โครงการอบรมและเสริมสร้างความรู้ภูมิปัญญาชาวบ้านการแพทย์แผนไทย และการแพทย์แผนไทยประยุกต์ ประจำปี 2569
ภูมิปัญญาการแพทย์แผนไทยทางการแพทย์แผนไทยได้ให้ความหมายว่า พื้นความรู้ ความสามารถเกี่ยวกับการแพทย์แผนไทยการแพทย์แผนไทยตามพระราชบัญญัติคุ้มครองและส่งเสริมภูมิปัญญาการแพทย์แผนไทยพ.ศ.2542 ได้ให้ความหมายว่ากระบวนการทางการแพทย์เกี่ยวกับการตรวจ วินิจฉัย บำบัด รักษา หรือป้องกัน โรค หรือการส่งเสริมและฟื้นฟูสุขภาพของมนุษย์หรือสัตว์ การผดุงครรภ์ การนวดไทย และให้หมายความ รวมถึงการเตรียมการผลิตยาแผนไทย และการประดิษฐ์อุปกรณ์ และเครื่องมือทางการแพทย์ ทั้งนี้โดย อาศัยความรู้หรือตำราที่ได้ถ่ายทอดและพัฒนาสืบต่อกันมา กล่าวโดยรวมภูมิปัญญาการแพทย์แผนไทย หมายความถึง พื้นความรู้ความสามารถหรือองค์ความรู้เกี่ยวกับการแพทย์ไทย องค์ความรู้ ความสามารถ และทักษะของคนไทยอันเกิดจากการสั่งสมประสบการณ์ที่ผ่านกระบวนการเรียนรู้ เลือกสรรปรุงแต่งพัฒนาและถ่ายทอดสืบ ต่อกันมา เพื่อใช้แก้ปัญหาและพัฒนาวิถีชีวิตของคนไทยให้สมดุลกับสภาพแวดล้อมและเหมาะสมกับยุคสมัยภูมิปัญญาไทย มีลักษณะเป็นองค์รวม และมีคุณค่าทางวัฒนธรรม เกิดขึ้นในวิถีชีวิตไทย ซึ่งภูมิปัญญาท้องถิ่นอาจเป็นที่มาขององค์ความรู้ที่งอกงามขึ้นใหม่ที่จะช่วยในการเรียนรู้ การแก้ปัญหา การจัดการ และการปรับตัวในการดำเนินชีวิตของคนไทยลักษณะองค์รวมของภูมิปัญญามีความเด่นชัดในหลายด้าน โดยในการจัดการป้องกันและรักษาสุขภาพของคนใน ชุมชน โดยเน้นให้ชุมชนสามารถพึ่งพาตนเองทางด้านสุขภาพและอนามัยได้ โดยเฉพาะสมุนไพรอันมีอยู่หลากหลายในชุมชน ใช้ในการดูแลรักษาสุขภาพแบบพื้นบ้านด้วยตนเองได้
โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลควนธานี ซึ่งเป็นหน่วยบริการที่มีแพทย์แผนไทยให้บริการอยู่ในชุมชนจึงเห็นควรให้ความสำคัญและตระหนักถึงการดูแลสุขภาพของประชาชนในชุมชน ตามพระราชบัญญัติระบบสุขภาพปฐมภูมิ พ.ศ. ๒๕๖๒ มาตรา ๒๐ หน่วยบริการปฐมภูมิและเครือข่ายหน่วยบริการปฐมภูมิมีหน้าที่ ดังต่อไปนี้ (๑) ให้บริการสุขภาพปฐมภูมิโดยให้ความเสมอภาคและอำนวยความสะดวกในการให้บริการตลอดจนเคารพสิทธิส่วนบุคคลศักดิ์ศรีความเป็นมนุษย์ และความเชื่อทางศาสนา (๒) ให้ข้อมูลการบริการสุขภาพปฐมภูมิและให้ข้อมูลเกี่ยวกับสิทธิของผู้รับบริการแก่ผู้รับบริการอย่างเพียงพอ เพื่อให้ผู้รับบริการตัดสินใจในการเลือกรับบริการหรือเข้าสู่ระบบการส่งต่อ (๓) ให้ข้อมูลแก่ผู้รับบริการ ญาติ หรือผู้ซึ่งใกล้ชิดกับผู้รับบริการเกี่ยวกับแพทย์บุคลากรด้านสาธารณสุข หรือผู้รับผิดชอบในการดูแลต่อเนื่องทางด้านสุขภาพกาย ด้านสุขภาพจิต และด้านสังคมที่จะรับดูแลผู้รับบริการก่อนจำหน่ายผู้รับบริการออกจากหน่วยบริการปฐมภูมิหรือเครือข่ายหน่วยบริการปฐมภูมิ (๔) รักษาความลับของผู้รับบริการจากการปฏิบัติหน้าที่ตาม (๑) และ (๒) อย่างเคร่งครัด เว้นแต่เป็นการเปิดเผยต่อเจ้าหน้าที่ของรัฐซึ่งปฏิบัติหน้าที่ตามกฎหมาย (๕) จัดทำระบบข้อมูลการให้บริการสุขภาพปฐมภูมิเพื่อสะดวกต่อการตรวจสอบคุณภาพ มาตรฐาน และบริการ รวมทั้งการขอรับค่ารักษาพยาบาลหรือค่าใช้จ่ายเพื่อบริการสาธารณสุข (๖) ปฏิบัติตามมาตรการควบคุมคุณภาพและมาตรฐานในการให้บริการสุขภาพปฐมภูมิ ตามมาตรา๒๔
-
1. เพื่อให้ประชาชนในพื้นที่รับผิดชอบมีความรู้เรื่องภูมิปัญญาชาวบ้านการแพทย์แผนไทยและการแพทย์แผนไทยประยุกต์3.0080.00
ร้อยละ 80 ของประชาชนในพื้นที่รับผิดชอบของ รพ.สต.ควนธานีได้รับการส่งเสริมองค์ความรู้ภูมิปัญญาชาวบ้านการแพทย์แผนไทยและการแพทย์แผนไทยประยุกต์
เรื่องสมุนไพรและการปรุงยาจากสมุนไพรเบื้องต้น
-
อบรมให้ความรู้และส่งเสริมภูมิปัญญาการแพทย์แผนไทยเรื่องการนวดยืด-เหยียดกล้ามเนื้อ 7 กลุ่มโรค3.0080.00
ร้อยละ 80 ของประชาชนในพื้นที่รับผิดชอบของ รพ.สต.ควนธานีได้รับการส่งเสริมองค์ความรู้ภูมิปัญญาชาวบ้านการแพทย์แผนไทยและการแพทย์แผนไทยประยุกต์
-
กลุ่มผู้สูงอายุ80
-
กลุ่มคนพิการและทุพพลภาพ0
-
กลุ่มประชาชนทั่วไปที่มีภาวะเสี่ยง0
- กิจกรรม แสดงขั้นตอนการทำกิจกรรมและกระบวนการดำเนินงาน เขียนให้ละเอียดว่าจะทำอะไร อย่างไร จึงจะสำเร็จตามวัตถุประสงค์หรือเป้าหมายที่วางไว้ เขียนให้เห็นลำดับเป็นขั้นเป็นตอน
- งบประมาณ ในแต่ละกิจกรรม ขอให้จำแนกรายการค่าใช้จ่ายต่างๆ โดยละเอียด
-
กิจกรรมที่ 1. อบรมให้ความรู้และส่งเสริมภูมิปัญญาการแพทย์แผนไทยเรื่องสมุนไพรและการปรุงยาจากสมุนไพรเบื้องต้น
กิจกรรมที่ 1. อบรมให้ความรู้และส่งเสริมภูมิปัญญาการแพทย์แผนไทยเรื่องสมุนไพรและการปรุงยาจากสมุนไพรเบื้องต้น 1.1 บรรยายให้ความรู้เรื่องสมุนไพรในงานสาธารณสุขมูลฐาน 62 ชนิด
1.2 บรรยายให้ความรู้การรักษาโรค/อาการเจ็บป่วยเบื้องต้นด้วยสมุนไพร 10 ชนิด
1.3 บรรยายและสาธิตการปรุงยาจากสมุนไพรบรรเทาอาการเจ็บป่วยเบื้องต้น ได้แก่ ยาดม น้ำมันนวด และน้ำมันแก้แมลงสัตว์กัดต่อย
กิจกรรมที่ 2 อบรมให้ความรู้และส่งเสริมภูมิปัญญาการแพทย์แผนไทยเรื่องการนวดยืด-เหยียดกล้ามเนื้อ 7 กลุ่มโรค
2.1 บรรยายสาธิตและสาธิตย้อนกลับการปฏิบัติการนวด 7 กลุ่มโรค อาการปวดกล้ามเนื้อคอ บ่าไหล่, ไหล่ติด, นิ้วล็อก, หมอนรองกระดุกทับเส้น, กล้ามเนื้อหนีบเส้นประสาท, เข่าเสื่อม, อัมพฤกษ์-อัมพาต
2.2 บรรยายสาธิตและสาธิตย้อนกลับการยืดเหยียดกล้ามเนื้อ 7 กลุ่มโรค
1.ค่าอาหารว่างและเครื่องดื่ม จำนวน 80 คน คนละ 30 บาท จำนวน 1 มื้อ เป็นเงิน 2400 บาท
2.ค่าสมุดโน้ต 80 เล่ม ๆละ 5 บาท เป็นเงิน 400 บาท
3.ค่าปากกา 80 ด้าม ๆละ 5 บาท เป็นเงิน 400 บาท
4.ค่าแบบประเมินความพึงพอใจโครงการ จำนวน 80 แผ่น ๆละ 1 บาท เป็นเงิน 80 บาท รวมเป็นเงิน 3280บาท
2.2 อบรมให้ความรู้และส่งเสริมภูมิปัญญาการแพทย์แผนไทยเรื่องสมุนไพรและการปรุงยาจากสมุนไพรเบื้องต้น มีรายละเอียดดังนี้
ค่าวัสดุในการจัดทำสมุนไพรสาธิต จำนวน 80 คนประกอบด้วย
ดอกจันทร์ จำนวน100 กรัม ราคา90 บาท
กระวานจำนวน100 กรัม ราคา90 บาท
การพลูจำนวน 100 กรัม ราคา 90 บาท
อบเชยจำนวน 100 กรัม ราคา 90 บาท
สมุลแว้งจำนวน 100 กรัม ราคา 90 บาท
พริกไทยจำนวน 100 กรัม ราคา 90 บาท
ผิวมะกรูดจำนวน 100 กรัม ราคา 90 บาท
พิมเสนจำนวน 1 กิโลกรัมราคา 1,000 บาท
การบูรจำนวน 1 กิโลกรัมราคา800 บาท
เมนทอลจำนวน 1 กิโลกรัมราคา 1,200 บาท
ยูคาลิปตัสจำนวน 1 ปอนด์ราคา850 บาท
ระกำจำนวน 1 ปอนด์ราคา180 บาท
น้ำมันไทเกอร์บาล์ม จำนวน 100 cc ราคา 350 บาท
ไพลสดจำนวน1 กิโลกรัมราคา 80 บาท
น้ำมันปาล์มจำนวน1 ลิตร ราคา 110 บาท
แอลกอฮอล์95% จำนวน 2 ลิตรๆละ 60 บาทราคา 120 บาท
ขวดบรรจุขนาด 24ccจำนวน 160 ขวด ๆละ 5 บาทราคา 800 บาท
ขวดบรรจุขนาด 25ccจำนวน 100 ขวด ๆละ 6 บาทราคา 600 บาท
รวมเป็นเงิน 6,720 บาท
1 มกราคม 2569 ถึง 31 มกราคม 25691.ประชาชนในพื้นที่รับผิดชอบของ รพ.สต.ควนธานีได้รับการส่งเสริมองค์ความรู้ภูมิปัญญาชาวบ้านการแพทย์แผนไทยและการแพทย์แผนไทยประยุกต์ เรื่องสมุนไพรและการปรุงยาจากสมุนไพรเบื้องต้น 80 %
10000.00 บาท
- ประชาชนในพื้นที่รับผิดชอบที่เข้าร่วมโครงการมีความรู้เรื่องภูมิปัญญาชาวบ้านการแพทย์แผนไทย และการแพทย์แผนไทยประยุกต์ และสามารถดูแลตนเองได้ลดการใช้ยาแผนปัจจุบัน
