โครงการส่งเสริมการทำยาดมสมุนไพรเพื่อสุขภาพ ผู้สูงอายุ โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลสว.นอก
หลักการและเหตุผล
เมื่อเข้าสู่วัยสูงอายุ ระบบต่างๆ ในร่างกายย่อมเสื่อมลงตามธรรมชาติอวัยวะควบคุม การทรงตัวที่หูเสื่อมตั้งแต่ระดับหูชั้นในไปจนถึงสมอง การมองเห็นลดลงทั้งด้านความชัดเจน การกะ ระยะความลึกและการมองในที่สลัว ประสาทสัมผัสและความแข็งแรงของกล้ามเนื้อกับข้อต่อต่างๆ ลดลง นอกจากนี้ผู้สูงอายุจำนวนมากยังมีโรคประจำตัว เช่น หัวใจเต้นผิดจังหวะ โรคทางสมอง โรคเบาหวานที่ทำให้เกิดโรคเส้นประสาท (neuropathy) ฯลฯ อีกทั้งผู้สูงอายุมักใช้ยาหลายชนิดเพื่อ รักษาโรคประจำตัวต่างๆเช่น ยาขยายหลอดเลือดยาลดระดับน้ำตาลในเลือดยาขับปัสสาวะยานอนหลับ หรือยารักษาอาการซึมเศร้า เป็นต้น ปัจจัยเหล่านี้ล้วนส่งผลกระทบต่อการควบคุมการทรงตัว ของร่างกายและทำให้เกิดอาการมึนงง เวียนศีรษะ
การแพทย์พื้นบ้าน ใช้พืชพรรณสมุนไพร นำมาใช้เป็นยารักษาโรคเวลาเกิดอาการเจ็บป่วย เป็นหนึ่งในภูมิปัญญาไทยที่สืบทอดกันมา ซึ่งมีหลักฐานทางประวัติศาสตร์ ระบุถึงการใช้พืชพรรณสมุนไพรตั้งแต่สมัยพุทธกาลการนำพืชสมุนไพรมาใช้ทำเป็นยาดม จึงเป็นทางเลือกหนึ่ง ที่สามารถใช้ บรรเทาอาการมึนงง เวียนศีรษะ เบื้องต้นในผู้สูงอายุได้ การใช้ยาดมสมุนไพรเป็นการทำให้ร่างกายได้รับน้ำมันหอมระเหย รวมทั้งสารสำคัญที่ทำให้ร่างกายผ่อนคลาย สดชื่นรวมทั้งบรรเทาอาการวิงเวียนศีรษะหรือว่าลดอาการหน้ามืดหรือสามารถสร้างความสดชื่นให้เราได้ดียามเหนื่อยล้า ยาดมสมุนไพรถือว่าเป็นยาที่จัดอยู่ในประเภทเป็นยาสมุนไพรประจำบ้านใช้สูดดม บรรเทาอาการวิงเวียนหน้ามืด ตาลาย เป็นหวัด คัดจมูก ซึ่งมีวิธีทำที่ง่าย หาสมุนไพรได้สะดวก สามารถทำไว้ใช้เองหรือเพื่อจำหน่ายเป็นรายได้เสริมได้
จากรายงานผู้มารับบริการในคลินิกผู้ป่วยนอกของโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลสว.นอก ในปีงบประมาณ 2563 พบว่ามีผู้สูงอายุเข้ามารับการรักษาด้วยอาการวิงเวียนศีรษะ จำนวน ๕๘ รายคิดเป็นร้อยละ ๒๑.๐๑ ของผู้มารับบริการผู้ป่วยนอก มีโรคประจำตัวความดันโลหิตสูงและเบาหวาน ร้อยละ39.88 ผู้สูงอายุส่วนใหญ่มีประวัติการรับประทานยาโรคเรื้อรังที่ต่อเนื่องหลายขนาน เป็นระยะเวลานาน ประกอบอาชีพเกษตรกรรม มีการปลูกผัก กรีดยาง ทำสวนผลไม้ ซึ่งอาชีพดังกล่าวต้องทำงานกลางแจ้งอยู่ในสภาพแวดล้อมที่ร้อนอบอ้าว ผู้สูงอายุมีการเปลี่ยนอิริยาบถตามกิจกรรมของวิถีการดำรงชีวิตในแต่ละวันที่ไม่เหมาะสมตามวัย ปัจจัยเหล่านี้ล้วนส่งผลกระทบต่อการควบคุมการทรงตัวของร่างกาย เกิดอาการวิงเวียนศีรษะ หน้ามืดตาลาย ได้ง่าย
ดังนั้น โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลสว.นอก จัดได้จัดทำโครงการส่งเสริมการทำยาดมสมุนไพรเพื่อสุขภาพผู้สูงอายุขึ้น เพื่อให้ผู้สูงอายุมีความรู้ ในการดูแลสุขภาพ มีการใช้ยาดมสมุนไพร ในการช่วยบรรเทาอาการวิงเวียน หน้ามืด ตาลาย เบื้องต้น ก่อนไปพบแพทย์เพื่อตรวจร่างกายหาสาเหตุการเจ็บป่วย ต่อไป
-
1.เพื่อให้ผู้สูงอายุมียาดมสมุนไพรไว้ใช้เป็นยาสามัญประจำบ้าน ในการดูแลสุขภาพตนเองและบุคคลในครอบครัว เมื่อมีอาการวิงเวียนศีรษะ หน้ามืด ตาลาย เป็นหวัดและคัดจมูก40.0080.00
- ผู้สูงอายุมียาดมสมุนไพรไว้ใช้เป็นยาสามัญประจำบ้าน ในการดูแลสุขภาพตนเองและบุคคลในครอบครัว เบื้องต้นได้ เมื่อมีอาการวิงเวียนศีรษะ หน้ามืด ตาลาย เป็นหวัดและคัดจมูกร้อยละ 80
-
2.เพื่อให้กลุ่มผู้สูงอายุ/กลุ่มสมาชิกโรงเรียนผู้สูงอายุมีความรู้ ความเข้าใจและมองเห็นทิศทางในการสร้างอาชีพ จากการทำยาดมสมุนไพรจำหน่ายเพื่อเป็นรายได้เสริม40.0080.00
กลุ่มผู้สูงอายุมีความรู้ ความเข้าใจ สามารถนำภูมิปัญญาแพทย์แผนไทยมาผลิตเป็นยาดมสมุนไพรไว้ใช้หรือจำหน่ายเป็นรายได้เสริม
และมีความพึงพอใจผลิตภัณฑ์ ไม่ต่ำกว่าร้อยละ ๘๐
-
3.เพื่อส่งเสริมภูมิปัญญาการแพทย์แผนไทย และแพทย์ทางเลือกสำหรับประชาชน ในการนำสมุนไพรมาทำผลิตภัณฑ์ต่างๆไปใช้ประโยชน์ในชีวิตประจำวันได้40.0080.00
3.เพื่อให้กลุ่มผู้สูงอายุ/กลุ่มสมาชิกโรงเรียนผู้สูงอายุ เห็นคุณค่าผลิตภัณฑ์สมุนไพรไทย สามารถนำมาใช้ให้เกิดประโยชน์ในชีวิตประจำวันได้ ร้อยละ 80
-
กลุ่มผู้สูงอายุ40
- กิจกรรม แสดงขั้นตอนการทำกิจกรรมและกระบวนการดำเนินงาน เขียนให้ละเอียดว่าจะทำอะไร อย่างไร จึงจะสำเร็จตามวัตถุประสงค์หรือเป้าหมายที่วางไว้ เขียนให้เห็นลำดับเป็นขั้นเป็นตอน
- งบประมาณ ในแต่ละกิจกรรม ขอให้จำแนกรายการค่าใช้จ่ายต่างๆ โดยละเอียด
-
จัดทำแผนงานโครงการ
1.รวบรวมข้อมูล ปัญหาสุขภาพผู้สูงอายุในพื้นที่รับผิดชอบ ตำบลสุคิริน
2.สำรวจจำนวนกลุ่มเป้าหมาย ผู้สูงอายุในเขตพื้นที่ตำบลสุคิริน/กลุ่มผู้สูงอายุในโรงเรียนผู้สูงอายุตำบลสุคิริน
3.คืนข้อมูลภาวะสุขภาพของผู้สูงอายุ ในเวทีประชุมประจำเดือนหมู่บ้านในเขตรับผิดชอบ เพื่อสร้างความร่วมมือในการดูแลสุขภาพผู้สูงอายุร่วมกัน
4.ประสานข้อมูล วางแผนการจัดทำโครงการร่วมกับฝ่ายสวัสดิการสังคมองค์การบริหารส่วนตำบลสุคิรินผู้อำนวยการโรงเรียนผู้สูงอายุ อสม.ในพื้นที่
5.จัดทำโครงการเพื่อเสนอของบประมาณ ในการจัดทำโครงการ
1 มีนาคม 2564 ถึง 4 มีนาคม 2564แผนการปฏิบัติงาน 1 โครงการ
0.00 บาท -
จัดซื้อวัสดุ
1.จัดหา/ซื้อวัสดุอุปกรณ์และยาสมุนไพร ที่จะใช้ทำยาดมสมุนไพรดังนี้ งบประมาณ -พริกไทย 1 กก.x600บาท เป็นเงิน 600บาท -กระวาน 1 กก.x1,400 บาทเป็นเงิน 1,400 บาท -กานพลู 1 กก.x1,000 บาท เป็นเงิน 1,000 บาท -ผิวมะกรูด 1 กก.x450บาท เป็นเงิน 450 บาท -รกจันทร์ 1 กก.x600บาท เป็นเงิน 600 บาท -ดอกพิกุล 1 กก.x650 บาท เป็นเงิน 650บาท -การบูร 1 กก.x950 บาท เป็นเงิน 950 บาท -พิมเสน 1 กก.x1,100บาท เป็นเงิน 1,100 บาท -เมนทอล 1 กก.x1,450บาท เป็นเงิน 1,450 บาท -ขวด 100 ขวดx5.5 บาทเป็นเงิน 550บาท
5 เมษายน 2564 ถึง 8 มกราคม 2564วัสดุ อุปกรณ์ จัดทำยาดมสมุนไพร จำนวน 10 รายการ
8750.00 บาท -
แลกเปลี่ยน เรียนรู้ /สาธิตการทำยาดมสมุนไพร
3.1.แลกเปลี่ยน เรียนรู้ /สาธิตการทำยาดมสมุนไพร - ประสบการณ์ ระบบการเปลี่ยนแปลงของอวัยวะต่างๆของร่างกายที่มีผลต่อภาวะสุขภาพของผู้สูงอายุ เพื่อให้ผู้สูงอายุสามารถปรับตัวอยู่ร่วมกับสังคมและสิ่งแวดล้อมได้อย่างมีความสุข - โรคหรืออาการที่พบบ่อยในผู้สูงอายุ และการดูแลรักษาเบื้องต้นก่อนไปพบแพทย์การใช้ยาสามัญประจำบ้าน การใช้สมุนไพรเพื่อใช้บรรเทาอาการเจ็บป่วยที่พบบ่อยในผู้สูงอายุ 3.2 สาธิตและทำยาดมสมุนไพร เพื่อใช้บรรเทาอาการวิงเวียนหน้ามืด ตาลาย เป็นหวัด คัดจมูก 3.3 ประเมินผลความพึงพอใจผลิตภัณฑ์ยาดม/การจัดทำโครงการ งบประมาณ ค่าอาหารว่างและเครื่องดื่ม 40 คน x 1 มื้อ x 25 บาท1,000 บาท
28 เมษายน 2564 ถึง 29 เมษายน 25641.ยาดมสมุนไพร จำนวน 100 ขวด
3.ผลการประเมินความพึงพอใจ
1000.00 บาท -
สรุปรายงานประเมินผลโครงการ
สรุปรายงานผลการจัดทำโครงการ
24 พฤษภาคม 2564 ถึง 28 พฤษภาคม 2564รายงานผลการจัดทำโครงการ ฉบับสมบูรณ์
0.00 บาท
ผู้สูงอายุ มีความรู้ ความเข้าใจ สามารถนำภูมิปัญญาแพทย์แผนไทยมาผลิตเป็นยาดมสมุนไพร ไว้ใช้เป็นยาสามัญประจำบ้าน ในการดูแลสุขภาพตนเองและบุคคลในครอบครัว เบื้องต้นได้ ก่อนไปพบแพทย์เพื่อหาสาเหตุการเจ็บป่วยต่อไป
