โครงการส่งเสริมสุขภาพอนามัยแม่และเด็กมหัศจรรย์ 1000 วัน สู่ 2500 วัน โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลตะบิ้ง ปี 2569
หลักการและเหตุผล
ในช่วง 1,000 วันแรกของชีวิต โดย 270 วันอยู่ในท้องแม่ ช่วง 180 วัน (แรกเกิดถึง 6 เดือน) จากนั้น 550 วัน (หลัง 6 เดือนถึง 2 ปี) ดังนั้นการตั้งครรภ์เป็นระยะที่มีการสร้างเซลล์และเนื้อเยื่อต่าง ๆเกิดขึ้นมากกว่าปกติ เพราะอัตราการเติบโตของทารกในครรภ์สูงกว่าระยะอื่น ๆ ของชีวิต ความต้องการสารอาหารและพลังงานระหว่างตั้งครรภ์จึงมีมากกว่าระยะอื่น ๆ ถ้ามารดาได้รับสารอาหารที่มีคุณค่าทางโภชนาการสูง ในปริมาณที่เพียงพอ มารดาจะมีสุขภาพสมบูรณ์และให้กำเนิดทารกที่แข็งแรง ในทางตรงกันข้ามถ้ามารดากินอาหารที่ไม่ถูกต้องหรือไม่เพียงพอมักทำให้เกิดภาวะโลหิตจาง เด็กคลอดก่อนกำหนดหรือแท้ง โลหิตเป็นพิษขณะตั้งครรภ์ เด็กเกิดใหม่มีน้ำหนักแรกคลอดน้อยซึ่งจะมีผลต่อการเจริญเติบโตและพัฒนาการทั้งด้านร่างกายจิตใจ อารมณ์ สังคมและสติปัญญาของเด็กต่อไปในอนาคต เพราะฉะนั้น การฝากครรภ์ครั้งแรกก่อน 12 สัปดาห์ และการฝากครรภ์ 5 ครั้งตามเกณฑ์ ฝากครรภ์คุณภาพ 8 ครั้ง จึงมีความสำคัญกับหญิงตั้งครรภ์ทุกราย
จากการดำเนินงานด้านอนามัยแม่และเด็กโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลตะบิ้ง ข้อมูลปีงบประมาณ 2568 พบว่า หญิงตั้งครรภ์มีภาวะโลหิตจางขณะตั้งครรภ์ ร้อยละ 45.45 (เป้าหมาย < ร้อยละ 14) หญิงตั้งครรภ์ฝากครรภ์ครั้งแรกก่อน 12 สัปดาห์ ร้อยละ 76.90 (เกณฑ์ >75) หญิงตั้งครรภ์ฝากครรภ์ครบ 5 ครั้งตามเกณฑ์ ร้อยละ 63.64 (เกณฑ์ >75)ทารกแรกคลอดน้ำหนักน้อยกว่า 2,500 กรัม ร้อยละ 10.14 (ไม่เกินร้อยละ 7) (ข้อมูลจาก HDC ปัตตานี ณ วันที่ 16 ธันวาคม 2568 ) ซึ่งในภาพรวมแล้วการดำเนินงานดังกล่าวยังคงเป็นปัญหาในพื้นที่และไม่ผ่านเกณฑ์ตัวชี้วัดตามกำหนด
โดยกลุ่มพัฒนางานอนามัยแม่และเด็กได้เล็งเห็นถึงความสำคัญ เพื่อยกระดับคุณภาพงานบริการสาธารณสุขคลินิกฝากครรภ์ (ANC) เพื่อให้หญิงตั้งครรภ์ หญิงให้นมบุตร และมารดาหลังคลอดทุกคน ได้รับบริการครบถ้วนและดูแลอย่างทั่วถึง เกิดความต่อเนื่อง ยั่งยืน และมีประสิทธิภาพในการดำเนินงานแม่และเด็ก โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลตะบิ้ง จึงได้จัดทำโครงการ“ส่งเสริมสุขภาพอนามัยแม่และเด็กมหัศจรรย์ 1000 วัน สู่ 2500 วัน โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลตะบิ้ง” ขึ้น
-
เพื่อให้หญิงตั้งครรภ์รายใหม่ฝากครรภ์ก่อน 12 สัปดาห์0.00
ไม่น้อยกว่า ร้อยละ 75 หญิงตั้งครรภ์ ฝากครรภ์ก่อน 12 สัปดาห์
-
เพื่อให้หญิงตั้งครรภ์ฝากครรภ์ก่อนคลอด ๕ ครั้งตามเกณฑ์0.00
ร้อยละ 75 หญิงตั้งครรภ์ฝากครรภ์ครบ 5 ครั้งตามเกณฑ์
-
เพื่อให้หญิงตั้งครรภ์มีภาวะโลหิตจาง ครั้งที่ 1 น้อยกว่าร้อยละ 100.00
ไม่เกินร้อยละ 16 หญิงตั้งครรภ์มีภาวะโลหิตจางครั้งที่1
-
เพื่อให้หญิงตั้งครรภ์คลอดในสถานบริการ(รพ.)0.00
ร้อยละ 100 หญิงตั้งครรภ์คลอดในสถานบริการ(รพ.)
-
เพื่อให้เด็กแรกเกิดถึง 6 เดือน กินนมแม่อย่างเดียว0.00
ไม่น้อยกว่าร้อยละ ๙๐ มารดาเลี้ยงลูกด้วยนมแม่นาน 6 เดือน
-
เพื่อให้เด็ก 0-5 ปี มีพัฒนาการสมวัย0.00
มากกว่าร้อยละ 85 เด็ก 0 – 5 ปี มีพัฒนาการสมวัย
-
เพื่อให้เด็ก 0-5 ปี สูงดีสมส่วน0.00
มากกว่าร้อยละ 65 เด็ก 0 – 5 ปี สูงดีสมส่วน
-
ผู้ปกครอง/ผู้เลี้ยงดูเด็กแรกเกิดถึง 2 ปี131
-
หญิงตั้งครรภ์และสามี70
-
เจ้าหน้าที่12
-
แกนนำสุขภาพในชุมชน73
- กิจกรรม แสดงขั้นตอนการทำกิจกรรมและกระบวนการดำเนินงาน เขียนให้ละเอียดว่าจะทำอะไร อย่างไร จึงจะสำเร็จตามวัตถุประสงค์หรือเป้าหมายที่วางไว้ เขียนให้เห็นลำดับเป็นขั้นเป็นตอน
- งบประมาณ ในแต่ละกิจกรรม ขอให้จำแนกรายการค่าใช้จ่ายต่างๆ โดยละเอียด
-
กิจกรรมแลกเปลี่ยนเรียนรู้ระหว่างเจ้าหน้าที่สาธารณสุข หญิงตั้งครรภ์และสามี ผู้ปกครอง/ผู้เลี้ยงดูเด็กแรกเกิดถึง 2 ปี และแกนนำสุขภาพในชุมชน
กิจกรรมแลกเปลี่ยนเรียนรู้ แบ่งเป็น 5 ฐานการเรียนรู้ ดังนี้ ฐานที่ 1 Smart Mom 1. การส่งเสริมสุขภาพหญิงตั้งครรภ์ 1,000 วันของชีวิต พร้อมแจกคู่มือให้ความรู้แก่หญิงตั้งครรภ์และสามี และแกนนำสุขภาพในชุมชน - การปฏิบัติตัวเมื่อตั้งครรภ์..เพื่อลูกเกิดรอดแม่ปลอดภัย - นมแม่ดีที่หนึ่ง - การเตรียมตัวเพื่อคลอดและการดูแลเด็กแรกเกิด - อาหารสำหรับหญิงตั้งครรภ์ 2. ส่งเสริมสุขภาพลูกเกิดรอดแม่ปลอดภัยในแกนนำสุขภาพในชุมชน - ติดตามหญิงตั้งครรภ์ฝากครรภ์ ก่อน 12 สัปดาห์ - ติดตามหญิงตั้งครรภ์ฝากครรภ์ ครบ 5 ครั้งตามเกณฑ์ - ติดตามนำส่งหญิงตั้งครรภ์คลอดในสถานบริการ
ฐานที่ 2 Smart Kids การส่งเสริมสุขภาพเด็ก 1,000 วันของชีวิต พร้อมแจกคู่มือให้ความรู้แก่ผู้ปกครองเด็ก/ผู้ดูแลเด็ก และแกนนำสุขภาพในชุมชน - ส่งเสริมเด็ก IQ EQ เด่นด้วยกิจกรรม กิน กอด เล่น เล่า เต้น วาด - การสร้างเสริมภูมิคุมกันด้วยวัคซีน - การสร้างวินัยเชิงบวกในเด็กปฐมวัย - อาหารตามวัย 1,000 วันแรกของชีวิตเพื่อเด็กสูงดีสมวัย
ฐานที่ 3 สูงดีสมส่วน กิจกรรมตรวจภาวะโภชนาการและประเมินโภชนาการเด็ก 0 – 5 ปี
ฐานที่ 4 พัฒนาการสมวัย กิจกรรมคัดกรองพัฒนาการ เด็กช่วงอายุ ๙,๑๘,๓๐,๔๒,๖๐ เดือนใน ๕ ช่วงวัย
ฐานที่ 5 หนูน้อย...ฟันสวย การดูแลสุขภาพปากและฟันเด็กปฐมวัย
งบประมาณที่ใช้ในการดำเนินกิจกรรม - ค่าอาหารกลางวัน จำนวน 1 มื้อๆ ละ 50 บาท จำนวน 291 คน เป็นเงิน 14,550 บาท - ค่าอาหารว่างและเครื่องดื่ม จำนวน 2 มื้อๆ ละ 25 บาท จำนวน 291 คน เป็นเงิน 14,550 บาท - ค่าจัดจ้างทำคู่มือการดูแลหญิงตั้งครรภ์ จำนวน 143 เล่มๆ ละ ๕๐ บาท เป็นเงิน 7,150 บาท - ค่าจัดจ้างทำคู่มือการดูแลเด็ก 0-5 ปี จำนวน 204 เล่มๆ ละ ๕๐ บาท เป็นเงิน 10,200 บาท - ค่าตอบแทนวิทยากร จำนวน 5 คนๆ ละ 3 ชั่วโมงๆ ละ 300 บาท เป็นเงิน 4,500 บาท - ค่าเช่าอุปกรณ์ เช่น เต็นท์ เกาอี้ เครื่องเสียง ฯลฯ เป็นเงิน 4,000 บาท - ค่าจ้างทำป้ายไวนิลโครงการ ขนาด 1.5x3.0x280 บาท ต่อตารางเมตร จำนวน 1 ป้าย เป็นเงิน 1,200 บาท - ชุดสื่อให้ความรู้ จำนวน 5 ชุด เป็นเงิน 3,850 บาท
1 มกราคม 2569 ถึง 30 กันยายน 256960000.00 บาท
ค่าใช้จ่ายทุกรายการสามารถถัวเฉลี่ยจ่ายกันได้
- หญิงตั้งครรภ์ ฝากครรภ์ก่อน 12 สัปดาห์ ไม่น้อยกว่า ร้อยละ 75
- หญิงตั้งครรภ์มีภาวะโลหิตจาง ครั้งที่ 1 ไม่เกินร้อยละ 16
- ร้อยละ 75 ของหญิงตั้งครรภ์ฝากครรภ์ครบ 5 ครั้งตามเกณฑ์
- ร้อยละ 100 ของหญิงตั้งครรภ์คลอดในสถานบริการ(รพ.)
- มารดาเลี้ยงลูกด้วยนมแม่นาน 6 เดือน ไม่น้อยกว่าร้อยละ ๙๐
- เด็ก 0 – 5 ปี มีพัฒนาการสมวัย มากกว่าร้อยละ 85
- เด็ก 0 – 5 ปี สูงดีสมส่วน มากกว่าร้อยละ 65
- อสม.มีความรู้ความเข้าใจเกี่ยวกับการส่งเสริมสุขภาพอนามัยแม่และเด็ก
