเข้าสู่สังคมผู้สูงอายุและมีจำนวนประชากรผู้สูงอายุเพิ่มขึ้น จากสถิติของสำนักงานคณะกรรมการพัฒนาเศรษฐกิจ และสังคมแห่งชาติ ในปี 2567 พบว่าในอำเภอละงูมีผู้สูงอายุที่
อายุเกิน 60 ปี ประมาณ 9,801 คน ปี 2568 มีผู้สูงอายุที่อายุเกิน 60 ปี จำนวน 10,384 คน และในจำนวน
ของผู้สูงอายุที่เพิ่มมากขึ้นส่งผลให้กลุ่มผู้สูงอายุเหล่านี้มีภาวะของโรคที่สาเหตุมาจากการเสื่อมถอยของร่างกายตามอายุที่เพิ่มมากขึ้น ซึ่งในอำเภอละงูพบว่ามีจำนวนของผู้สูงอายุที่มีภาวะโรคข้อเข่าเสื่อมอยู่มาก จากสถิติของผู้สูงอายุที่ผ่านการประเมินภาวะความผิดปกติของการดูกข้อเข่าและประเมินภาวะเสี่ยงที่อาจเกิดการหกล้มจาก นักกายภาพบำบัดโดยวิธี Time up and go test เนื่องจากอาการปวดและความเสื่อมของกระดูกข้อเข่าตาม
ช่วงวัย ในปี 2568 ในพื้นที่รับผิดชอบของรพ.สต.บ้านห้วยไทร มีจำนวนผู้สูงอายุที่ผ่านการประเมิน
จำนวน 933 ราย มีภาวะปวดเข่า ( ประเมินโดยใช้ pain scale ระดับ 6-10) โดยมีสาเหตุมาจากภาวะการเสื่อมของกระดูกตามวัยและมีความผิดปกติของโครงสร้างกระดูกข้อเข่าจำนวน 289 ราย คิดเป็น 30.97%
โดยพบว่าผู้ป่วยเหล่านี้ที่ผ่านมายังขาดความรู้ความเข้าใจและการปฏิบัติตัวรวมไปถึงข้อห้ามข้อควรระวัง
ที่จะส่งเสริมให้อาการเสื่อมของข้อเข่าเพิ่มมากขึ้น ทางแก้ไขที่ดีที่สุดคือ การปรับเปลี่ยนพฤติกรรมการใช้ชีวิตเพื่อลดและชะลออาการเสื่อมของข้อเข่า และยังพบการซื้อยาแก้ปวดที่มีผลต่อโรคประจำตัวมารับประทานเองส่งผลให้มีภาวะแทรกซ้อนจากโรคอื่นๆ ตามมา
ดังนั้นเพื่อให้เกิดความสอดคล้องและตอบสนองการรักษาที่ดีต่อการรักษาทางกายภาพบำบัดและ
ลดโอกาสเสี่ยงต่อโรคแทรกซ้อนอื่นๆจากการรับประทานยาแก้ปวดแบบผิดวิธี จึงเป็นแรงบันดาลใจในการจัดทำโครงการฯ เพื่อพัฒนาคุณภาพชีวิตและการฟื้นฟูสมรรถภาพผู้สูงอายุที่มีอาการปวดเข่า ให้เกิดความเข้าใจและส่งเสริมให้เกิดการออกกำลังกายในผู้สูงอายุและให้ผู้ป่วยมีส่วนร่วมในการฟื้นฟูรักษาอาการปวดเข่าร่วมกับ
การทำกายภาพบำบัด
โครงการจัดอบรมพัฒนาคุณภาพชีวิตและการฟื้นฟูสมรรถภาพผู้ป่วย/ผู้สูงอายุที่มีอาการปวดเข่า
ที่งานกายภาพบำบัดจัดขึ้น มีส่วนสำคัญในการจุดประกายให้ผู้สูงอายุในหมู่บ้าน ได้หันมาดูแลเอาใจใส่สุขภาพของตนเองมากขึ้น เน้นการพัฒนาในระดับชุมชนมุ่งเน้นการส่งเสริมการออกกำลังกาย เพื่อพัฒนาคุณภาพชีวิตที่ดีขึ้น ให้ผู้ป่วยสามารถกลับไปใช้ชีวิตประจำวัน รวมไปถึงการทำงานให้มีคุณภาพโดยอาการปวดเข่าลดลงหรือไม่มีอาการปวดเข่าขณะทำกิจวัติต่างๆในชีวิตประจำวันได้และปฏิบัติกิจวัตรประจำวันได้ใกล้เคียงปกติมากที่สุด
หลักการและเหตุผล (ระบุที่มาโครงการ)
ปัจจุบันสังคมไทยมีแนวโน้มเข้าสู่สังคมผู้สูงอายุและมีจำนวนประชากรผู้สูงอายุเพิ่มขึ้น จากสถิติของสำนักงานคณะกรรมการพัฒนาเศรษฐกิจ และสังคมแห่งชาติ ในปี 2567 พบว่าในอำเภอละงูมีผู้สูงอายุที่
อายุเกิน 60 ปี ประมาณ 9,801 คน ปี 2568 มีผู้สูงอายุที่อายุเกิน 60 ปี จำนวน 10,384 คน และในจำนวน
ของผู้สูงอายุที่เพิ่มมากขึ้นส่งผลให้กลุ่มผู้สูงอายุเหล่านี้มีภาวะของโรคที่สาเหตุมาจากการเสื่อมถอยของร่างกายตามอายุที่เพิ่มมากขึ้น ซึ่งในอำเภอละงูพบว่ามีจำนวนของผู้สูงอายุที่มีภาวะโรคข้อเข่าเสื่อมอยู่มาก จากสถิติของผู้สูงอายุที่ผ่านการประเมินภาวะความผิดปกติของการดูกข้อเข่าและประเมินภาวะเสี่ยงที่อาจเกิดการหกล้มจาก นักกายภาพบำบัดโดยวิธี Time up and go test เนื่องจากอาการปวดและความเสื่อมของกระดูกข้อเข่าตาม
ช่วงวัย ในปี 2568 ในพื้นที่รับผิดชอบของรพ.สต.บ้านห้วยไทร มีจำนวนผู้สูงอายุที่ผ่านการประเมิน
จำนวน 933 ราย มีภาวะปวดเข่า ( ประเมินโดยใช้ pain scale ระดับ 6-10) โดยมีสาเหตุมาจากภาวะการเสื่อมของกระดูกตามวัยและมีความผิดปกติของโครงสร้างกระดูกข้อเข่าจำนวน 289 ราย คิดเป็น 30.97%
โดยพบว่าผู้ป่วยเหล่านี้ที่ผ่านมายังขาดความรู้ความเข้าใจและการปฏิบัติตัวรวมไปถึงข้อห้ามข้อควรระวัง
ที่จะส่งเสริมให้อาการเสื่อมของข้อเข่าเพิ่มมากขึ้น ทางแก้ไขที่ดีที่สุดคือ การปรับเปลี่ยนพฤติกรรมการใช้ชีวิตเพื่อลดและชะลออาการเสื่อมของข้อเข่า และยังพบการซื้อยาแก้ปวดที่มีผลต่อโรคประจำตัวมารับประทานเองส่งผลให้มีภาวะแทรกซ้อนจากโรคอื่นๆ ตามมา
ดังนั้นเพื่อให้เกิดความสอดคล้องและตอบสนองการรักษาที่ดีต่อการรักษาทางกายภาพบำบัดและ
ลดโอกาสเสี่ยงต่อโรคแทรกซ้อนอื่นๆจากการรับประทานยาแก้ปวดแบบผิดวิธี จึงเป็นแรงบันดาลใจในการจัดทำโครงการฯ เพื่อพัฒนาคุณภาพชีวิตและการฟื้นฟูสมรรถภาพผู้สูงอายุที่มีอาการปวดเข่า ให้เกิดความเข้าใจและส่งเสริมให้เกิดการออกกำลังกายในผู้สูงอายุและให้ผู้ป่วยมีส่วนร่วมในการฟื้นฟูรักษาอาการปวดเข่าร่วมกับ
การทำกายภาพบำบัด
โครงการจัดอบรมพัฒนาคุณภาพชีวิตและการฟื้นฟูสมรรถภาพผู้ป่วย/ผู้สูงอายุที่มีอาการปวดเข่า
ที่งานกายภาพบำบัดจัดขึ้น มีส่วนสำคัญในการจุดประกายให้ผู้สูงอายุในหมู่บ้าน ได้หันมาดูแลเอาใจใส่สุขภาพของตนเองมากขึ้น เน้นการพัฒนาในระดับชุมชนมุ่งเน้นการส่งเสริมการออกกำลังกาย เพื่อพัฒนาคุณภาพชีวิตที่ดีขึ้น ให้ผู้ป่วยสามารถกลับไปใช้ชีวิตประจำวัน รวมไปถึงการทำงานให้มีคุณภาพโดยอาการปวดเข่าลดลงหรือไม่มีอาการปวดเข่าขณะทำกิจวัติต่างๆในชีวิตประจำวันได้และปฏิบัติกิจวัตรประจำวันได้ใกล้เคียงปกติมากที่สุด
สถานการณ์
| สถานการณ์ปัญหา | ขนาด | |
|---|---|---|
| 1 | เรื่องการพัฒนาคุณภาพชีวิตและการฟื้นฟูสมรรถภาพผู้ป่วย/ผู้สูงอายุที่มีอาการปวดเข่า |
วัตถุประสงค์โครงการ
- ผู้ป่วย/ผู้สูงอายุที่เข้าร่วมอบรมมีความรู้เบื้องต้นเรื่องการออกกำลังกายในภาวะเข่าเสื่อมและมีภาวะปวดเข่าลดลง 1 Pain scale หลังอบรม 1 เดือน
- ผู้ป่วย/ผู้สูงอายุที่เข้าร่วมอบรมมีความรู้เบื้องต้นเกี่ยวกับภาวะเข่าเสื่อม เรื่องการใช้ยาทั่วไป/ยาสมุนไพรและสามารถเลือกรับประทานอาหารที่เหมาะสมเพื่อลดภาวะเข่าเสื่อมได้
กิจกรรม/การดำเนินงาน
- กิจกรรมบริหารจัดการโครงการ
- 2. อบรมเชิงปฏิบัติการเรื่องโรคปวดเข่า
- 3. อบรมเชิงปฏิบัติการให้ความรู้เรื่องสุขภาพ/โภชนาการที่ถูกต้องและเหมาะสมกับโรคเข่าเสื่อมในผู้ป่วย/ผู้สูงอายุ
- 4. กิจกรรมประเมินผลการรักษา
- จัดทำป้ายชื่อโครงการฯ
- อบรมให้ควารู้
- อบรมเชิงปฏิบัติการฯ
- ประเมินผลการรักษา
กลุ่มเป้าหมาย
| กลุ่มเป้าหมาย | จำนวนที่วางไว้ | |
|---|---|---|
| กลุ่มเป้าหมายจำแนกตามช่วงวัย | ||
| กลุ่มเด็กเล็กและเด็กก่อนวัยเรียน | ||
| กลุ่มเด็กวัยเรียนและเยาวชน | ||
| กลุ่มวัยทำงาน | ||
| กลุ่มผู้สูงอายุ | 50 | |
| กลุ่มเป้าหมายจำแนกกลุ่มเฉพาะ | ||
| กลุ่มหญิงตั้งครรภ์และหญิงหลังคลอด | ||
| กลุ่มผู้ป่วยโรคเรื้อรัง | ||
| กลุ่มคนพิการและทุพพลภาพ | ||
| กลุ่มประชาชนทั่วไปที่มีภาวะเสี่ยง | ||
| สำหรับการบริหารหรือพัฒนากองทุนฯ [ข้อ 10(4)] |
ผลที่คาดว่าจะได้รับ
- ผู้ป่วย/ผู้สูงอายุที่เข้าร่วมอบรมสามารถนำความรู้ที่ได้รับไปปรับใช้เพื่อให้เกิดประโยชน์สูงสุดเพื่อลดภาวะความพิการหรือทุพพลภาพจากภาวะการเสื่อมของข้อเข่าได้
- เพิ่มศักยภาพและคุณภาพชีวิตที่ดีแก่ผู้ป่วย/ผู้สูงอายุที่มีภาวะปวดเข่าหรือภาวะเข่าเสื่อมสามารถดำรงชีวิตได้ตามศักยภาพ ดำเนินชีวิตประจำวันได้ใกล้เคียงปกติมากที่สุด โดยที่ภาวะเสื่อมหรืออาการปวดไม่เป็นอุปสรรค
- อาการปวดจากโรคข้อเข่าเสื่อมในกลุ่มผู้ป่วย/ผู้สูงอายุลดลงจากการออกกำลังกาย Atago test 3 ครั้ง/สัปดาห์
ส่วนที่ 1 ผลการดำเนินงาน
| วัตถุประสงค์ที่ตั้งไว้ ผลลัพธ์และตัวชี้วัดผลลัพธ์** กิจกรรมของโครงการ | ผลผลิต* | |
|---|---|---|
| ผลผลิตที่ตั้งไว้ | ผลผลิตที่เกิดขึ้นจริง | |
* ผลผลิต หมายถึง ผลที่เกิดขึ้นเชิงปริมาณจากการทำกิจกรรม เช่น จำนวนผู้เข้าร่วมประชุม จำนวนผู้ผ่านการอบรม จำนวนครัวเรือนที่ปลูกผักสวนครัว เป็นต้น
** ผลลัพธ์ หมายถึง การเปลี่ยนแปลงที่นำไปสู่การแก้ปัญหา เช่น หลังอบรมมีผู้ปรับเปลี่ยนพฤติกรรมจำนวนกี่คน มีข้อบังคับหรือมาตรการของชุมชนที่นำไปสู่การปรับเปลี่ยนพฤติกรรมหรือสภาพแวดล้อม เป็นต้น ทั้งนี้ต้องมีข้อมูลอ้างอิงประกอบการรายงาน เช่น ข้อมูลรายชื่อแกนนำ , แบบสรุปการประเมินความรู้ , รูปภาพกิจกรรมพร้อมคำอธิบายใต้ภาพ เป็นต้น
ส่วนที่ 2 ประเมินความพึงพอใจต่อความสำเร็จและปัญหาอุปสรรคในการดำเนินโครงการในภาพรวม
ผลการดำเนินโครงการ
สรุปผลการดำเนินโครงการ
ผลการดำเนินโครงการ/กิจกรรม:
บรรลุตามวัตถุประสงค์ของโครงการ
บรรลุตามวัตถุประสงค์บางส่วนของโครงการ
ไม่บรรลุตามวัตถุประสงค์ของโครงการ
ผลผลิตโครงการ
| วัตถุประสงค์ | สถานการณ์ | เป้าหมาย | ผลผลิต | อธิบาย | |
|---|---|---|---|---|---|
| 1 | ผู้ป่วย/ผู้สูงอายุที่เข้าร่วมอบรมมีความรู้เบื้องต้นเรื่องการออกกำลังกายในภาวะเข่าเสื่อมและมีภาวะปวดเข่าลดลง 1 Pain scale หลังอบรม 1 เดือน ตัวชี้วัด : ผู้ป่วย/ผู้สูงอายุมีความรู้เรื่องการออกกำลังกายและมีภาวะปวดเข่าลดลง 1 Pain scale หลังอบรม 1 เดือนร้อยละ 80 โดยใช้ pain scale /Time and go test และ body composition ในการตรวจประเมิน |
|
|||
| 2 | ผู้ป่วย/ผู้สูงอายุที่เข้าร่วมอบรมมีความรู้เบื้องต้นเกี่ยวกับภาวะเข่าเสื่อม เรื่องการใช้ยาทั่วไป/ยาสมุนไพรและสามารถเลือกรับประทานอาหารที่เหมาะสมเพื่อลดภาวะเข่าเสื่อมได้ ตัวชี้วัด : ผู้ป่วย/ผู้สูงอายุมีความรู้เบื้องต้นเรื่องการใช้ยาทั่วไป/ยาสมุนไพรเกี่ยวกับภาวะเข่าเสื่อมและสามารถเลือกรับประทานอาหารที่เหมาะสมเพื่อลดภาวะเข่าเสื่อม ร้อยละ ๘๐ หลังการอบรม โดยวิธีการการทำแบบสอบถามและทดสอบเชิงปฏิบัติการในการเลือกใช้ยาและอาหารแต่ละประเภทตามความเหมาะสม |
|
ผู้เข้าร่วมโครงการ
| กลุ่มเป้าหมาย | จำนวนที่วางไว้(คน) | จำนวนที่เข้าร่วม(คน) | |
|---|---|---|---|
| จำนวนกลุ่มเป้าหมายทั้งหมด | 50 | ||
| กลุ่มเป้าหมาย | จำนวนที่วางไว้(คน) | จำนวนที่เข้าร่วม(คน) | |
| กลุ่มเป้าหมายจำแนกตามช่วงวัย | |||
| กลุ่มเด็กเล็กและเด็กก่อนวัยเรียน | - | ||
| กลุ่มเด็กวัยเรียนและเยาวชน | - | ||
| กลุ่มวัยทำงาน | - | ||
| กลุ่มผู้สูงอายุ | 50 | ||
| กลุ่มเป้าหมายจำแนกกลุ่มเฉพาะ | |||
| กลุ่มหญิงตั้งครรภ์และหญิงหลังคลอด | - | ||
| กลุ่มผู้ป่วยโรคเรื้อรัง | - | ||
| กลุ่มคนพิการและทุพพลภาพ | - | ||
| กลุ่มประชาชนทั่วไปที่มีภาวะเสี่ยง | - | ||
| สำหรับการบริหารหรือพัฒนากองทุนฯ [ข้อ 10(4)] | - |
บทคัดย่อ*
โครงการนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ (1) ผู้ป่วย/ผู้สูงอายุที่เข้าร่วมอบรมมีความรู้เบื้องต้นเรื่องการออกกำลังกายในภาวะเข่าเสื่อมและมีภาวะปวดเข่าลดลง 1 Pain scale หลังอบรม 1 เดือน (2) ผู้ป่วย/ผู้สูงอายุที่เข้าร่วมอบรมมีความรู้เบื้องต้นเกี่ยวกับภาวะเข่าเสื่อม เรื่องการใช้ยาทั่วไป/ยาสมุนไพรและสามารถเลือกรับประทานอาหารที่เหมาะสมเพื่อลดภาวะเข่าเสื่อมได้
ผลการดำเนินงานที่สำคัญ ได้แก่ (1) กิจกรรมบริหารจัดการโครงการ (2) 2. อบรมเชิงปฏิบัติการเรื่องโรคปวดเข่า (3) 3. อบรมเชิงปฏิบัติการให้ความรู้เรื่องสุขภาพ/โภชนาการที่ถูกต้องและเหมาะสมกับโรคเข่าเสื่อมในผู้ป่วย/ผู้สูงอายุ (4) 4. กิจกรรมประเมินผลการรักษา (5) จัดทำป้ายชื่อโครงการฯ (6) อบรมให้ควารู้ (7) อบรมเชิงปฏิบัติการฯ (8) ประเมินผลการรักษา
ข้อเสนอแนะ ได้แก่ (1) ...
หมายเหตุ *
ปัญหาอุปสรรคและข้อเสนอแนะ
โครงการพัฒนาคุณภาพชีวิตและการฟื้นฟูสมรรถภาพผู้ป่วย/ผู้สูงอายุที่มีภาวะความผิดปกติของกระดูกข้อเข่าร่วมกับมีอาการปวดเข่า จังหวัด
รหัสโครงการ 69-L5313-1-01
ได้ดำเนินกิจกรรมตามที่เสนอไว้เสร็จสมบูรณ์เรียบร้อยแล้ว
( นายประยุทธ์ อัศวภักดี )
ผู้รับผิดชอบโครงการ
......./............/.......