กองทุนสุขภาพตำบล - กองทุนหลักประกันสุขภาพท้องถิ่น - กปท

ภูมิปัญญาไทยเป็นองค์ความรู้ความสามารถวิธีการที่คนไทยได้ค้นคว้ารวบรวมและจัดเป็นความรู้ถ่ายทอด ปรับปรุงจากคนไทยรุ่นหนึ่งถึงคนไทยอีกรุ่นหนึ่ง จนเกิดผลิตผลที่ดีงดงาม มีคุณค่า มีประโยชน์ สามารถนำมาแก้ไขปัญหาและพัฒนาวิถีชีวิตของคนไทยให้สมดุลกับสภาพแวดล้อมและเหมาสมกับยุคสมัยโดยรากฐานสำคัญของภูมิปัญญาไทยมาจากปรัชญา ความเชื่อ วัฒนธรรมขนบธรรมเนียมประเพณีและศาสนาพุทธ เกิดจากการสั่งสม ความรู้ประสบการณ์การสังเกตการปฎิบัติสืบต่อกันมา เช่นการใช้สมุนไพรที่มีผลต่อการรักษาโรค แต่ละชนิด หรือการฟื้นฟูสุขภาพ การส่งเสริมสุขภาพ มานับร้อยๆปี จนเกิดเป็นแบบแผนมีการเก็บรวบรวมอย่างเป็นระบบเป็นตำราแพทย์แผนไทยในปัจจุบัน การแพทย์แผนไทยนั้นถือเป็นองค์ความรู้ในการดูแลสุขภาพแบบองครวม ที่เน้น การมีสุขภาพดีทั้งทางด้านร่างกาย จิตใจ จิตวิญญาณ หรือการมีสุขภาพทางปัญญาและสังคมที่รวมถึงสิ่งแวดล้อม เน้นการออกกำลังกายอย่างเหมาะสม การรับประทานอาหารให้ถูกกับธาตุเจ้าเรือน การกินแต่พอเหมาะ การกินการนอนอย่างมีสติ เน้นการมีจิตใจที่เข้มแข็งซึ่งจะนำไปสู่ปัญญาใช้ปัญญาในการเลือกพฤติกรรมที่ส่งเสริมสุขภาพสร้างความต้านทานต่อจิตใจและร่างกาย ปราศจาก ความเครียด จนเป็นที่ประจักษ์ในการรักษาผู้ป่วยที่มีโรคหรือความผิดปกติเรื้อรัง จากการใช้บริการการแพทย์แผนไทย โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลนานาค ในปีงบประมาณ 2568 การบริการที่พบบ่อย คือ ปวดกล้ามเนื้อ 158 ครั้ง ปวดเอวหรือสะโพก 195ครั้ง ปวดบ่า 173 ครั้ง ปวดเข่า 484 ครั้ง และปวดข้อเท้า 59 ครั้ง โดยอาการเจ็บป่วยดังกล่าวได้มีการดูแลด้วยศาสตร์การแพทย์แผนไทย คือการนวดไทย การประคบสมุนไพร การอบสมุนไพร การพอกเข่าในผู้ป่วยที่มีอาการปวดข้อเข่า และการแช่เท้าในผู้ป่วยที่มีอาการปวดข้อเท้า มีการจ่ายยาสมุนไพรแก้อาการปวดเบื้องต้น เช่น อาการท้องอืด ท้องเฟ้อ ไอ และริดสีดวงทวารหนัก เป็นต้น จากปีงบประมาณ 2568 พบว่าจำนวนผู้รับบริการที่ได้รับยาสมุนไพรทั้งหมด 1238 ครั้ง นอกจากนี้ยังมีการให้ความรู้เกี่ยวกับกายบริหาร เพื่อแก้อาการปวดกล้ามเนื้อ เช่นการออกกำลังกายฤาษีดัดตน และมณีเวชเพื่อการมีสุขภาพที่ดีทั้งด้นร่างกาย จิตใจ และจิตวิญญาณ นอกจากนี้ ยังพบว่าประชาชนในพื้นที่มีการดูแลสุขภาพด้วยภูมิปัญญาท้องถิ่น จากการปลูกสมุนไพรในครัวเรือน นำมารักษาอาการเบื้องต้นได้เล็กน้อย แต่ยังขาดความรู้ในการใช้สมุนไพร ดังนั้นแพทย์แผนไทยโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลนานาค เห็นถึงความสำคัญของภูมิปัญญาการแพทย์แผนไทย จึงได้จัดทำโครงการนี้ขึ้นเพื่อมุ่งเน้นการนำองค์ความรู้ดั้งเดิม เช่นการนวดไทย ประคบสมุนไพร การปรับพฤติกรรม และการใช้ยาสมุนไพรมาใช้ดูแลสุขภาพและฟื้นฟูด้วยศาสตร์การแพทย์แผนไทย เพื่อส่งเสริมสุขภาพชุมชน ป้องกันโรค และสืบสานภูมิปัญญาท้องถิ่น