โครงการ ข้อเข่าดีด้วยวิธีการทางการแพทย์แผนไทย ในผู้สูงอายุ ปีงบประมาณ 2569
โรคข้อเข่าเสื่อมเป็นปัญหาสาธารณสุขที่สำคัญทั่วโลก ปัจจุบันอัตราการเป็นโรคข้อเข่าเสื่อมมีจำนวนเพิ่มมากขึ้นเรื่อยๆ โดยโรคนี้ส่วนใหญ่จะพบในผู้สูงอายุ ซึ่งมีลักษณะทางคลินิกที่สำคัญ ได้แก่ ปวดข้อ ข้อฝืด มีปุ่มกระดูกงอกบริเวณข้อ การทำงานของข้อเสียไป และการเคลื่อนไหวลดลง ส่งผลให้เกิดโรคเรื้อรังที่มีสาเหตุมาจากความเสื่อมของร่างกายมากขึ้น รวมทั้งสภาพสังคม และสิ่งแวดล้อมที่เปลี่ยนไป ซึ่งเป็นปัจจัยส่งเสริมให้เกิดโรคในกลุ่มโรคข้อและกระดูก อาทิ ความเร่งรีบในการใช้ชีวิต ประชากรขาดการใส่ใจในเรื่องของการรับประทานอาหาร ขาดการออกกำลังกายซึ่งจะส่งผลให้เกิดโรคมากขึ้น หรืออีกทางหนึ่งคือ ลักษณะการประกอบอาชีพที่ใช้แรงงาน อิริยาบถท่าทางต่างๆ ที่ไม่เหมาะสม ส่งผลให้มีแรงกระทำต่อข้อมากขึ้น กระตุ้นให้เกิดความเสื่อม และการสึกกร่อนของข้อ ซึ่งจะเกิดอาการปวดข้อตามมา แนวทางปฏิบัติทางคลินิกในการดูแลรักษาผู้ป่วยข้อเข่าเสื่อมของราชวิทยาลัยแพทย์ ออร์โธปิดิกส์แห่งประเทศไทย ประกอบด้วยการบำบัดโดยไม่ใช้ยา (non-pharmacological therapy) การบำบัดด้วยการใช้ยา (pharmacological therapy) และการบำบัดโดยการผ่าตัด (surgical treatment) นอกจากการดูแลรักษาโรคข้อเข่าเสื่อมด้วยการแพทย์แผนปัจจุบันแล้วยังมีการนำการแพทย์แบบผสมผสานมาใช้ในการดูแลรักษาผู้ป่วยมากขึ้น โดยเฉพาะศาสตร์การแพทย์แผนไทย ได้แก่ การรักษาด้วยการนวดไทย การประคบสมุนไพร ท่ากายบริหารฤๅษีดัดตน การใช้ยาสมุนไพรในท้องถิ่นเพื่อลดอาการปวดเข่า รวมถึงการทำหัตถการด้านการแพทย์แผนไทยต่าง ๆ เช่น การเผายา การกักน้ำมัน และการพอกยาบนหัวเข่า ซึ่งได้รับความนิยมอย่างแพร่หลายในปัจจุบัน และยังมีงานวิจัยเข้ามารองรับถึงประสิทธิภาพของยาสมุนไพรที่นำมาทำการรักษา ซึ่งจากการตรวจคัดกรอง 9 ด้านในตำบลทุ่งลาน พบว่ามีผู้สูงอายุที่มีปัญหาเรื่องการเคลื่อนไหว และข้อเข่า ร้อยละ 17.28 % (ข้อมูลจาก HDC จังหวัดสงขลา) ดังนั้นโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลทุ่งลานจึงได้ทำโครงการ ข้อเข่าดีด้วยวิธีการทางการแพทย์แผนไทยในผู้สูงอายุ ซึ่งมีการนำสมุนไพรไทยที่สามารถหาได้ง่ายในชุมชน และมีสรรพคุณในการลดอาการปวด และการอักเสบมาใช้ในการรักษาอาการปวดเข่า นอกจากนี้ยังมีการนวด ท่ากายบริหารฤๅษีดัดตน การประคบสมุนไพร และเพื่อเป็นการส่งเสริมให้มีการใช้สมุนไพรไทยเป็นอีกหนึ่งทางเลือกในการดูแลสุขภาพของตนเองอีกทั้งยังช่วยลดค่าใช้จ่ายในการรักษา และลดการพึ่งพาการใช้ยาแผนปัจจุบัน
-
ข้อที่ ๑.ผู้สูงอายุ ผู้ป่วยโรคข้อเข่าเสื่อม หรือผู้ที่มีปัญหาด้านข้อเข่า มีความเข้าใจ ในการดูแลตนเองด้วยศาสตร์การแพทย์แผนไทยได้อย่างถูกต้อง
ผู้สูงอายุ ผู้ป่วยโรคข้อเข่าเสื่อม หรือผู้ที่มีปัญหาด้านข้อเข่า มีความเข้าใจ ในการดูแลตนเองด้วยศาสตร์การแพทย์แผนไทยได้อย่างถูกต้อง ร้อยละ 80
-
ข้อที่ ๒.ผู้สูงอายุ ผู้ป่วยโรคข้อเข่าเสื่อม หรือผู้ที่มีปัญหาด้านข้อเข่าในตำบลทุ่งลานมีแนวโน้มภาวะสุขภาพข้อเข่าที่ดีขึ้น
ผู้สูงอายุ ผู้ป่วยโรคข้อเข่าเสื่อม หรือผู้ที่มีปัญหาด้านข้อเข่าในตำบลทุ่งลาน มีอาการทุเลาลง ร้อยละ 80
-
กลุ่มผู้สูงอายุ50
- กิจกรรม แสดงขั้นตอนการทำกิจกรรมและกระบวนการดำเนินงาน เขียนให้ละเอียดว่าจะทำอะไร อย่างไร จึงจะสำเร็จตามวัตถุประสงค์หรือเป้าหมายที่วางไว้ เขียนให้เห็นลำดับเป็นขั้นเป็นตอน
- งบประมาณ ในแต่ละกิจกรรม ขอให้จำแนกรายการค่าใช้จ่ายต่างๆ โดยละเอียด
-
1.ประชุมชี้แจงอาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้าน (อสม.) เพื่อจัดทำโครงการฯ และประสานกลุ่มผู้ที่มีปัญหาทางด้านข้อเข่า ไม่ใช้งบประมาณ กรกฎาคม 2569 2. ประสานงานวิทยากร ไม่ใช้งบประมาณ กรกฏาคม 2569 3.อบรมให้ความรู้การดูแลข้อเข่าแก่ผู้สูงอายุ ผู้ป่วยโรคเข่าเสื่อม และผู้ที่มีปัญหาด้านข้อเข่า โดยวิธีการ นวดรักษา ประคบสมุนไพร และพอกเข่าด้วยสมุนไพร - ค่าอาหารว่างและเครื่องดื่ม จำนวน 35 บาท x 50 คน x 2 มื้อ เป็นเงิน 3,500 บาท - ค่าอาหารกลางวัน จำนวน 50 คน X 80 บาท เป็นเงิน 4,000 บาท - ค่าสมุนไพร และอุปกรณ์ จำนวน 3,500 บาท สิงหาคม 2569 4.ติดตามประเมินผลการดูแลข้อเข่าและให้คำแนะนำด้วยศาสตร์การแพทย์แผนไทย ไม่ใช้งบประมาณ สิงหาคม 25691 กรกฎาคม 2569 ถึง 31 สิงหาคม 2569
๑. ผู้สูงอายุ ผู้ป่วยโรคข้อเข่าเสื่อม หรือผู้ที่มีปัญหาเกี่ยวกับข้อเข่า มีความรู้ ความเข้าใจ ในการดูแลตนเอง และสามารถนำไปปรับใช้ปรับใช้ในชีวิตประจำวันได้อย่างถูกต้อง ๒. จำนวนผู้สูงอายุ ผู้ป่วยโรคข้อเข่าเสื่อม หรือผู้ที่มีปัญหาเกี่ยวกับข้อเข่า มีภาวะข้อเข่าที่ดีขึ้น
11000.00 บาท
ระยะก่อนดำเนินงาน
1. รวบรวมข้อมูลผู้สูงอายุ ผู้ป่วยโรคข้อเข่าเสื่อม หรือผู้ที่มีปัญหาเกี่ยวกับข้อเข่า พื้นที่ตำบลทุ่งลาน
2. จัดเตรียมวัสดุอุปกรณ์ และสถานที่จัดอบรม
3. ติดต่อประสานงานวิทยากร
ระยะดำเนินงาน
1. เตรียมกลุ่มเป้าหมายผู้สูงอายุ ผู้ป่วยโรคข้อเข่าเสื่อม หรือผู้ที่มีปัญหาเกี่ยวกับข้อเข่า พื้นที่ตำบลทุ่งลาน
2. จัดกิจกรรม การนวดบริเวณข้อเข่า ท่ากายบริหารฤาษีดัดตน การประคบสมุนไพร และการนำสมุนไพรมาพอกลงบนข้อเข่า
3. ติดตามผลการดำเนินโครงการ ภายในระยะเวลา 1 เดือน
ระยะหลังดำเนินงาน
1. ติดตาม และประเมินผลการดำเนินงานโครงการ
2. สรุปผลและรายงานผลการดำเนินงาน
สามารถถัวเฉลี่ยจ่ายทุกรายการ
๑. ผู้สูงอายุ ผู้ป่วยโรคข้อเข่าเสื่อม หรือผู้ที่มีปัญหาเกี่ยวกับข้อเข่า มีความรู้ ความเข้าใจ ในการดูแลตนเอง และสามารถนำไปปรับใช้ปรับใช้ในชีวิตประจำวันได้อย่างถูกต้อง ๒. จำนวนผู้สูงอายุ ผู้ป่วยโรคข้อเข่าเสื่อม หรือผู้ที่มีปัญหาเกี่ยวกับข้อเข่า มีภาวะข้อเข่าที่ดีขึ้น
| ชื่อเอกสาร | ผู้ส่ง | ||
|---|---|---|---|
| 1 | ไฟล์ข้อเสนอโครงการ ครั้งที่ 1 (.docx) @19 มี.ค. 2569 | รพ.สต.ทุ่งลาน |
