โครงการปรับเปลี่ยนพฤติกรรมสุขภาพเพื่อลดไขมันในเลือด
ภาวะไขมันในเลือดสูง (Dyslipidemia) เป็นหนึ่งในกลุ่มโรคไม่ติดต่อเรื้อรัง (NCDs) ที่เป็นปัญหาสาธารณสุขสำคัญในปัจจุบัน จากรายงานสถานการณ์สุขภาพพบว่า ประชาชนมีแนวโน้มเผชิญภาวะนี้สูงขึ้นอย่างต่อเนื่อง ซึ่งส่วนใหญ่เกิดจาก พฤติกรรมสุขภาพที่ไม่เหมาะสม ในชีวิตประจำวัน เช่น การบริโภคอาหารที่มีไขมันอิ่มตัวและน้ำตาลสูง การขาดการออกกำลังกายอย่างสม่ำเสมอ ความเครียดสะสม และการสูบบุหรี่หรือดื่มแอลกอฮอล์
ภาวะไขมันในเลือดสูงจัดเป็น ภัยเงียบ เนื่องจากมักไม่มีอาการเตือนในระยะแรก แต่หากปล่อยทิ้งไว้เป็นเวลานาน ไขมันจะเกาะตัวหนาขึ้นตามผนังหลอดเลือด ทำให้หลอดเลือดตีบและแข็งตัว ส่งผลให้มีความเสี่ยงสูงต่อการเกิด โรคหลอดเลือดหัวใจและโรคหลอดเลือดสมอง (Stroke) ซึ่งเป็นสาเหตุหลักของการเสียชีวิตเฉียบพลันหรือภาวะอัมพฤกษ์อัมพาต นำมาซึ่งความสูญเสียทางเศรษฐกิจ ค่าใช้จ่ายในการรักษาพยาบาลที่สูง และส่งผลกระทบต่อคุณภาพชีวิตของผู้ป่วยและครอบครัวอย่างรุนแรง
อย่างไรก็ตาม ภาวะไขมันในเลือดสูงในกลุ่มเสี่ยงระยะเริ่มต้น สามารถป้องกันและควบคุมได้ด้วยการปรับเปลี่ยนพฤติกรรมสุขภาพ โดยเฉพาะการควบคุมอาหารอย่างถูกหลักโภชนาการ และการส่งเสริมกิจกรรมทางกายที่เหมาะสม ซึ่งเป็นวิธีที่ยั่งยืนและปลอดภัยที่สุดในการลดระดับไขมันชนิดไม่ดี (LDL) และไตรกลีเซอไรด์ พร้อมทั้งเพิ่มไขมันชนิดดี (HDL) ในร่างกาย
ด้วยเหตุนี้ โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลบ้านท่าเหนาะ จึงได้เล็งเห็นถึงความสำคัญของการป้องกันโรคในระดับปฐมภูมิ จึงได้จัดทำ โครงการปรับเปลี่ยนพฤติกรรมสุขภาพเพื่อลดไขมันในเลือด ขึ้น เพื่อมุ่งเน้นการให้ความรู้ สร้างความตระหนักรู้ และฝึกทักษะการดูแลตนเองที่ถูกต้องแก่กลุ่มเป้าหมาย เพื่อให้เกิดการปรับเปลี่ยนพฤติกรรมสุขภาพอย่างเป็นรูปธรรม สามารถลดระดับไขมันในเลือดให้อยู่ในเกณฑ์มาตรฐาน ป้องกันการเกิดโรคแทรกซ้อนที่รุนแรง และส่งเสริมให้ประชาชนมีสุขภาวะที่ดีอย่างยั่งยืนต่อไป
-
เพื่อแก้ปัญหาประชาชนที่มีความเสี่ยงเป็นโรคหลอดเลือดสมอง(CVA)70
ร้อยละประชาชนที่มีความเสี่ยงเป็นโรคหลอดเลือดสมอง(CVA) ลดลง
-
กลุ่มประชาชนทั่วไปที่มีภาวะเสี่ยง60
- กิจกรรม แสดงขั้นตอนการทำกิจกรรมและกระบวนการดำเนินงาน เขียนให้ละเอียดว่าจะทำอะไร อย่างไร จึงจะสำเร็จตามวัตถุประสงค์หรือเป้าหมายที่วางไว้ เขียนให้เห็นลำดับเป็นขั้นเป็นตอน
- งบประมาณ ในแต่ละกิจกรรม ขอให้จำแนกรายการค่าใช้จ่ายต่างๆ โดยละเอียด
-
เตรียมการและวางแผน
- จัดประชุมวางแผนดำเนินงานปรับเปลี่ยนพฤติกรรมสุขภาพแก่ผู้ที่เกี่ยวข้อง
- จัดเตรียมเครื่องมือในการปรับเปลี่ยนพฤติกรรม
1 ธันวาคม 2569 ถึง 15 ธันวาคม 2569- ได้ตารางการดำเนินงาน ที่ระบุวัน เวลา สถานที่ และกิจกรรมย่อยตลอดทั้งโครงการอย่างชัดเจน
- คณะทำงานทุกฝ่ายมีความเข้าใจในวัตถุประสงค์ เป้าหมาย และขั้นตอนการดำเนินงานร่วมกันอย่างถูกต้อง ลดความซ้ำซ้อนในการทำงาน
0 บาท - จัดประชุมวางแผนดำเนินงานปรับเปลี่ยนพฤติกรรมสุขภาพแก่ผู้ที่เกี่ยวข้อง
-
กิจกรรมอบรมให้ความรู้
กิจกรรมอบรมให้ความรู้ ให้ความเข้าใจเรื่องภาวะไขมันในเลือดสูงและโรคเรื้อรัง (NCDs)
1. ฝึกทักษะโภชนาการ: สอนวิธีอ่านฉลากโภชนาการ เลี่ยงไขมันทรานส์และไขมันอิ่มตัว พร้อมเปรียบเทียบอาหารสดกับอาหารสำเร็จรูป
2. ส่งเสริมกิจกรรมทางกาย: จัดกิจกรรมออกกำลังกายร่วมกัน
- ค่าอาหารกลางวันสำหรับผู้เข้าร่วมอบรมและวิทยากร จำนวน 60 คนๆ ละ 60 บาทเป็นเงิน 3,600 บาท
- ค่าอาหารว่างและเครื่องดื่มสำหรับผู้เข้าร่วมอบรมและวิทยากร จำนวน 60 คน ๆ ละ 25 บาทจำนวน 2 มื้อเป็นเงิน 3,000 บาท
- ค่าสมนาคุณวิทยากร จำนวน 2 คนๆ ละ 3 ชั่วโมง ชั่วโมงละ 600 เป็นเงิน 3,600 บาท29 มกราคม 2570 ถึง 29 มกราคม 2570- ผู้เข้าร่วมมีความรู้ เรื่องการอ่านฉลากโภชนาการ และการแยกแยะประเภทไขมัน (อิ่มตัว/ทรานส์) ในเกณฑ์ที่กำหนด
- กลุ่มเป้าหมายสามารถหลีกเลี่ยงหรือลดการกินอาหารที่มีไขมันทรานส์และไขมันอิ่มตัวสูง ( เช่น เบเกอรี่ ขนมถุง อาหารแช่แข็ง เนื้อสัตว์แปรรูป) ในชีวิตประจำวันได้อย่างเป็นรูปธรรม
10200 บาท - ผู้เข้าร่วมมีความรู้ เรื่องการอ่านฉลากโภชนาการ และการแยกแยะประเภทไขมัน (อิ่มตัว/ทรานส์) ในเกณฑ์ที่กำหนด
-
กิจกรรมเจาะเลือดหลังปรับเปลี่ยนพฤติกรรม
ติดตามเจาะเลือด LDL 3 เดือน หลังจากกลุ่มเป้าหมายได้ปรับเปลี่ยนพฤติกรรม
- ค่าอาหารว่างสำหรับผู้เข้าร่วมกิจกรรมเจาะเลือด จำนวน 60 คน ๆ ละ 25 บาทจำนวน 1 มื้อเป็นเงิน 1,500 บาท30 เมษายน 2570 ถึง 30 เมษายน 2570- กลุ่มเป้าหมายกลับมารับการเจาะเลือดเพื่อติดตามผล (Follow-up) ครบถ้วนตามเป้าหมายของผู้เข้าร่วมโครงการทั้งหมด
- กลุ่มเป้าหมายมีระดับไขมันชนิดไม่ดี (LDL-C) ลดลง
1500 บาท - กลุ่มเป้าหมายกลับมารับการเจาะเลือดเพื่อติดตามผล (Follow-up) ครบถ้วนตามเป้าหมายของผู้เข้าร่วมโครงการทั้งหมด
-
กิจกรรมแจ้งผลเลือด
กิจกรรมแจ้งผลเลือดหลังจากติดตามเจาะเลือด LDL 3 เดือน
- ค่าอาหารว่างสำหรับผู้เข้าร่วมแจ้งผลเลือด จำนวน 60 คน ๆ ละ 25 บาทจำนวน 1 มื้อเป็นเงิน 1,500 บาท7 พฤษภาคม 2570 ถึง 7 พฤษภาคม 2570- ผู้เข้าร่วมโครงการเกิดความภาคภูมิใจและเห็นผลลัพธ์ที่เป็นรูปธรรมจากการปรับพฤติกรรม ส่งผลให้มีความมุ่งมั่นที่จะรักษาสุขภาพและควบคุมอาหาร/ออกกำลังกายต่อไปในระยะยาวเพื่อป้องกันการกลับมาสูงซ้ำ
- ในรายที่ปรับพฤติกรรมอย่างเข้มงวดแล้วแต่ค่า LDL ยังสูงเกินเกณฑ์อย่างรุนแรง ได้รับการส่งต่อเข้าสู่ระบบการรักษาเพื่อรับยาลดไขมันอย่างทันท่วงที ป้องกันภาวะแทรกซ้อนเฉียบพลัน
1500 บาท - ผู้เข้าร่วมโครงการเกิดความภาคภูมิใจและเห็นผลลัพธ์ที่เป็นรูปธรรมจากการปรับพฤติกรรม ส่งผลให้มีความมุ่งมั่นที่จะรักษาสุขภาพและควบคุมอาหาร/ออกกำลังกายต่อไปในระยะยาวเพื่อป้องกันการกลับมาสูงซ้ำ
-
ประเมินผล สรุปผลการดำเนินงาน
- ประเมินผลหลังสิ้นสุดกิจกรรม
- สรุปและถอดบทเรียนโครงการ
15 พฤษภาคม 2570 ถึง 31 พฤษภาคม 2570- ผู้เข้าร่วมโครงการเห็นการเปลี่ยนแปลงทางสุขภาพของตนเองอย่างชัดเจนผ่านตัวเลขและสถิติ เกิดแรงบันดาลใจในการรักษาสุขภาพต่อ
- เกิดแกนนำหรือเครือข่ายสุขภาพในพื้นที่ ที่สามารถกระตุ้นและรักษากระแสการดูแลสุขภาพในกลุ่มเป้าหมายต่อไปได้ แม้จะสิ้นสุดช่วงเวลาโครงการงบประมาณแล้ว
0 บาท - ประเมินผลหลังสิ้นสุดกิจกรรม
ทุกรายการสามารถถัวจ่ายกันได้
- การเปลี่ยนแปลงด้านพฤติกรรมสุขภาพ : เกิดนิสัยการ อ่านฉลากโภชนาการก่อนซื้อ สามารถเลือกซื้ออาหารสดที่มีประโยชน์แทนอาหารสำเร็จรูปได้อย่างถูกต้อง และลดการบริโภคอาหารที่มีไขมันอิ่มตัว/ไขมันทรานส์สูง (เช่น ของทอด ของมัน เบเกอรี่) ในชีวิตประจำวัน
- การเปลี่ยนแปลงด้านดัชนีชี้วัดทางสุขภาพ : ค่าไขมันชนิดไม่ดี (LDL-C) และไตรกลีเซอรีย์ในเลือดของผู้เข้าร่วมโครงการมีแนวโน้ม ลดลง หรือกลับเข้าสู่เกณฑ์มาตรฐานที่ปลอดภัย
