กองทุนสุขภาพตำบล - กองทุนหลักประกันสุขภาพท้องถิ่น - กปท

ปัจจุบันโรคมะเร็งเป็นสาเหตุการตายอันดับหนึ่งในประเทศไทยและมีแนวโน้มที่เพิ่มขึ้น โรคมะเร็งที่พบมากที่สุดในประเทศไทย คือ โรคมะเร็งตับ รองลงมาคือมะเร็งปอด มะเร็งปากมดลูก มะเร็งเต้านมตามลำดับ ในประเทศไทย โรคมะเร็งปากมดลูกเป็นโรคมะเร็งที่พบเป็นอันดับหนึ่งในสตรีไทย มีผู้ป่วยรายใหม่ประมาณปีละ 6,300 ราย พบมากที่สุดอายุระหว่างอายุ 45-50 ปี ระยะที่พบส่วนใหญ่อยู่ในระยะลุกลาม การรักษาจึงเป็นไปได้ยาก ต้องเสียค่าใช่จ่ายในการรักษาสูง การป้องกัน และควบคุมโรคมะเร็งปากมดลูก ต้องมีการค้นหา โดยการตรวจหาเซลล์มะเร็งให้พบตั้งแต่อยู่ในระยะเริ่มแรก และในระยะก่อนเป็นมะเร็ง ซึ่งสามารถรักษาให้หายได้ และเสียค่าใช้จ่ายน้อยกว่าการรักษาในระยะลุกลามและจากการศึกษาขององค์การอนามัยโลก ได้พบว่า การคัดกรองด้วยการทำ Pap smear ในสตรีกลุ่มเป้าหมายอายุ 30-60 ปี ทำให้ช่วยลดอัตราการเกิดและอัตราการตายจากโรคมะเร็งปากมดลูกได้เนื่องจากโรคมะเร็งเป็นโรคที่เป็นแล้วจะทำให้เกิดอาการป่วยและเสียชีวิตก่อนวัยอันสมควร ซึ่งผู้ป่วยที่ไปรับการรักษาพยาบาลส่วนใหญ่มักจะไปรับการรักษาเมื่ออยู่ในระยะ ที่เป็นมากแล้ว ทำให้ผลการรักษาไม่ได้ผลดีเท่าที่ควร แต่ในขณะเดียวกันโรคมะเร็งเป็นโรคหนึ่งที่สามารถรักษาให้หายขาดได้ ถ้าหากว่าได้รับการตรวจวินิจฉัยและมาพบแพทย์ตั้งแต่ในระยะเริ่มแรก
ปัจจุบันสตรีจำนวนไม่น้อยที่ยังขาดความรู้ในเรื่องโรคมะเร็งปากมดลูกและมะเร็งเต้านม จากการดำเนินงาน ปี 2568 ที่ผ่านมา โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลลิเง๊ะ ได้ดำเนินการตรวจคัดกรองมะเร็งเต้านมในกลุ่มสตรีอายุ 30-70 ปี โดยเจ้าหน้าที่สาธารณสุข จำนวน 630 คน จากกลุ่มเป้าหมายทั้งหมด จำนวน 956 คน คิดเป็นร้อยละ 65.90 และตรวคัดกรองมะเร็งปากมดลูกในกลุ่มสตรีอายุ 30-60 ปี จำนวน 98 คน จากกลุ่มเป้าหมายทั้งหมด 822 คน คิดเป็นร้อยละ 11.22 ซึ่งในปีงบประมาณ 2569 จะเน้นการตรวจมะเร็งปากมดลูกด้วยวิธี HPV DNA Test เป้าหมาย การตรวจคัดกรองมะเร็งปากมดลูก มากกว่าหรือเท่ากับร้อยละ 25 โดยกลุ่มเป้าหมายสตรีอายุ 30-60 ปี ของโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลลิเง๊ะ มีทั้งหมด 847 คน ผลงานที่ต้องตรวจคัดกรองฯ จำนวน 212 คน ดังนั้น โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลลิเง๊ะ จึงได้จัดทำโครงการตรวจคัดกรองมะเร็งปากมดลูก HPV DNA Test และการตรวจมะเร็งเต้านมด้วยตนเอง เพื่อติดตามกลุ่มเป้าหมายที่ยังไม่ได้รับการคัดกรองมะเร็งปากมดลูก มาตรวจคัดกรอง โดยเน้นการตรวจแบบ HPV DNA Test