กองทุนสุขภาพตำบล - กองทุนหลักประกันสุขภาพท้องถิ่น - กปท

โรคความดันโลหิตสูงและโรคเบาหวานเป็นโรคไม่ติดต่อเรื้อรัง (NCDs) ที่พบได้บ่อยในชุมชน และเป็นสาเหตุหลักของการเสียชีวิตหรือเกิดโรคร่วมอื่น ๆ เช่น โรคหัวใจ ไตวาย และหลอดเลือดสมอง โดยเฉพาะในกลุ่มวัยทำงานและผู้สูงอายุ ปัจจัยสำคัญที่ก่อให้เกิดโรคเหล่านี้ ได้แก่ พฤติกรรมการบริโภคอาหารที่ไม่เหมาะสม การไม่ออกกำลังกาย ความเครียด และการขาดการดูแลสุขภาพตนเองอย่างต่อเนื่อง การปรับเปลี่ยนพฤติกรรมเป็นแนวทางสำคัญในการควบคุมและป้องกันโรคเหล่านี้ได้อย่างมีประสิทธิภาพ โดยไม่จำเป็นต้องพึ่งพายาในระยะเริ่มต้น การให้ความรู้ ฝึกปฏิบัติ และติดตามพฤติกรรมจึงเป็นหัวใจสำคัญของโครงการนี้ เพื่อให้ประชาชนสามารถดูแลสุขภาพตนเองได้ในระยะยาว โรคความดันโลหิตสูงและโรคเบาหวาน เป็นโรคไม่ติดต่อเรื้อรัง (Non-Communicable Diseases: NCDs) ที่พบได้บ่อยในประเทศไทย โดยเฉพาะในกลุ่มประชากรวัยกลางคนจนถึงผู้สูงอายุ โรคเหล่านี้เป็นภัยเงียบที่ไม่แสดงอาการชัดเจนในระยะแรกเริ่ม แต่หากไม่ได้รับการดูแลหรือปรับเปลี่ยนพฤติกรรมอย่างเหมาะสม ก็จะนำไปสู่ภาวะแทรกซ้อนที่รุนแรง เช่น โรคหลอดเลือดหัวใจ โรคไตวายเรื้อรัง ตาบอด และอัมพฤกษ์อัมพาต ซึ่งส่งผลกระทบต่อคุณภาพชีวิตทั้งของผู้ป่วยและครอบครัวอย่างรุนแรง ข้อมูลจากกรมควบคุมโรค กระทรวงสาธารณสุข พบว่าแนวโน้มผู้ป่วยโรคเบาหวานและความดันโลหิตสูงเพิ่มขึ้นอย่างต่อเนื่องในรอบ 10 ปีที่ผ่านมา ส่วนหนึ่งเกิดจากพฤติกรรมเสี่ยง เช่น การรับประทานอาหารที่มีไขมัน น้ำตาล และโซเดียมสูง การไม่ออกกำลังกาย น้ำหนักเกิน หรือความเครียดสะสม พฤติกรรมเหล่านี้สามารถปรับเปลี่ยนได้หากได้รับความรู้ ความเข้าใจ และแรงสนับสนุนอย่างเหมาะสม) และจากการศศึกษาพบว่า ปัจจัยที่ทำให้เกิด NCDs ในประเทศไทยได้แก่พฤติกรรม การบริโภคที่ไม่พึงประสงค์ โดยพบว่า อัตราการบริโภคโซเดียม และน้ำตาลของประชากรไทยสูงเป็น 2 เท่า และ 4 เท่าของปริมาณที่องค์การอนามัยโลกแนะนำให้บริโภคต่อวัน นอกจากนั้น การสูบบุหรี่ยังคงเป็น สาเหตุการเสียชีวิตและเจ็บป่วยอันดับต้น ๆ ของคนไทยด้วย รวมถึงเยาวชนไทย 9 ใน 10 คนยังมีกิจกรรม การออกกำลังกายไม่เพียงพอ (อย่างน้อย 30 นาทีต่อครั้ง 3 ครั้งต่อสัปดาห์) ขณะที่คนไทย อายุ 15 ปีขึ้นไป มีภาวะน้ำหนักเกินและอ้วนมากกว่า 1 ใน 3 และคนไทยยังมีภาวะโรคอ้วนสูงเป็นอันดับ 2 รองจากมาเลเซียและคนไทยร้อยละ 42 มีภาวะ น้ำหนักเกินซึ่งสูงเป็นลำดับ 2 ของประเทศในเอเชีย จากผลการดำเนินงานการเฝ้าระวังโรค NCDs โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลบ้านจาเราะบองอ ปี 2567 พบว่า อัตราป่วยราย ใหม่ของโรคเรื้อรังในประชากร โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลบ้านจาเราะบองอย้อนหลัง 3 ปี พบว่า ปีงบ 2566 = 31.38 , ปี 2567 = 31.47 และปี 2568 = 33.56 ซึ่งมีแนวโน้มสูงขึ้นตามลำดับทั้งนี้ทาง โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลบ้านจาเราะบองอ จึงจัดทำแผนงานโครงการชุมชนจาเราะ ห่างไกลโรคไม่ติดต่อเรื้อรัง เพื่อเป็นช่องทางในการให้ความรู้และแก้ปัญหาเรื่องโรคเรื้องรังในชุมชนต่อไป ในระดับชุมชน กลุ่มเสี่ยงจำนวนมากยังขาดความรู้ในการดูแลตนเอง หรือมองว่าโรคเหล่านี้เป็นเรื่องไกลตัว ส่งผลให้การป้องกันโรคไม่ได้ผลเท่าที่ควร อีกทั้งผู้ป่วยที่เพิ่งเริ่มเป็นโรคมักขาดแรงจูงใจในการเปลี่ยนพฤติกรรม โครงการนี้จึงมีความสำคัญอย่างยิ่งในการสร้างความตระหนักรู้ สร้างแรงบันดาลใจ และให้ทักษะที่จำเป็นแก่กลุ่มเสี่ยงในการดูแลตนเอง การจัดกิจกรรมให้ความรู้แบบมีส่วนร่วม เช่น การสาธิตเมนูอาหารสุขภาพ การออกกำลังกายที่เหมาะสม และการตรวจคัดกรองเบื้องต้น จะช่วยให้กลุ่มเป้าหมายเข้าใจตนเองมากขึ้น รู้จักปรับเปลี่ยนพฤติกรรมอย่างเหมาะสมและยั่งยืน โครงการนี้จึงถือเป็นการวางรากฐานในการป้องกันโรคไม่ติดต่อเรื้อรังในระยะยาว ลดภาระค่าใช้จ่ายของระบบสาธารณสุข และเสริมสร้างสุขภาพที่ดีให้กับประชาชนในชุมชนอย่างแท้จริง