กองทุนสุขภาพตำบล - กองทุนหลักประกันสุขภาพท้องถิ่น - กปท

สุขภาพช่องปากเป็นส่วนสำคัญของคุณภาพชีวิต การมีฟันและเหงือกที่แข็งแรงส่งผลต่อการบดเคี้ยว การสื่อสาร และภาพลักษณ์ทางสังคม ปัจจุบันยังพบปัญหาทันตสุขภาพในประชาชนไทยทุกช่วงวัย โดยเฉพาะเด็กและวัยทำงาน เช่น ฟันผุ โรคเหงือก และพฤติกรรมการดูแลช่องปากที่ไม่ถูกต้อง จากนโยบายกระทรวงสาธารณสุข (ด้านทันตสาธารณสุข) มุ่งเน้นให้ประชาชนเข้าถึงการป้องกันโรคและเสริมสร้างสุขภาพช่องปาก โดยใช้ “การมีส่วนร่วมของชุมชน” เป็นกลไกหลัก และ แผนยุทธศาสตร์ชาติ 20 ปี (ด้านสาธารณสุข) เน้นการสร้างเสริมสุขภาพและป้องกันโรค โดยเฉพาะในกลุ่มเด็ก วัยทำงาน และผู้สูงอายุ แผนพัฒนาสุขภาพ oral health 2566–2570 ของกรมอนามัย เน้นการสร้างเครือข่ายแกนนำในโรงเรียนและชุมชน เพื่อเป็นต้นแบบด้านพฤติกรรมสุขภาพช่องปากได้กำหนดให้การสร้างเสริมสุขภาพและการป้องกันโรคเป็นหัวใจสำคัญ โดยเน้นให้ประชาชนมีส่วนร่วม รวมถึงการพัฒนาแกนนำสุขภาพในชุมชน เพื่อเป็นตัวกลางในการรณรงค์ เผยแพร่ และขับเคลื่อนกิจกรรมด้านสุขภาพให้เกิดพฤติกรรมที่เหมาะสม
สถานการณ์ปัญหาทันตสุขภาพในประเทศไทย ผลสำรวจสภาวะทันตสุขภาพแห่งชาติ ครั้งที่ 8 (พ.ศ. 2560) พบว่าเด็กอายุ 5 ปี มีฟันน้ำนมผุสูงถึง 52% เด็กอายุ 12 ปี พบฟันแท้ผุ 53% ผู้ใหญ่และผู้สูงอายุเกินครึ่งมีปัญหาโรคเหงือกและการสูญเสียฟัน WHO จัดให้โรคฟันผุและโรคปริทันต์เป็นหนึ่งใน 10 โรคเรื้อรังที่พบบ่อยที่สุดของโลก และเป็นสาเหตุสำคัญของการสูญเสียฟันก่อนวัยอันควร สถานการณ์ทันตสุขภาพในจังหวัดยะลา อัตราฟันผุในเด็ก สูงมาก จากโครงการ “นมฟลูออไรด์” ร่วมกับกรมอนามัย พบว่าเด็กอายุ 3 และ 12 ปีในยะลา มีอัตราฟันผุสูงถึง 59.9% ผลการสำรวจจากศูนย์อนามัยที่ 12 ระบุว่า ฟันผุในเด็กใต้สูงสุด โดยเฉพาะเด็ก 12 ปี มีอัตราฟันผุราว 57% และเด็กน้ำนมในชนบทพบว่ามีฟันผุเฉลี่ย 8 ซี่ต่อคน
การแก้ไขปัญหาดังกล่าวสามารถทำได้โดยการใช้รูปแบบการให้บริการทันตกรรมแบบครบวงจร คือ การให้สุขศึกษา การตรวจสุขภาพช่องปาก การให้บริการทันตกรรม การบำบัดรักษา และที่สำคัญมีการเยี่ยมติดตามและประเมินผลเป็นระยะๆอย่างต่อเนื่องจะทำให้ปัญหาสุขภาพช่องปากลดลงได้ ทางโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลบ้านเนียง ตำบลเปาะเส้ง ร่วมกับกองทุนหลักประกันสุขภาพองค์การบริหารส่วนตำบลเปาะเส้ง ได้ให้ความสำคัญในการแก้ไขปัญหาสุขภาพช่องปาก รวมถึงเฝ้าระวังทันตสุขภาพและตระหนักถึงความสำคัญของปัญหาดังกล่าว จึงได้จัดทำโครงการ เสริมสร้างแกนนำ ด้านทันตสุขภาพ ตำบลเปาะเส้ง เพื่อแก้ไขปัญหาดังกล่าว