โครงการดูแลสุขภาพผู้สูงอายุด้วยศาสตร์การแพทย์แผนไทยตำบลลำสินธุ์
-
หน่วยงานราชการ
-
ร้อยละของผู้สูงอายุที่มีความรู้เรื่องการดูแลสุขภาพด้วยแพทย์แผนไทย40.00
-
ร้อยละของผู้สูงอายุที่มีการใช้ยาแพทย์แผนปัจจุบันโดยไม่จำเป็น80.00
-
ร้อยละของผู้สูงอายุมีทักษะในการดูแลตนเองด้วยศาสตร์การแพทย์แผนไทยเบื้องต้น40.00
ในปัจจุบันประเทศไทยได้ก้าวเข้าสู่ สังคมสูงวัยอย่างสมบูรณ์ (Complete Aged Society) ตำบลลำสินธุ์มีผู้สูงอายุ จำนวน 1,384 ราย คิดเป็นร้อยละ 23.00 ของประชากรทั้งหมด จำแนกเป็นผู้สูงอายุติดสังคม จำนวน 1,308 ราย ผู้ป่วยติดบ้านจำนวน 54 รายและผู้ป่วยติดเตียง จำนวน 26 รายโดยสัดส่วนประชากรผู้สูงอายุเพิ่มขึ้นอย่างรวดเร็ว เมื่อร่างกายเข้าสู่ปัจฉิมวัย ธาตุลม (วาตะ) ในร่างกายมักจะแปรปรวน ส่งผลให้เกิดความเสื่อมของร่างกายตามธรรมชาติ เช่น อาการปวดเมื่อยกล้ามเนื้อ ข้อติดขัด นอนไม่หลับ ระบบย่อยอาหารทำงานลดลง รวมถึงความเสี่ยงต่อโรคเรื้อรัง (NCDs) ซึ่งส่งผลกระทบต่อคุณภาพชีวิตทั้งทางกายและจิตใจ
ความสำคัญของศาสตร์การแพทย์แผนไทยการแพทย์แผนไทยเป็นภูมิปัญญาที่เน้นการดูแลสุขภาพแบบองค์รวม (Holistic Care) โดยให้ความสำคัญกับการปรับสมดุลธาตุทั้ง 4 (ดิน น้ำ ลม ไฟ) และการดูแลสุขภาพผ่าน อริยบท 4 และ รสยา 9 รส ซึ่งมีความสอดคล้องกับวิถีชีวิตไทย ประหยัด และสามารถนำสมุนไพรในท้องถิ่นมาใช้ในการดูแลตนเองเบื้องต้นได้โดยไม่ต้องพึ่งพายาสังเคราะห์เพียงอย่างเดียว แนวทางแก้ปัญหาด้วยภูมิปัญญาไทย การนำศาสตร์การแพทย์แผนไทยมาประยุกต์ใช้ เช่น การบริหารร่างกายด้วยท่าฤาษีดัดตน การใช้ยาสมุนไพรตามธาตุเจ้าเรือน และการนวดไทยเพื่อกระตุ้นการไหลเวียนของโลหิต ไม่เพียงแต่จะช่วยฟื้นฟูสมรรถภาพทางกาย แต่ยังช่วยลดภาวะพึ่งพิงผู้อื่น (Dependency) และส่งเสริมให้ผู้สูงอายุมีความรู้สึกภาคภูมิใจในภูมิปัญญาไทย เกิดการแลกเปลี่ยนเรียนรู้ในชุมชน และสร้างเสริมสุขภาพจิตที่ดี
อาศัยอำนาจตาม พรบ.กำหนดแผนและขั้นตอนการกระจายอำนาจ ให้แก่องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น พ.ศ.2542 และแก้ไขเพิ่มเติมถึงฉบับที่ 2 พ.ศ.2549 หมวดที่ 2 มาตรา 16 ให้เทศบาลตำบลมีหน้าที่ให้บริการสาธารณะเพื่อประโยชน์ ตามข้อ (19) การสาธารณสุข การอนามัย และการรักษาพยาบาล จากเหตุผลข้างต้น เทศบาลตำบลลำสินธุ์ จึงได้เล็งเห็นความสำคัญในการส่งเสริมสุขภาพผู้สูงอายุ จึงจัดทำ โครงการดูแลสุขภาพผู้สูงอายุด้วยศาสตร์การแพทย์แผนไทย ขึ้น เพื่อมุ่งเน้นให้ผู้สูงอายุมีความรู้และทักษะในการดูแลตนเอง สามารถนำความรู้ไปใช้ในชีวิตประจำวัน เพื่อการมีสุขภาพที่แข็งแรงอย่างยั่งยืน และลดภาระค่าใช้จ่ายด้านสาธารณสุขของประเทศในระยะยาว
-
เพื่อให้ผู้สูงอายุที่ความรู้เรื่องการดูแลสุขภาพด้วยแพทย์แผนไทย80.00
ร้อยละ 80 ของผู้สูงอายุที่เข้าร่วมโครงการมีความรู้เรื่องการดูแลสุขภาพด้วยแพทย์แผนไทย
-
เพื่อลดการใช้ยาแพทย์แผนปัจจุบันที่ไม่จำเป็นในผู้สูงอายุ40.00
ร้อยละการใช้ยาแพทย์แผนปัจจุบันที่ไม่จำเป็นในผู้สูงอายุ ลดลงไม่เกินร้อยละ 40
-
เพื่อให้ผู้สูงอายุมีทักษะในการดูแลตนเองด้วยศาสตร์การแพทย์แผนไทยเบื้องต้น80.00
ผู้สูงอายุที่เข้าร่วมโครงการมีทักษะในการดูแลตนเองด้วยศาสตร์การแพทย์แผนไทยเบื้องต้น ไม่น้อยกว่า ร้อยละ 80
-
กลุ่มผู้สูงอายุ80
-
คณะทำงาน30
- กิจกรรม แสดงขั้นตอนการทำกิจกรรมและกระบวนการดำเนินงาน เขียนให้ละเอียดว่าจะทำอะไร อย่างไร จึงจะสำเร็จตามวัตถุประสงค์หรือเป้าหมายที่วางไว้ เขียนให้เห็นลำดับเป็นขั้นเป็นตอน
- งบประมาณ ในแต่ละกิจกรรม ขอให้จำแนกรายการค่าใช้จ่ายต่างๆ โดยละเอียด
-
ประชุมวางแผน
-ไม่ใช้งบประมาณ
- ประชุมวางแผน: ประชุมทีมงาน อสม. และผู้นำชุมชน เพื่อชี้แจงวัตถุประสงค์และกำหนดวัน-เวลาจัดโครงการ
2.คัดเลือกกลุ่มเป้าหมาย: ประสานงานกับรพ.สต.บ้านลำสินธุ์ และงานพัฒนาชุมชน ทต.ลำสินธุ์ เพื่อคัดกรองรายชื่อผู้สูงอายุตามเกณฑ์ที่กำหนด รับสมัครกลุ่มเป้าหมายเข้าร่วมโครงการ
3.ติดต่อวิทยากร: ประสานแพทย์แผนไทย หรือผู้เชี่ยวชาญด้านสมุนไพร เพื่อเตรียมเนื้อหาการบรรยายและการฝึกปฏิบัติ
4.เตรียมสถานที่และวัสดุอุปกรณ์: จัดเตรียมสถานที่ (เช่น ศาลาเอนกประสงค์) วางแผนการจัดซื้อวัสดุ เช่น ลูกประคบ สมุนไพรสำหรับ Workshop และเอกสารคู่มือ
3 เมษายน 2569 ถึง 3 เมษายน 25691.จำนวนคณะทำงานเข้าร่วมประชุม 30 คน
2.ได้แผนการดำเนินโครงการ กำหนดปฏิทินดำเนินกิจกรรม
3.ได้กลุ่มเป้าหมายเป็นผู้สูงอายุที่เข้าร่วมโครงการ จำนวน 80 คน และคณะทำงาน 30 คน
0.00 บาท - ประชุมวางแผน: ประชุมทีมงาน อสม. และผู้นำชุมชน เพื่อชี้แจงวัตถุประสงค์และกำหนดวัน-เวลาจัดโครงการ
-
อบรมให้ความรู้เรื่องการการดูแลสุขภาพด้วยแพทย์แผนไทย
จัดกิจกรรมอบรมให้ความรู้เรื่องการการดูแลสุขภาพด้วยแพทย์แผนไทย โดยดำเนินการ ดังนี้
1.ก่อนการอบรมดำเนินการประเมินเบื้องต้น: ประเมินความรู้ ตรวจร่างกาย ชั่งน้ำหนัก วัดความดัน และประเมินธาตุเจ้าเรือนรายบุคคล
2.การถ่ายทอดความรู้ (Lecture): บรรยายเรื่องอาหารตามธาตุ และการใช้สมุนไพรอย่างปลอดภัย
งบประมาณค่าใช้จ่าย ดังนี้
1.ค่าเครื่องชั่งน้ำหนัก จำนวน 1 เครื่องๆละ 1,400 บาทเป็นเงิน 1,400 บาท
2.ค่าอาหารว่างและเครื่องดื่ม ผู้สูงอายุ และคณะทำงาน จำนวน 110 คน ๆละ 25 บาท จำนวน 2 มื้อ เป็นเงิน 5,500 บาท
3.ค่าอาหารกลางวันพร้อมน้ำดื่ม ผู้สูงอายุ และคณะทำงาน จำนวน 110 คน ๆละ 70บาท จำนวน 1 มื้อ เป็นเงิน 7,700 บาท
4.ค่าตอบแทนวิทยากร จำนวน 5 ชั่วโมงๆละ 600 บาท เป็นเงิน 3,000 บาท
22 เมษายน 2569 ถึง 22 เมษายน 25691.จำนวนผู้เข้าร่วมโครงการผู้สูงอายุ และคณะทำงาน จำนวน 110 คน
2.ได้ผลการทดสอบความรู้ก่อน-หลัง การอบรม
3.ได้ผลการประเมินการตรวจร่างกาย ชั่งน้ำหนัก วัดความดัน และประเมินธาตุเจ้าเรือนรายบุคคล
4.ผู้สูงอายุไม่น้อยกว่าร้อยละ 80 มีความรู้ ความเข้าใจเรื่องการดูแลสุขภาพด้วยศาสตร์การแพทย์แผนไทย
5.ผู้สูงอายุมีทัศนคติที่ดีต่อการใช้สมุนไพรและสามารถใช้ยาสมุนไพรพื้นฐานแทนการซื้อยาแผนปัจจุบันได้
17600.00 บาท -
ฝึกทักษะ (Work Shop) ในการดูแลตนเองด้วยศาสตร์การแพทย์แผนไทยเบื้องต้น
1.จัดกิจกรรมการฝึกทักษะ (Workshop): ฝึกปฏิบัติท่าฤาษีดัดตน, การทำลูกประคบ และการนวดดูแลตนเอง
2.ประเมินทักษะ: สังเกตการทำท่ากายบริหารและการทำกิจกรรม Workshop ของผู้เข้าร่วม
3.การให้คำปรึกษา: เปิดโอกาสให้ผู้สูงอายุซักถามปัญหาทางสุขภาพเฉพาะบุคคลกับแพทย์แผนไทย
งบประมาณค่าใช้จ่าย ดังนี้
1.ค่าอาหารว่างและเครื่องดื่ม ผู้สูงอายุ และคณะทำงาน จำนวน 110 คน ๆละ 25 บาท จำนวน 2 มื้อ เป็นเงิน 5,500 บาท
2.ค่าอาหารกลางวันพร้อมน้ำดื่ม ผู้สูงอายุ และคณะทำงาน จำนวน 110 คน ๆละ 70บาท จำนวน 1 มื้อ เป็นเงิน 7,700 บาท
3.ค่าตอบแทนวิทยากร จำนวน 5 ชั่วโมงๆละ 600 บาท เป็นเงิน 3,000 บาท
4.ชุดวัสดุอุปกรณ์ทำลูกประคบ เช่น ไพล ขมิ้น ตะไคร้ การบูร พิมเสน ผ้าด้ายดิบเป็นเงิน2,000 บาท
5.วัสดุทำยาดมสมุนไพร เป็นเงิน 2,000 บาท
20 พฤษภาคม 2569 ถึง 20 พฤษภาคม 25691.จำนวนผู้เข้าร่วมโครงการผู้สูงอายุ และคณะทำงาน จำนวน 110 คน
2.ผู้สูงอายุได้ปฏิบัติกิจกรรมฝึกทักษะ (Workshop): ฝึกปฏิบัติท่าฤาษีดัดตน, การทำลูกประคบ และการนวดดูแลตนเอง
3.ผู้สูงอายุไม่น้อยกว่าร้อยละ 80มีทักษะในการปฏิบัติท่าฤาษีดัดตน, การทำลูกประคบ และการนวดดูแลตนเอง และนำทักษะไปประยุกต์ใช้ในการดูแลตนเอง
19900.00 บาท -
การติดตามและประเมินผล
-ไม่ใช้งบประมาณ
1.ติดตามผลที่บ้าน: 1 เดือนหลังจบโครงการ ทีม อสม. ลงพื้นที่เยี่ยมบ้านเพื่อดูว่าผู้สูงอายุยังทำกายบริหารหรือใช้สมุนไพรตามที่สอนหรือไม่
2.สรุปรายงานผล: รวบรวมข้อมูล ปัญหา และอุปสรรค เพื่อเขียนรายงานสรุปโครงการเสนอต่อแหล่งทุนหรือหน่วยงานต้นสังกัด
1 มิถุนายน 2569 ถึง 31 สิงหาคม 25691.จำนวนผู้สูงอายุที่ได้รับการติดตาม ครบทั้ง 80 คน
2.ผู้สูงอายุไม่น้อยกว่าร้อยละ 80 มีการนำทักษะการดูแลสุขภาพด้านแพทย์แผนไทย ไปใช้ในการดูแลสุขภาพในชีวิตประจำวันได้อย่างถูกต้อง
0.00 บาท
1.ผู้สูงอายุมีความรู้และทักษะการดูแลสุขภาพด้านแพทย์แผนไทย ไปใช้ในการดูแลสุขภาพในชีวิตประจำวันได้อย่างถูกต้อง
2.อาการเจ็บป่วยเบื้องต้นของผู้สูงอายุลดลง เช่น อาการปวดเมื่อกล้ามเนื้อ ท้องอืด ท้องเฟ้อ เป็นต้น
3.ผู้สูงอายุมีการใช้ยาแผนปัจจุบันลดลง สามารถเลือกใช้สมุนไพรในครัวเรือนดูแลอาการเจ็บป่วยเล็กน้อยได้อย่างปลอดภัย
4.เกิดความภาคภูมิใจในตนเอง เนื่องจากมีองค์ความรู้ด้านแผนไทย สามารถเป็นที่ปรึกษาให้คนในครอบครัวได้
5.เกิดเครือข่ายการดูแลสุขภาพในชุมชน ลดความโดดเดี่ยวในสังคมผู้สูงอายุ
