โครงการปรับเปลี่ยนพฤติกรรมสุขภาพกลุ่มเสี่ยง ลดโรคไม่ติดต่อเรื้อรัง ความดันโลหิตสูง และเบาหวาน ตำบลสุคิริน
หลักการและเหตุผล
โรคไม่ติดต่อเรื้อรัง เป็นปัญหาสาธารณสุขที่สำคัญของประเทศ และมีแนวโน้มเพิ่มขึ้นอย่างต่อเนื่องโดยเฉพาะโรคเบาหวานความดันโลหิตสูงหัวใจหลอดเลือดสมอง มะเร็ง ฯลฯเป็นภัยเงียบที่ส่งผลกระทบทำให้เกิดภาวะโรคแทรกซ้อน ทำให้เกิดความพิการและตายก่อนวัยอันควร การเกิดโรคมีสาเหตุจากหลายปัจจัยเสี่ยงมาจากพฤติกรรมการรับประทานอาหารที่ไม่เหมาะสม ขาดการออกกำลังกาย และนำไปสู่การเจ็บป่วยแทรกซ้อนที่สำคัญ อาทิ โรคจอประสาทตาเสื่อม โรคไตวายเรื้อรัง (CKD) โรคหัวใจและหลอดเลือด (CVD) แผลเรื้อรัง การถูกตัดขา ตัดนิ้ว เป็นต้น ความเจ็บป่วยเหล่านี้ส่งผลกระทบต่อคุณภาพชีวิตของผู้ป่วยตลอดจนค่าใช้จ่ายด้านสาธารณสุขโดยรวม ส่งผลกระทบต่อคุณภาพชีวิตของประชาชนเป็นอย่างมาก องค์การอนามัยโลก (WHO) กล่าวว่านอกจากการบริการทางคลินิกแล้ว การปรับเปลี่ยนพฤติกรรมสุขภาพมีความสำคัญและจำเป็นในการแก้ไขปัญหาโรคติดต่อดังกล่าว ซึ่งการบริการสุขภาพภายใต้ระบบหลักประกันสุขภาพถ้วนหน้าส่งผลให้ประชาชนส่วนใหญ่สามารถเข้าถึงบริการขั้นพื้นฐานที่จำเป็น รวมทั้งการบริการสุขภาพเพื่อป้องกันและควบคุมโรคเป็นสำคัญ โดยเฉพาะโรคความดันโลหิตสูง โรคเบาหวาน ถือเป็นโรคเรื้อรังที่เกิดจากปัจจัยที่ไม่สามารถควบคุมได้ เช่น กรรมพันธุ์ อายุ และปัจจัยที่สามารถควบคุมได้เช่น ความอ้วน ความเครียด การออกกำลังกาย พฤติกรรมการบริโภคที่ไม่เหมาะสม การดื่มสุรา สูบบุหรี่ ซึ่งหากประชาชนไม่สามารถควบคุมปัจจัยดังกล่าว ร่วมกับการมีอายุที่เพิ่มขึ้นตั้งแต่อายุ 35 ปีขึ้นไป ย่อมมีโอกาสเสี่ยงต่อการเจ็บป่วยด้วยโรคเรื้อรัง และต้องได้รับการรักษารับประทานยาตลอดชีวิต อีกทั้งหากมีพฤติกรรมสุขภาพไม่เหมาะสมมีโอกาสเสี่ยงต่อการเกิดภาวะแทรกซ้อนตามมา ส่งผลให้สูญเสียค่าใช้จ่ายในการรักษาพยาบาลเพิ่มขึ้น
จากข้อมูล ผลการคัดกรองโรคความดันโลหิตสูงและเบาหวานในประชาชนกลุ่มอายุ 35 ปี ขึ้นไปในเขตรับผิดชอบตำบลสุคิริน ในปี 2563 จำนวน 430 ราย พบว่ากลุ่มป่วยด้วยโรคความดันโลหิตสูง ร้อยละ 26.05 กลุ่มป่วยโรคเบาหวาน ร้อยละ 10.70 และกลุ่มเสี่ยงต่อการป่วยเป็นโรคความดันโลหิตสูง ร้อยละ 11.86 กลุ่มเสี่ยงโรคเบาหวาน ร้อยละ 25.58 เสี่ยงทั้ง 2 โรค ร้อยละ 3.72
โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลสว.นอก จึงได้จัดทำโครงการนี้ขึ้นเพื่อเป็นการส่งเสริม กระตุ้นให้กลุ่มเป้าหมายได้ตระหนัก รู้ตน ลดเสี่ยง ลดโรคไม่ติดต่อเรื้อรัง ความดันโลหิตสูงและเบาหวาน เข้าใจ รับรู้ถึงความสำคัญในการพัฒนาและปรับเปลี่ยนพฤติกรรมสุขภาพที่ถูกต้องเหมาะสม ตามหลัก 3 อ. 2 ส. ตลอดจนการเฝ้าระวัง ควบคุม และลดปัจจัยเสี่ยงต่างๆที่ส่งผลกระทบต่อการเจ็บป่วยด้วยโรคเรื้อรังดังกล่าว เพื่อการมีสุขภาวะที่ดีทั้งของตนเอง ครอบครัวและชุมชน ต่อไป
-
1. เพื่อให้ประชาชนกลุ่มเสี่ยงมีความรู้ ความเข้าใจ สามารถปรับเปลี่ยนพฤติกรรมสุขภาพตามหลัก 3 อ. 2 ส.87.00
ประชาชนกลุ่มเสี่ยงโรคเบาหวานและโรคความดันโลหิตสูง มีความรู้ ความเข้าใจ
สามารถปรับเปลี่ยนพฤติกรรมสุขภาพตามหลัก 3 อ. 2 ส. ร้อยละ 60
-
2. เพื่อลดจำนวนผู้ป่วยโรคความดันโลหิตสูงและโรคเบาหวานรายใหม่2.95
ร้อยละของผู้ป่วยโรคความดันโลหิตสูงรายใหม่จากประชากรกลุ่มเสี่ยง ≤2.95
ร้อยละของผู้ป่วยโรคเบาหวานรายใหม่จากประชากรกลุ่มเสี่ยง ≥1.25
-
3. เพื่อส่งเสริมให้ชุมชนมีส่วนร่วมในกิจกรรมการเฝ้าระวัง ควบคุม ดูแล ป้องกันโรคความดันโลหิตสูงและเบาหวาน100.00
1 ชุมชนมีส่วนร่วมในกิจกรรมการเฝ้าระวัง ควบคุม ดูแล ป้องกันโรคความดันโลหิตสูงและเบาหวาน
จำนวน 3 หมู่บ้าน
-
กลุ่มผู้ป่วยโรคเรื้อรัง145
- กิจกรรม แสดงขั้นตอนการทำกิจกรรมและกระบวนการดำเนินงาน เขียนให้ละเอียดว่าจะทำอะไร อย่างไร จึงจะสำเร็จตามวัตถุประสงค์หรือเป้าหมายที่วางไว้ เขียนให้เห็นลำดับเป็นขั้นเป็นตอน
- งบประมาณ ในแต่ละกิจกรรม ขอให้จำแนกรายการค่าใช้จ่ายต่างๆ โดยละเอียด
-
กิจกรรมที่1 ประชุมอสม.เพื่อเตรียมความพร้อม ในการติดตาม ดูแลการปรับเปลี่ยนพฤติกรรมสุขภาพของ กลุ่มเป้าหมาย
คืนข้อมูลกลุ่มเป้าหมายเสี่ยงในเขตรับผิดชอบของ อสม.
ปัญหา อุปสรรค แนวทางแก้ไข ในการดำเนินงานในปี 2563 ที่ผ่านมา
สำรวจวัสดุ ความพร้อมใช้ของเครื่องมือที่ใช้ในการปฏิบัติงาน เช่น เครื่องวัดความดันโลหิต
เครื่องเจาะน้ำตาลในเลือด กระดานปิงปอง 7 สี ทะเบียนรายงานต่างๆ แบบประเมินความเครียด
- ฝึกทักษะ ทบทวนการใช้เครื่องมือเพื่อประเมินผลการปรับเปลี่ยนพฤติกรรมสุขภาพ การใช้ปิงปอง 7 สี การวัดความดันโลหิต การเจาะเลือดปลายนิ้ว
ทบทวนความรู้ 3 อ 2 ส และทักษะการให้ความรู้ในการปรับเปลี่ยนพฤติกรมสุขภาพแก่ กลุ่มเป้าหมาย การลดเลี่ยงปัจจัยเสี่ยงต่างๆที่ส่งผลกระทบต่อการเกิดโรคความดันโลหิตสูง และเบาหวานในชุมชน
จัดทำแผนการติดตามพฤติกรรมสุขภาพกลุ่มเสี่ยง
งบประมาณ
1.1 ค่าอาหารว่างและเครื่องดื่ม จำนวน 22 ค น x 25 บาท x 1 มื้อ เป็นเงิน 550 บาท
22 มีนาคม 2564 ถึง 23 มีนาคม 2564550.00 บาท -
กิจกรรมที่ 2 การจัดซื้อวัสดุ เครื่องมือ ที่จะใช้ในการติดตามพฤติกรรมสุขภาพกลุ่มเป้าหมายเสี่ยง
- ซื้อวัสดุทำปิงปอง 7 สี
- ซื้อเครื่องวัดความดันโลหิตแบบอัตโนมัติ
- ซื้อถ่านขนาด 3A
งบประมาณ 2.1 ซื้อวัสดุสำนักงาน ทำปิงปอง 7 สี -กระดาษการ์ดสี A4จำนวน7 รีม X 150 บาทเป็นเงิน 1,050 บาท -เทปกาว 2 หน้าจำนวน2ม้วน X230 บาทเป็นเงิน460 บาท 2.2 ซื้อเครื่องวัดความดันโลหิตแบบอัตโนมัติ -จำนวน 3 เครื่อง x 2,500 บาท เป็นเงิน7,500 บาท 2.3 ซื้อถ่านสำหรับใส่เครื่องวัดความดัน -ขนาด 2A จำนวน 1กล่อง เป็นเงิน525 บาท -ขนาด 3A จำนวน 1กล่อง เป็นเงิน525 บาท
24 มีนาคม 2564 ถึง 31 มีนาคม 25641.กระดานปิงปอง 7 สีจำนวน 3 ชุด 2.เครื่องวัดความดันโลหิตแบบอัตโนมัติจำนวน3 เครื่อง 3.ถ่านไฟฉายสำหรับใส่ในเครื่องวัดความดันโลหิต ขนาด 2 Aและ 3Aจำนวน2กล่อง
10060.00 บาท -
กิจกรรมที่ 3 การติดตาม ประเมินผล การปรับเปลี่ยนพฤติกรรรมสุขภาพกลุ่มเป้าหมาย จำนวน 3 ครั้ง
ติดตามครั้งที่ 1
อสม.แจ้งแผนการติดตามกลุ่มเป้าหมายเสี่ยงที่เข้าร่วมโครงการปรับเปลี่ยนพฤติกรรม
ตรวจสุขภาพชั่งน้ำหนัก วัดส่วนสูง วัดรอบเอว วัดความดันโลหิต เจาะเลือดปลายนิ้วเพื่อหาค่าระดับน้ำตาลในเลือด
ดำเนินกิจกรรมการแยกกลุ่มเป้าหมายตามปิงปอง 7 สี เพื่อประเมินผลการปรับเปลี่ยนพฤติกรรมสุขภาพกลุ่มเป้าหมาย
จัดประชุม กลุ่มเป้าหมายเสี่ยงเพื่อแลกเปลี่ยนเรียนรู้ประสบการณ์การปรับเปลี่ยนพฤติกรรรมสุขภาพตามแนวทาง 3 อ 2 ส
เสริมพลังชุมชน ให้กลุ่มเป้าหมายเสี่ยง ค้นพบ รู้จักตนเอง หลีกเลี่ยงพฤติกรรมสุขภาพที่ไม่พึงประสงค์ เช่นการไม่ออกกำลังกาย การบริโภคอาหารปลอดภัย การคุ้มครองผู้บริโภค การจัดการความเครียด
ติดตามครั้งที่ 2
อสม.แจ้งกลุ่มเป้าหมายประชาชนกลุ่มเสี่ยงที่เข้าร่วมโครงการปรับเปลี่ยนพฤติกรรม
ตรวจสุขภาพชั่งน้ำหนัก วัดส่วนสูง วัดรอบเอว วัดความดันโลหิต เจาะเลือดปลายนิ้วเพื่อหา
ค่าระดับน้ำตาลในเลือด
ดำเนินกิจกรรมการแยกกลุ่มเป้าหมายตามปิงปอง 7 สี เพื่อประเมินผลการปรับเปลี่ยน
พฤติกรรมสุขภาพกลุ่มเป้าหมาย
เสริมพลังชุมชน ให้กำลังใจ ชื่นชมกลุ่มเป้าหมายเสี่ยง ที่ค้นพบ รู้จักตนเอง หลีกเลี่ยงพฤติกรรมสุขภาพที่ไม่พึงประสงค์ และมีผลการควบคุมระดับความดันโลหิตสูงและระดับน้ำตาลในเลือด น้ำหนักและรอบเอว อย่างใดอย่างหนึ่งลดลงหรืออยู่ในเกณฑ์ระดับปกติ
ติดตามครั้งที่ 3
อสม.แจ้งกลุ่มเป้าหมายประชาชนกลุ่มเสี่ยงที่เข้าร่วมโครงการปรับเปลี่ยนพฤติกรรม
ตรวจสุขภาพชั่งน้ำหนัก วัดส่วนสูง วัดรอบเอว วัดความดันโลหิต เจาะเลือดปลายนิ้วเพื่อหา
ค่าระดับน้ำตาลในเลือด
ดำเนินกิจกรรมการแยกกลุ่มเป้าหมายตามปิงปอง 7 สี เพื่อประเมินผลการปรับเปลี่ยน
พฤติกรรมสุขภาพกลุ่มเป้าหมาย
คืนข้อมูล สรุปผลการปรับเปลี่ยนพฤติกรรมสุขภาพ เป็นรายบุคคล และภาพรวมทั้งหมู่บ้าน
แลกเปลี่ยนเรียนรู้ หาแนวทางแก้ไขปัญหาและอุปสรรคในการพัฒนา การปรับเปลี่ยนพฤติกรรมสุขภาพร่วมกัน เพื่อใช้เป็นแนวทางเลือกในการปฏิบัติที่ถูกต้องเหมาะสมต่อไป
งบประมาณ
3.1 ค่าอาหารว่างและเครื่องดื่มกลุ่มเป้าหมาย
- กลุ่มเป้าหมาย จำนวน 145 ค น x 25 บาท x 3 มื้อ เป็นเงิน 10,875 บาท
20 เมษายน 2564 ถึง 22 เมษายน 2564ประชากรกลุ่มเป้าหมายเสี่ยงโรคความดันโลหิตสูงและเบาหวานได้รับการติดตาม จำนวน3 ครั้ง
10875.00 บาท -
กิจกรรมที่ 4 สรุปประเมินผลโครงการ
สรุปผลการประเมินความเครียด
รายงานสรุปผลการปรับเปลี่ยนพฤติกรรมสุขภาพ
จัดทำรายงานฉบับสมบูรณ์
19 กรกฎาคม 2564 ถึง 23 กรกฎาคม 2564รายงานฉบับสมบูรณ์ จำนวน 1 เล่ม
0.00 บาท
๑. ประชาชนกลุ่มเสี่ยงมีความรู้ ความเข้าใจ สามารถนำความรู้ที่ได้รับไปปรับเปลี่ยนพฤติกรรมสุขภาพ ตามแนวทาง 3 อ2 ส ได้อย่างถูกต้อง เหมาะสม รู้ตน ลดเสี่ยง ลดโรคเรื้อรังความดันโลหิตสูงและเบาหวานรายใหม่
๒. ชุมชนมีส่วนร่วมรับผิดชอบในกิจกรรมการเฝ้าระวัง ควบคุม ดูแล ป้องกันโรคความดันโลหิตสูงและเบาหวาน สามารถบูรณาการร่วมกันกับการจัดการแก้ปัญหาภาวะสุขภาพอื่นๆได้
