กองทุนสุขภาพตำบล - กองทุนหลักประกันสุขภาพท้องถิ่น - กปท

3. สถานการณ์

ปัจจุบันวิถีชีวิตของประชาชนไทยเปลี่ยนไป คนรุ่นใหม่ทั้งหญิงและชายมีค่านิยมที่จะอยู่เป็นโสด ต้องการมีบุตรจำนวนน้อยลง ส่งผลให้อัตราเจริญพันธุ์รวมของประเทศไทยลดลง มีคนที่มีภาวะมีบุตรยากเพิ่มขึ้น จากเดิมผู้หญิงไทยคนหนึ่งมีบุตรเฉลี่ยตลอดวัยเจริญพันธุ์มากถึง 6 คน แต่ในปี 2563 มีบุตรเฉลี่ยเพียง 1.53 คน ซึ่งต่ำกว่าระดับทดแทน จำนวนการเกิดที่เคยมีมากกว่า 1 ล้านคน ลดลงเหลือเพียง 587,368 คน และมีแนวโน้มจะลดต่ำ ลงอย่างต่อเนื่อง โดยคาดการณ์ว่าในปี 2570 จะมีจำนวนการเกิดที่ต่ำกว่า 500,000 คน หากไม่มีนโยบายเพิ่มจำนวนประชากรอย่างเข้มข้น ซึ่งจำนวนการเกิดที่มุ่งหวังเป็นการเกิดที่มีคุณภาพ คือเกิดจากความพร้อม ความสมัครใจ และมีการวางแผน มีการเตรียมความพร้อมก่อนมีบุตร รวมถึงการช่วยเหลือให้ผู้ที่มีภาวะมีบุตรยากให้เข้าถึงบริการ ขณะเดียวกันประเทศไทยจะเข้าสู่สังคมสูงวัยอย่างสมบูรณ์ คือ มีสัดส่วนประชากรที่มีอายุตั้งแต่ 60 ปีขึ้นไป มากกว่าร้อยละ 20 ในอีก 5 ปีข้างหน้า การวางแผนด้านประชากร เพื่อรองรับการเข้าสู่สังคมสูงอายุจึงเป็นเรื่องสำคัญ โดยส่งเสริมการมีบุตรในกลุ่มหญิงวัยเจริญพันธุ์ที่มีความพร้อม ปัจจุบันกระทรวงสาธารณสุขเร่งเห็นความสำคัญของการเตรียมความพร้อมก่อนตั้งครรภ์มากขึ้น จึงได้จัดทำนโยบายและยุทธศาสตร์การพัฒนาอนามัยการเจริญพันธุ์แห่งชาติ ฉบับที่ ๒ (พ.ศ. ๒๕๖๐-๒๕๖๙) ว่าด้วยการส่งเสริมการเกิด และการเจริญเติบโตอย่างมีคุณภาพ มีนโยบายจัดทำโครงการ "สาวไทยแก้มแดง มีลูกเพื่อชาติ ด้วยวิตามิน แสนวิเศษ" โดยให้หญิงวัยเจริญพันธุ์ที่วางแผนจะมีบุตร ได้รับประทานยาเม็ดวิตามินเสริมธาตุเหล็กและกรดโฟลิก เพื่อเป็นการเตรียมสตรีวัยเจริญพันธุ์ให้มีความพร้อมสำหรับการตั้งครรภ์ ซึ่งจะเป็นผลดีต่อสตรีตั้งครรภ์และครอบครัวในอนาคต ให้มีการวางแผน มีการเตรียมความพร้อมตั้งแต่ก่อนตั้งครรภ์ และได้รับความช่วยเหลือในการมีบุตร ส่งเสริมให้ลูกเกิดรอด แม่ปลอดภัย ได้รับการดูแลหลังคลอดที่ดี เด็กได้รับการเลี้ยงดูในสิ่งแวดล้อมที่เอื้อต่อการเจริญเติบโตและพัฒนาการสมวัย พร้อมที่จะเรียนรู้ในช่วงวัยต่อไปอย่างมั่นคง
ดังนั้น การเตรียมความพร้อมก่อนการตั้งครรภ์ (Pre conception care) หญิงชายที่กำลังวางแผนจะสมรสหรือใช้ชีวิตร่วมกันควรเตรียมความพร้อมในหลายๆด้าน เพื่อให้ชีวิตคู่มีความราบรื่น และเกิดปัญหาหลังการสมรสน้อยที่สุด ใช้ชีวิตคู่ร่วมกัน อย่างมีความสุข เป็นการส่งเสริมให้คู่สมรสมีพฤติกรรม สุขภาพทั้งทางด้านร่างกาย จิตใจ อารมณ์และสังคม ที่เหมาะสมก่อนที่มีบุตร เพื่อเป็นแนวทางของการเตรียมความพร้อมก่อนการตั้งครรภ์ จะช่วยเพิ่มคุณภาพชีวิตที่ดีของครอบครัวที่มีคุณภาพต่อไป ซึ่งเป็นบทบาทสำคัญในสังคมการจัดระบบสุขภาพของกลุ่มสตรีวัยเจริญพันธ์จึงเป็นการส่งเสริมสุขภาพของประชากรกลุ่มสำคัญให้มีสุขภาพดีและคุณภาพชีวิตที่ดีมีเป้าหมายเพื่อให้สตรีวัยเจริญพันธุ์มีสุขภาพดีก่อนการตั้งครรภ์อีกทั้งมีความพร้อมที่จะตั้งครรภ์ไม่เพียงแต่การเตรียมทางด้านร่างกายเท่านั้นต้องครอบคลุมทั้งด้านสังคม จิตใจและจิตวิญญาณด้วยการส่งเสริมให้สตรีวัยเจริญพันธ์และคู่สมรสมีทัศนคติทางบวกก่อนการตั้งครรภ์แก่การเป็นบิดามารดา
โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลมะรือโบออก จึงได้จัดทำโครงการการเตรียมตัวก่อนตั้งครรภ์ เพื่อสุขภาพครรภ์ที่สมบูรณ์ ปี๒๕๖๙ เพื่อเป็นการส่งเสริมสุขภาพของสตรีวัยเจริญพันธุ์ที่เป็นกลุ่มสำคัญให้มีสุขภาพดีและคุณภาพชีวิตที่ดี ก่อนการตั้งครรภ์อีกทั้งมีความพร้อมที่จะตั้งครรภ์ไม่เพียงแต่การเตรียมทางด้านร่างกายเท่านั้น ต้องครอบคลุมทั้งด้านสังคม จิตใจและจิตวิญญาณด้วยการส่งเสริมให้สตรีวัยเจริญพันธ์และคู่สมรสมีทัศนคติทางบวกก่อนการตั้งครรภ์แก่การเป็นบิดามารดาอย่างมีคุณภาพต่อไป