กองทุนสุขภาพตำบล - กองทุนหลักประกันสุขภาพท้องถิ่น - กปท

3. สถานการณ์

มะเร็งเต้านมพบมากที่สุดอันดับ ๑ ของมะเร็งในสตรีไทยมากว่า ๑๐ ปีแล้ว และมีแนวโน้มเพิ่มขึ้นทุกปีทั้งประเทศไทยและประเทศต่าง ๆ ทั่วโลก การค้นหาระยะเริ่มต้น โดยการคัดกรองด้วยเครื่องมือ Mammogram ไม่อาจเป็นประโยชน์แก่สตรีไทยได้ครอบคลุม โดยเฉพาะผู้ที่ยากจนและอยู่ห่างไกล ยิ่งไม่มีทางที่จะได้เข้าถึงบริการด้วยเครื่องมือทันสมัยเหล่านี้ได้ กระทรวงสาธารณสุข โดยกรมอนามัยร่วมกับมูลนิธิถันยรักษ์ในพระราชูปถัมภ์สมเด็จพระศรีนครินทราบรมราชชนนี ได้ร่วมดำเนินงานโครงการสืบสานพระราชปณิธานสมเด็จย่า ต้านภัยมะเร็งเต้านม มาตั้งแต่ พ.ศ.๒๕๕๕ในสตรีกลุ่มเป้าหมายอายุ๓๐-๗๐ ปี จำนวน .๙ ล้านคน มีรูปแบบการดำเนินงานที่เริ่มต้นด้วยการตรวจเต้านมตนเอง ตามด้วยการตรวจโดยเจ้าหน้าที่ แล้วจึงยืนยันว่าเป็นก้อนหรือไม่โดย Ultrasound และ Mammogram และติดตามผลการดำเนินงาน เพื่อประมวลผลข้อมูลความครอบคลุมจำนวนสตรีที่ตรวจเต้านมตนเองจำนวนสตรีทีเป็นมะเร็งเต้านม และระยะของโรคจากการประเมินผลการดำเนินงานโครงการฯ ๕ ปี (พ.ศ. ๒๕๕๕-๒๕๖๐) พบว่า สตรีไทยตรวจเต้านมอย่างถูกต้องสม่ำเสมอ (อย่างน้อย๒ เดือนต่อครั้ง) บันทึกลงในสมุดบันทึกการตรวจเต้านมตนเอง ยืนยันโดยอสม. และรับรองโดยเจ้าหน้าที่สาธารณสุขที่ รพ.สต. เฉลี่ย๕ ปี ร้อยละ ๗๐.๘พบก้อนมะเร็งขนาดเล็ก (ไม่เกิน๒ ซม.) ร้อยละ๔๓.๗ เป็นมะเร็งระยะแรก (ระยะไม่เกิน ,๑,๒) ร้อยละ๖๙.๙ อัตราการรอดชีพในกลุ่มผู้ป่วยที่ตรวจเต้านมตนเองสม่ำเสมอสูงถึง ร้อยละ ๕.๕ ในภาพรวมกลุ่มผู้ป่วยที่ตรวจเต้านมตนเองสม่ำเสมอพบก้อนขนาดเล็ก เป็น ๑.๔๓ เท่า ของกลุ่มผู้ป่วยที่ตรวจไม่สม่ำเสมอ แตกต่างอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติจากข้อมูลข้างต้นหากสตรีไทยมีความตระหนักในการตรวจคัดกรองเต้านมด้วยตนเองอย่างสม่ำเสมอ จะสามารถช่วยลดอัตราความรุนแรงของโรคไว้ได้ โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลบ้านนาสีทองได้เล็งเห็นถึงปัญหา จึงได้จัดทำโครงการ "คนเขาพระปลอดภัย ห่างไกลมะเร็งเต้านม" ขึ้นเพื่อให้กลุ่มเป้าหมายมีความรู้และตระหนักถึงความสำคัญของการตรวจคัดกรองมะเร็งเต้านมด้วยตนเองและเพื่อให้กลุ่มเป้าหมายตรวจเต้านมด้วยตนเองได้อย่างถูก วิธีเป็นประจำและในกลุ่มเป้าหมายที่คัดกรองมะเร็งเต้านมผิดปกติ ส่งต่อการตรวจวินิจฉัยโดยแพทย์ทันที