โครงการ นับคาร์บ ลดพุง พยุงสุขภาพดี วิถีใหม่ห่างไกล NCDs เขตเทศบาลตำบลบ้านสวน ปีงบประมาณ 2568
-
ร้อยละของผู้ใหญ่อายุ 18-64 ปี ที่มีกิจกรรมทางกายเพียงพอ (ระดับปานกลางถึงมาก อย่างน้อย 150 นาทีต่อสัปดาห์)36.69
ปัจจุบันประชาชนในวัยทำงานส่วนใหญ่จะนั่งโต๊ะทำงานมีการเคลื่อนไหวร่างกายน้อยไม่ค่อยมีเวลาออกกำลังกายและไม่ค่อยสนใจเรื่องอาหาร มีการบริโภคอาหารหวานมัน และเค็มเพิ่มขึ้น ซึ่งส่วนใหญ่มาจากขนมขบเคี้ยว ดื่มน้ำอัดลมและเครื่องดื่มประเภทกาแฟและน้ำผลไม้ที่เติมน้ำตาลแทนการดื่มน้ำเปล่า ซึ่งสามารถหาซื้อได้ง่าย พฤติกรรมการบริโภคอาหารที่ไม่เหมาะสม และการไม่ออกกำลังกาย นำมาซึ่งการมีภาวะโภชนาการเกินหรืออ้วนลงพุง โรคอ้วนลงพุง (Metabolic Syndrome) เป็นฆาตกรเงียบที่หลายคนคาดไม่ถึง คนที่อ้วนลงพุงจะมีการสะสมของไขมันในช่องท้องมากเกินไป โดยมีเส้นรอบเอวของเพศชายเกิน 36 นิ้ว หรือ 90 เซนติเมตร เพศหญิงเกิน 32 นิ้ว หรือ 80 เซนติเมตรซึ่งไขมันเหล่านี้จะแตกตัวเป็นกรดไขมันอิสระเข้าสู่ตับ มีผลให้อินซูลินออกฤทธิ์ได้ไม่ดี เกิดภาวะดื้อต่ออินซูลิน ซึ่งเป็นสาเหตุของโรคเบาหวาน ข้อมูลในปี พ.ศ. 2563 จากสหพันธ์โรคอ้วน (World Obesity Federation) ผู้คนราว 1 พันล้านคน หรือคิดเป็น 1 ใน 7 คน กำลังเผชิญกับปัญหาโรคอ้วน สอดคล้องกับรายงาน World Health Statistics 2023 ขององค์การอนามัยโลก รายงานว่า มีผู้ใหญ่ 1.9 พันล้านคน หรือคิดเป็น 39% มีปัญหาน้ำหนักเกินและอ้วน สำหรับประเทศไทย ข้อมูลจากกระทรวงสาธารณสุข พบว่าปี พ.ศ. 2566 คนไทยมีปัญหาน้ำหนักเกินและอ้วน 48.35%และกลุ่มคนไทยวัยทำงาน พบว่า 1 ใน 3ของคนไทยวัยทำงานเป็นโรคอ้วนโดยพบคนไทยวัยทำงานอายุ 19 – 59 ปี มีภาวะน้ำหนักเกินร้อยละ 20.31 และมีภาวะอ้วนร้อยละ 28.04 และจังหวัดพัทลุงพบวัยทำงานเป็นโรคอ้วน เป็นอันดับที่ 6 ของประเทศ คิดเป็นร้อยละ 35.33 จะเห็นได้ว่าภาวะโภชนาการเกินและโรคอ้วน เป็นปัญหาสาธารณสุขที่สำคัญซึ่งต้องเร่งแก้ไข เนื่องจากเป็นปัญหาหนึ่งซึ่งนำไปสู่ผลกระทบต่อสุขภาพ เศรษฐกิจและปัญหาทางจิตสังคมอย่างชัดเจน โรคที่เป็นผลกระทบจากภาวะโภชนาการเกินและโรคอ้วนต่อสุขภาพที่พบในผู้ใหญ่ ได้แก่ ข้อเข่าเสื่อม ภาวะอัมพฤกษ์ อัมพาต ความดันโลหิตสูง โรคหลอดเลือดหัวใจ เบาหวาน ไขมันในเลือดสูง มะเร็งลำไส้ โรคซึมเศร้า เป็นต้น
การปรับเปลี่ยนพฤติกรรมสุขภาพ โดยเพิ่มการเคลื่อนไหวร่างกาย/การมีกิจกรรมทางกาย (Physical Activity) การพฤติกรรมสุขภาพด้านอาหารและโภชนาการ (Diet) ที่เหมาะสม ลดอาหารหวาน มัน เค็ม เพิ่มการรับประทานผักผลไม้ ควบคุมป้องกันไม่ให้เกิดภาวะโภชนาการเกิน ลดการสูบบุหรี่ ดื่มสุรา จัดการอารมณ์ เป็นการลดปัจจัยเสี่ยง ป้องกันภาวะน้ำหนักเกิน/อ้วนลงพุง และป้องกันการเกิดโรคไม่ติดต่อเรื้อรังได้ ทั้งนี้กรมอนามัยมีนโยบายส่งเสริมการปรับเปลี่ยนพฤติกรรมสุขภาพ 3อ. โดยดำเนินการสนับสนุนการจัดตั้งคลินิกปรับเปลี่ยนพฤติกรรมสุขภาพ (DPAC : Diet & Physical Activity Clinic) ในสถานบริการสาธารณสุขในทุกระดับ เพื่อให้ประชาชนได้รับการบริการในคลินิกไร้พุง (DPAC) ส่งเสริมสุขภาพ ป้องกันและควบคุมโรคไม่ติดต่อเรื้อรังให้แก่ประชาชน ในการนี้ รพ.สต.บ้านปากคลองได้เล็งเห็นความสำคัญของการมีภาวะอ้วนลงพุง เพราะจะทำให้เจ้าหน้าที่เอง หรือประชาชนในพื้นที่ ที่มีภาวะอ้วน เสี่ยงต่อการเกิดโรคต่างๆได้จึงจัดให้มีโครงการลดพุงลดโรค เพื่อให้ทุกคนได้ตระหนักและให้ความสำคัญกับการดูแลสุขภาพของตัวเอง เพื่อการมีสุขภาพที่ดีและยั่งยืน
-
เพื่อให้ประชาชนวัยทำงานช่วงอายุ 19-59ปี ได้รับการคัดกรองค่าดัชนีมวลกาย (Body Mass Index : BMI)และวัดรอบเอว เพื่อประเมินภาวะอ้วน70.00
ประชาชนวัยทำงานช่วงอายุ 19-59ปีได้รับการคัดกรองค่าดัชนีมวลกาย (Body Mass Index : BMI)และวัดรอบเอว ไม่น้อยกว่าร้อยละ 70
-
เพื่อให้ประชาชนในวัยทำงานที่มีภาวะน้ำหนักเกินเกณฑ์ และได้เข้าร่วมโครงการ มีน้ำหนักและรอบเอวลดลง50.00
ประชาชนในวัยทำงานที่มีภาวะน้ำหนักเกินเกณฑ์ และได้เข้าร่วมโครงการ มีน้ำหนักและรอบเอวลดลง ร้อยละ 50
-
เพื่อเพิ่มพื้นที่การออกกำลังกายและมีคลีนิก DPAC ดำเนินงานต่อเนื่อง1.00
มีการดำเนินงานคลีนิกลดพุง (DPAC)สมาชิกเข้าร่วมโครงการต่อเนื่องตลอดปีไม่น้อยกว่าร้อยละ 90
-
กลุ่มวัยทำงาน500
-
กลุ่มประชาชนทั่วไปที่มีภาวะเสี่ยง30
-
สำหรับการบริหารหรือพัฒนากองทุนฯ [ข้อ 10(4)]0
- กิจกรรม แสดงขั้นตอนการทำกิจกรรมและกระบวนการดำเนินงาน เขียนให้ละเอียดว่าจะทำอะไร อย่างไร จึงจะสำเร็จตามวัตถุประสงค์หรือเป้าหมายที่วางไว้ เขียนให้เห็นลำดับเป็นขั้นเป็นตอน
- งบประมาณ ในแต่ละกิจกรรม ขอให้จำแนกรายการค่าใช้จ่ายต่างๆ โดยละเอียด
-
ประชุมชี้แจงโครงการ
ประชุมชี้แจงโครงการต่อเจ้าหน้าที่ และอสม.ในพื้นที่ เพื่อทำความเข้าใจโครงการร่วมกัน วางแผนการดำเนินโครงการ การคัดกรองเพื่อหาค่าดัชนีมวลกาย (BMI) และรอบเอว รวมทั้งการประชาสัมพันธ์โครงการ
ไม่มีงบประมาณ
3 มีนาคม 2568 ถึง 3 มีนาคม 2568-เจ้าหน้าที่มีความเข้าใจโครงการตรงกัน มุ่งเน้นปฏิบัติงานเพื่อบรรลุวัตถุประสงค์ร่วมกัน
-มีกลุ่มเป้าหมาย
-มีกลไกดำเนินงาน
0.00 บาท -
คัดกรองเพื่อประเมินดัชนีมวลกายและวัดรอบเอวในกลุ่มวัยทำงาน อายุ 19 - 59 ปี
อสม.ออกคัดกรองหาค่าดัชนีมวลกาย (ฺBMI)และวัดรอบเอวโดยชั่งน้ำหนัก วัดส่วนสูง วัดรอบเอว ในประชาชนกลุ่มอายุ 19 - 59 ปี ค้นหาอาสาสมัครเพื่อเป็นสมาชิกเข้าร่วมโครงการ
งบประมาณ
เครื่องชั่งน้ำหนักแบบดิจิทอล เครื่องละ 2,500 บาท จำนวน 2 เครื่อง เป็นเงิน 5,000 บาท
สายวัดรอบเอว เส้นละ 30 บาท จำนวน 5 เส้น เป็นเงิน 150 บาท
1 มีนาคม 2568 ถึง 31 มีนาคม 2568ประชาชนวัยทำงานช่วงอายุ 19-59ปีได้รับการคัดกรองค่าดัชนีมวลกาย (Body Mass Index : BMI)และวัดรอบเอว ไม่น้อยกว่าร้อยละ 70
-มีอาสาสมัครเข้าร่วมโครงการลดพุง จำนวน 50 คน
5150.00 บาท -
อบรมให้ความรู้เกี่ยวกับพฤติกรรมการบริโภคอาหารและการออกกำลังกาย
ผู้เข้าร่วมโครงการ จำนวน 50 คน ที่เป็นกลุ่มเสี่ยงของการเกิดโรค มีภาวะน้ำหนักเกินเกณฑ์ , อ้วนเข้าร่วมกิจกรรมลดพุง มีกิจกรรมดังนี้
1.ลงทะเบียน/ซักถามประวัติ/ชั่งน้ำหนัก วัดส่วนสูง วัดรอบเอว
2.ประเมินความเสี่ยงพฤติกรรมสุขภาพ การกินและการออกแรง/ออกกำลังกาย
3.ประเมินภาวะสุขภาพ/ทดสอบสมรรถภาพทางกาย
4.ประเมินความพร้อม (State of change) ตั้งเป้าหมายการลดน้ำหนัก ระยะสั้น 1 เดือน และระยะยาว 6 เดือน
5.ให้ความรู้/จัดโปรแกรม/สอนสาธิต จากวิทยากรสาธารณสุขที่มีความเชี่ยวชาญ ในด้าน
อาหาร/โภชนาการ
ออกกลังกาย
อารมณ์
งบประมาณ
-ค่าอาหารว่างและเครื่องดื่มของผู้เข้ารับการอบรม และเจ้าหน้าที่ที่เกี่ยวข้อง,วิทยากรจำนวน 55 คน คนละ 2 มื้อๆละ 25 บาทต่อคน เป็นเงิน 2,750 บาท
-ค่าอาหารกลางวันและเครื่องดื่มของผู้เข้ารับการอบรมและเจ้าหน้าที่ที่เกี่ยวข้อง,วิทยากรจำนวน 55 คน คนละ 1 มื้อๆละ 50 บาทต่อคน เป็นเงิน 2,750 บาท
-ค่าสมนาคุณวิทยากรอบรมให้ความรู้เกี่ยวกับการปรับเปลี่ยนพฤติกรรมการบริโภคอาหาร การนับคาร์บและการออกกำลังกายชั่วโมงละ 600 บาท จำนวน 6 ชั่วโมง เป็นเงิน 3,600 บาท
-สมุดบันทึกสุขภาพ จำนวน 50 เล่ม เล่มละ 30 บาท เป็นเงิน 1,500 บาท
2 พฤษภาคม 2568 ถึง 2 พฤษภาคม 2568ผู้เข้าร่วมโครงการเข้าร่วมกิจกรรมร้อยละ 100
10600.00 บาท -
ออกกำลังกายแบบแอโรบิกร่วมกัน
ร่วมกิจกรรมกายบริหาร ออกกำลังกายแบบแอโรบิก โดยการเต้นรำเข้าจังหวะเพลงผ่านVDOทุกวัน จันทร์ - วันศุกร์ ตั้งแต่เวลา 15.30 น.- 16.30 น.ณ ห้องประชุม รพ.สต.บ้านปากคลอง
งบประมาณ
-ผ้ายืดออกกำลังกาย เส้นละ 50 บาท จำนวน 10 เส้น เป็นเงิน 500 บาท-ยางยืดออกกำลังกาย เส้นละ 100 บาท จำนวน 5 เส้น เป็นเงิน 500 บาท
-จานทวิส อันละ 120 บาท จำนวน 3 อัน เป็นเงิน 360 บาท
21 เมษายน 2568 ถึง 30 กันยายน 2568ผู้เข้าร่วมโครงการเข้าร่วมกิจกรรมทางกายอย่างน้อย 150 นาทีต่อสัปดาห์ร้อยละ 80
1360.00 บาท -
เข้าร่วมคลินิกลดพุง 1ครั้งต่อเดือน
เข้าร่วมคลีนิกลดพุงลดโรค1ครั้ง/เดือน โดยจะพบกันทุกวันศุกร์ อาทิตย์สุดท้ายของเดือน มีกิจกรรม
1.ลงทะเบียน
2.วัดความดันโลหิต ชั่งน้ำหนัก วัดส่วนสูง วัดรอบเอว
3.ติดตามประเมินภาวะสุขภาพ สอบถาม/ทบทวนและแลกเปลี่ยนการปรับเปลี่ยนพฤติกรรมที่ตามเป้าหมายที่ตั้งไว้ (สามารถทำได้หรือไม่,อย่างไร)
4.วิเคราะห์และประเมินการปรับเปลี่ยนพฤติกรรม ข้อมูลภาวะสุขภาพ และแบบบันทึกพฤติกรรมการบริโภคอาหาร และการเพิ่มการเคลื่อนไหว/การออกกำลังกายที่ผ่านมา ตามเป้าหมายที่ตั้งไว
5.วิเคราะห์และสรุปผลการปรับเปลี่ยนพฤติกรรม
- ผู้ร่วมโครงการสามารถปรับพฤติกรรมได้ตามเป้าหมาย ควรสนับสนุนและส่งเสริมพฤติกรรม ดังกล่าวต่อไป หรือ เพิ่มเติมเป้าหมายพฤติกรรมที่ดีให้ให้มากขึ้น
-ผู้รับบริการไม่สามารถปรับพฤติกรรมได้ตามเป้าหมาย ควรหาแนวทางแก้ปัญหาหรือ ปรับลดเป้าหมายพฤติกรรมให้สามารถปฏิบัติได้ง่ายขึ้น และเหมาะสมสอดคล้องกับวิถีชีวิต
-พบปัญหาการปรับพฤติกรรม ส่งต่อผู้เชี่ยวชาญด้านต่างๆเช่นนักโภชนาการ นักกิจกรรมบำบัด แพทย์ประจำรพ.สต.
6.กำหนด/วางแผนการปฏิบัติการปรับเปลี่ยนพฤติกรรมตามเป้าหมายในระยะต่อไป
7.แจกสื่อ/เอกสาร องค์ความรู้ที่เกี่ยวข้อง (ขึ้นอยู่กับความจำเป็น)
8.นัดหมาย ติดตาม/ประเมินผล ครั้งต่อไป (ทุก 1-2 เดือนในระเวลา 5 เดือน)
งบประมาณ
ป้ายพลาสวูด(Plaswood) คลินิก นับคาร์บ ลดพุง โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลบ้านปากคลอง ความหนา 5 มิลลิเมตร ขนาด 50 x 120 เซนติเมตร จำนวน 1 ป้าย ราคา 500 บาท
18 เมษายน 2568 ถึง 30 กันยายน 2568-มีการดำเนินงานคลินิก นับคาร์บ ลดพุง ทุกเดือน
-ประชาชนผู้ร่วมโครงการ มีน้ำหนักและรอบเอวลดลง ร้อยละ 50
500.00 บาท -
อบไอน้ำสมุนไพร
มีการรับสมัครเพื่อเข้ารับการอบไอน้ำสมุนไพร จากผู้เข้าร่วมโครงการลดพุง 15 คน การอบไอน้ำสมุนไพรจะช่วยกระตุ้นการไหลเวียนของเลือดลมให้ดีขึ้น และช่วยเปิดรูขุมขนและขับเหงื่อ เพื่อให้รู้สึกสบายตัว ซึ่งการอบไอน้ำสมุนไพรจะอยู่ภายใต้การดูแลของแพทย์แผนไทย รพ.สต.บ้านปากคลอง
ขั้นตอนในการอบสมุนไพร
วัดความดันโลหิตก่อนทำการอบสมุนไพร
นำน้ำประพรมร่างกาย หรืออาบน้ำเพื่อชำระล้างสิ่งสกปรกที่อาจติดอยู่ตามรูขุมขน
เข้าทำการอบ 2 ครั้ง ครั้งละ 15 นาที กรณีผู้ไม่เคยอบควรอบ 3 ครั้ง ครั้งละ 10 นาที
เมื่อครบจำนวนนาทีไม่ควรอาบน้ำทันที ต้องออกมานั่งพักให้เหงื่อแห้งแล้วจึงอาบน้ำ
เมื่อทำการอบจนครบขั้นตอนควรชั่งน้ำหนัก วัดความดันโลหิตดูว่า อาการดีขึ้นหรือไม่
แต่ละคนจะได้อบไอน้ำสมุนไพร อาทิตย์ละ 2 ครั้ง เป็นเวลา 3 เดือน
งบประมาณ
ชุดสมุนไพรอบไอน้ำ ชุดละ 50 บาท จำนวน 240 ชุด รวมเป็นเงิน 12,000 บาท
1 พฤษภาคม 2568 ถึง 31 สิงหาคม 2568-รับสมัครผู้เข้าร่วมโครงการลดพุง จำนวน 15 คน คิดเป็นร้อยละ 30
-ผู้เข้ารับการอบไอน้ำสมุนไพรมีความพึงพอใจร้อยละ90
-ผู้เข้ารับการอบไอน้ำสมุนไพรน้ำหนักลดร้อยละ 50
12000.00 บาท -
สรุปผลการดำเนินโครงการและถอดบทเรียนคืนข้อมูล
สรุปและรายงานผลโครงการและจัดทำรูปเล่ม โครงการDPACลดพุง พยุงสุขภาพดี วิถีใหม่ห่างไกล NCDs เขตเทศบาลตำบลบ้านสวน ปีงบประมาณ 2568
งบประมาณ
ค่าเข้ารูปเล่มโครงการ 200 บาท
1 กันยายน 2568 ถึง 30 กันยายน 2568-ประชาชนวัยทำงานช่วงอายุ 19-59ปีได้รับการคัดกรองค่าดัชนีมวลกาย (Body Mass Index : BMI)และวัดรอบเอว ไม่น้อยกว่าร้อยละ 80
-ประชาชนในวัยทำงานที่มีภาวะน้ำหนักเกินเกณฑ์ และได้เข้าร่วมโครงการ มีน้ำหนักและรอบเอวลดลง ร้อยละ 50
-มีการดำเนินงานคลีนิก นับคาร์บ ลดพุงต่อเนื่องและมีประสิทธิภาพ
200.00 บาท
ทุกรายการถั่วเฉลี่ยกันได้
-ประชาชนในวัยทำงานเกิดความตระหนักในการดูแลสุขภาพ ปรับเปลี่ยนพฤติกรรมการบริโภคอาหาร การมีกิจกรรมทางกาย การจัดการอารมณ์ เพื่อลดน้ำหนักลดเอว สู่การมีสุขภาวะที่ดี -ผู้เข้าร่วมโครงการลดพุงลดโรค (DPAC) สามารถลดน้ำหนักและลดเอวได้สำเร็จ -มีการดำเนินโครงการลดพุงลดโรคผ่านคลีนิกDPACต่อเนื่อง
