กองทุนสุขภาพตำบล - กองทุนหลักประกันสุขภาพท้องถิ่น - กปท

ปัญหาสุขภาพช่องปากและฟันผุในเด็กก่อนวัยเรียนและวัยเรียน เป็นปัญหาสุขอนามัยทางกายที่สำคัญยิ่ง เนื่องจากส่งผลกระทบโดยตรงต่อพัฒนาการทางร่างกาย สติปัญญา และคุณภาพชีวิตของเด็ก เด็กที่มีปัญหาสุขภาพช่องปากมักประสบภาวะเจ็บปวด อาหารไม่ย่อยเนื่องจากเคี้ยวอาหารไม่สะดวก ส่งผลต่อการเจริญเติบโต และมักต้องหยุดเรียนเนื่องจากอาการปวดฟันหรือต้องไปพบทันตแพทย์ ซึ่งส่งผลกระทบต่อเนื่องถึงผลการเรียนและสมาธิในชั้นเรียน

จากการที่ ทันตบุคลากรผู้รับผิดชอบงานทันตสาธาณสุข (กลุ่มวัยเรียน) โรงพยาบาลสุคิริน ได้ลงพื้นที่ให้บริการทางทันตกรรมป้องกัน และได้จัดเก็บข้อมูลสถานะสุขภาพช่องปากของเด็กนักเรียนทั้งในศูนย์พัฒนาเด็กเล็กและโรงเรียนในเขตรับผิดชอบของ อบต.ภูเขาทอง พบว่า เด็กนักเรียนที่ตรวจฟันจากศพด.ในเขตรับผิดชอบของ อบต.ภูเขาทองทั้งหมด 28 คน (ศพด.โนนสมบูรณ์ และ ศพด.บ้านภูเขาทอง) มีฟันผุถึง 39.29% จากจำนวนนักเรียนทั้งหมด และที่น่ากังวลยิ่งกว่านั้นคือ มีจำนวนฟันผุที่ต้องรับการถอนฟันเนื่องจากภาวะฟันผุรุนแรงเกินกว่าจะบูรณะหรือรักษาไว้ได้ จำนวน 2 คน ส่วนเด็กนักเรียนที่ตรวจฟันในโรงเรียนบ้านภูเขาทองทั้งหมด 64 คน มีจำนวนฟันผุเฉลี่ย 2.95 ซี่/คน โดยชั้น อ.2, อ.3, ป.3 และ ป.4 มีอัตราฟันผุเฉลี่ยเกิน 4.0 ซี่/คน สูงสุดคือ อ.2 (4.67 ซี่) และ อ.3 (4.60 ซี่) และมีฟันผุที่ต้องได้รับการถอนฟันจำนวน 4 คน

แม้ว่าโรงเรียนในเขตพื้นที่ อบต.ภูเขาทอง จะมีการจัดกิจกรรมการแปรงฟันหลังอาหารกลางวันเป็นประจำ แต่พฤติกรรมการแปรงฟันของเด็กในปัจจุบันยังมีจุดอ่อน คือ “แปรงฟันไม่สะอาดจริง” โดยจากการสังเกตพบว่าเด็กส่วนใหญ่มีพฤติกรรมแปรงฟันแบบเร่งรีบ นำแปรงจุ่มน้ำแล้วบ้วนปาก แปรงเฉพาะฟันหน้าแต่ละเลยฟันกรามด้านใน ตลอดจนใช้ท่าทางและแรงขัดถูที่ไม่ถูกต้อง ส่งผลให้คราบจุลินทรีย์ (Plaque) ยังคงตกค้างและสะสมจนเกิดการกัดกร่อนเนื้อฟัน
นอกจากการออกหน่วยให้บริการทางทันตกรรมในกลุ่มก่อนวัยเรียนและกลุ่มวัยเรียนซึ่งเป็นภาระงานประจำที่ทางโรงพยาบาลสุคิรินได้ดำเนินการเป็นประจำทุกปีแล้ว เพื่อเป็นการหยุดยั้งอัตราการเกิดฟันผุและลดจำนวนการถอนฟันในเด็กนักเรียนเขต อบต.ภูเขาทอง โครงการนี้จึงจัดทำขึ้นเพื่อปรับเปลี่ยนพฤติกรรมการแปรงฟันของเด็กอย่างมีทิศทาง ผ่านกระบวนการ Gamification & Hands-on Experience ที่เน้นกิจกรรมสนุกสนาน ทำได้ง่าย และประหยัด โดยการนำเทคนิคการจับเวลา 2 นาทีด้วยเพลงและนาฬิกาทราย การใช้รหัสทิศทางแปรงฟัน ขวา-ซ้าย-หน้า-ใน การย้อมสีคราบฟันเพื่อสังเกตจุดอับ เทคนิคจับแปรงแบบดินสอ (Pencil Grip) และระบบคู่หูตรวจฟัน (Tooth Buddies) เข้ามาประยุกต์ใช้ในโรงเรียน การดำเนินการที่จะจัดขึ้นมุ่งหวังเพื่อสร้างทักษะสุขอนามัยช่องปากที่ถูกต้อง ปลูกฝังนิสัยการดูแลฟันอย่างยั่งยืน ซึ่งจะช่วยลดคราบพลัคสะสม ลดอัตราฟันผุรายใหม่ ป้องกันการสูญเสียฟันถาวรก่อนวัยอันควร และส่งเสริมให้เด็กนักเรียนในเขต อบต.ภูเขาทอง มีสุขภาพช่องปากที่ดี เติบโตอย่างสมบูรณ์ทั้งร่างกายและสติปัญญาในระยะยาว